ونىڭ سوزىنشە، قۇربان ايتتا جاقسىلىق جانە قايىرىمدىلىق جاساۋ، ادامگەرشىلىك كورسەتۋ، كەڭدىك تانىتۋ، ارازداسقان ادامداردىڭ تاتۋلاسۋى ءتارىزدى قۇندىلىقتار كورىنىس تابۋى كەرەك.
- باعزى زاماننان بەرى يسلام ءدىنىن رۋحاني تىرەگىنە اينالدىرعان حالقىمىز قۇربان ايتتى ايرىقشا دايىندىقپەن قارسى العان. مالدىڭ ەڭ ۇلكەنىن ءارى جاقسىسىن قۇرباندىققا شالىپ، قۇرباندىق ەتىن كومەككە مۇقتاج جاندارعا تاراتۋ، قوناق كۇتىپ، ۇلكەننىڭ باتاسىن الۋ، سىيلىق-كادە بەرۋ، رەنجىتكەن جاندى كەشىرۋ، وتباسىن قۋانىشقا كەنەلتۋ سىندى امالدار - داستۇرىمىزدە قالىپتاسقان ىزگى قۇندىلىقتار،-دەيدى ناۋرىزباي قاجى تاعان ۇلى.
سونىمەن بىرگە، ول قۇربان ايتتىڭ ءتول مادەنيەتىمىز بەن سالت-ءداستۇرىمىزدى ناسيحاتتاۋدا دا ماڭىزى زور ەكەنىن ايتادى. سەبەبى، مەرەكە كۇندەرى ەلىمىزدىڭ ءار وڭىرىندە ءدىن مەن ءداستۇر ساباقتاستىعىن كورسەتەتىن ءىس-شارالار وتكىزىلەدى.
- وبلىستىق، قالالىق جانە اۋداندىق مەشىتتەردىڭ اۋلاسىندا كيىز ۇيلەر تىگىلىپ، ۇلتتىق سپورت تۇرلەرىنەن ارنايى سايىستار ۇيىمداستىرىلادى. جەر-جەردە مادەني-رۋحاني كەشتەر وتكىزىلەدى. وسى رەتتە ەلىمىزدەگى بارشا جاماعاتتى ۇلتتىق كيىمدەرىمىزدى كيىپ، ايت مەرەكەسىن داستۇرىمىزگە ساي ۇلتتىق ناقىشتارمەن وتكىزۋگە، يگى باستامالارىمىزعا بەلسەندى تۇردە اتسالىسۋعا شاقىرامىن،- دەپ ۇندەۋ جاسادى باس ءمۇفتي.
ونىڭ ايتۋىنشا، قۇربان ايت - پايدا تاباتىن، كىرىس تۇسىرەتىن ناۋقان ەمەس. كەرىسىنشە، جۇرت ءبىر-بىرىنە تۇسىنىستىكپەن قاراپ، جەڭىلدىك جاساعانى ابزال. اسىرەسە، مال ساۋداسىمەن اينالىساتىندار باعانى اياق استىنان شارىقتاتپاي، ىنساپ پەن ادامگەرشىلىكتى ۇستانعانى ءجون.
- قۇربان ايت - تەك ءدىني مەرەكە عانا ەمەس، قوعامداعى بىرلىك پەن تاتۋلىقتى نىعايتاتىن، قايىرىمدىلىقتى پاش ەتەتىن رۋحاني مەيرام. وسى ورايدا ەلىمىزدەگى بارشا كاسىپكەر ازاماتتى قۇربان ايتتا مال قۇنىن قولدان كوتەرمەي، حالىقتىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىن ەسكەرىپ، وڭتايلى باعا ۇسىنۋعا، جۇرتىمىز كۇندە تۇتىناتىن ازىق-تۇلىككە مۇمكىندىگىنشە جەڭىلدىك جاساۋعا ۇندەيمىن،-دەيدى ق م د ب ءتوراعاسى.
ودان بولەك، قازاقستان مۇسىلماندارى ءدىني باسقارماسى حالىققا قولايلى ءارى اشىق قىزمەت كورسەتۋ ماقساتىندا بىرنەشە جىلدان بەرى ەلىمىز بويىنشا qurban.muftyat.kz ونلاين قۇرباندىق پلاتفورماسىن جۇزەگە اسىرىپ كەلەدى. بۇل جوبا ق م د ب باستاماسىمەن 2020 -جىلدان بەرى تۇراقتى تۇردە جۇمىس ىستەپ، جىل سايىن تەحنيكالىق تۇرعىدا جاڭارتىلىپ، جەتىلدىرىلەدى.
ونلاين قۇرباندىق جوباسى ازاماتتارعا قۇربان شالۋ ءراسىمىن زاماناۋي سيفرلىق فورماتتا وڭاي ءارى سەنىمدى تۇردە ورىنداۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. ول مۇقتاج وتباسىلارعا كومەك كورسەتۋدى جۇيەلى ۇيىمداستىرۋدا ءتيىمدى قۇرال بولىپ وتىر.
پلاتفورمانى قولدانۋ دا وتە جەڭىل. قۇربان شالۋعا نيەتتى ازاماتتار qurban.muftyat.kz سايتى ارقىلى ونلاين تاپسىرىس بەرىپ، بانكتىڭ ءموبيلدى قوسىمشاسى ارقىلى تولەم جاسايدى. سودان سوڭ، ءوتىنىمنىڭ ورىندالۋ بارىسىن ونلاين باقىلاي الادى. قۇرباندىق شالىنعاننان كەيىن، تاپسىرىس بەرۋشىگە SMS حابارلاما جانە ارنايى بەينە ەسەپ جولدانادى. باس ءمۇفتيدىڭ پىكىرىنشە، بۇل - اشىقتىق پەن سەنىمدىلىكتى قامتاماسىز ەتەتىن ماڭىزدى قادام.
- ءبىزدىڭ ماقساتىمىز - حالىققا بارىنشا وڭتايلى قىزمەت كورسەتۋ عانا ەمەس، قايىرىمدىلىق مادەنيەتىن دامىتۋ، مۇقتاج جاندارعا دەر كەزىندە كومەك جەتكىزۋ جانە ءدىني قىزمەتتى سيفرلىق تەحنولوگيالارمەن ۇشتاستىرۋ. ونلاين قۇرباندىق پلاتفورماسى بۇگىندە ەل يگىلىگىنە قىزمەت ەتىپ وتىرعان الەۋمەتتىك ءارى رۋحاني ماڭىزى زور جوباعا اينالدى. ءدىني باسقارما جانىنان قۇرىلعان ارنايى جۇمىس شتابى ايت كۇندەرى قۇرباندىق ەتتەرىن ماقساتتى ورىندارعا جەتكىزىپ بەرەدى، - دەيدى ءدىنباسى.
ال ق م د ب شاريعات جانە ءپاتۋا ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى سانسىزباي قاجى قۇربان ۇلى قۇربان شالۋدىڭ نەگىزگى ءدىني تالاپتارىن اتاپ ءوتتى. ونىڭ سوزىنشە، قۇرباندىققا قوي، ەشكى، سيىر جانە تۇيە شالىنادى. مالدىڭ جاسىنا قاتىستى دا ناقتى نۇسقاۋلار بار ەكەن.
- قۇربان شالۋ - دۇنيەسى جەتكىلىكتى، زەكەت بەرەتىن مۇسىلمان ادامعا ءۋاجىپ. شاريعاتىمىزعا ساي، قۇرباندىق - مالدى بەلگىلەنگەن ۋاقىتتا شىن نيەتپەن باۋىزداۋ. قۇربان ايت نامازى وقىلعاننان كەيىن، ياعني ايتتىڭ ءبىرىنشى كۇنى تاڭنان باستاپ، شالۋعا بولادى. قۇرباندىققا شالىناتىن مالدار - قوي، ەشكى، سيىر جانە تۇيە. ناقتىراق ايتساق، قوي مەن ەشكى ءبىر جاستان اسقان بولۋى كەرەك. سيىر ەكى جاستا، تۇيە بەس جاستا بولۋى شارت، -دەيدى سانسىزباي قاجى قۇربان ۇلى.
تاعى ءبىر ايتا كەتەتىن جايت - مەرەكەنىڭ ءۇشىنشى كۇنى اقشامعا دەيىن قۇربان شالۋدى توقتاتقان ءجون. ماماندار ءراسىمدى قۇربان ايتتىڭ ءۇشىنشى كۇنى تۇندە اتقارۋدى قۇپتامايدى.
سانسىزباي قاجى قۇربان ۇلىنىڭ مالىمەتىنشە، قوي مەن ەشكىنى ءبىر ادام شالسا، ال سيىر مەن تۇيەنى جەتى كىسى بىرىگىپ شالۋىنا شاريعاتتا رۇقسات ەتىلەدى. ءبىراق بۇل ىسكە ءبارى دە شىن نيەتپەن اتسالىسۋى ماڭىزدى.
سونداي-اق، قۇرباندىق مالىنىڭ ەتىن ۇشكە بولگەن دۇرىس. ءبىرىن ءوزىمىز جەپ، ەكىنشىسىن تۋعان-تۋىسقا تاراتىپ، ءال ۇشىنشى بولىگىن جەتىم-جەسىر مەن جارلى-جاقىبايعا ۇلەستىرۋ ساۋاپتى بولماق. كىمدە-كىم بارلىق ەتتى تۇگەل تاراتامىن دەسە، وعان تىيىم جوق.
قالالاردا قۇربان شالعاندا، مال باۋىزدايتىن ارنايى ورىننىڭ بولۋى دا وزەكتى ماسەلە. ق م د ب ءتوراعاسىنىڭ ورىنباسارى ەرمەك قاجى قاسبولات ۇلىنىڭ سوزىنشە، ونداي ورىندار ەلىمىزدىڭ بارلىق ايماعىندا بار. ال استانا قالاسىندا «Big شانحاي»، «باراكات» جانە «جايلاۋ» بازارلارىندا قۇربان شالۋ ءراسىمى ورىندالادى.
سونىمەن قاتار، ول مال قۇنى تاقىرىبىنا دا توقتالدى.
- مال باعاسىنا كەلسەك، ونى كاسىپكەرلەر مەن شارۋالار ءوز جاعدايىنا قاراي بەلگىلەيدى. ال qurban.muftyat.kz سايتىندا تاپسىرىس بەرۋ ارقىلى ونلاين شالىناتىن مال باعاسىن ءبىز نارىققا ساي قويدىق. ءول ۇشىن ءار وبلىستان اقپارات سۇراتىپ، وڭىرلەردە تۇلىك قۇنى قانشا بولىپ جاتقانىن زەرتتەدىك. سونىڭ ناتيجەسىندە بەلگىلەنگەن باعالاردى qurban.muftyat.kz سايتىنان كورۋگە بولادى، - دەيدى ەرمەك قاجى قاسبولات ۇلى.
ايتا كەتەيىك، بۇعان دەيىن قۇربان شالۋ ءراسىمىن قاشىقتان وتكىزۋگە ارنالعان سايت ىسكە قوسىلعانىن جازعانبىز.