ەكولوگيالىق كودەكستە بەكىتىلگەن «لاستاۋشى تولەيدى» قاعيداتى ايىپپۇلمەن شەكتەلمەي، تابيعاتتى قالپىنا كەلتىرۋ جاۋاپكەرشىلىگىن دە كوزدەيدى. بۇل تۋرالى ەكولوگيا مينيسترلىگى ءمالىم ەتتى.
كاسىپورىننىڭ قىزمەتىنەن توپىراق لاستانسا، وزەنگە نەمەسە وسىمدىكتەر مەن جانۋارلار دۇنيەسىنە زيان كەلسە، ونىڭ سالدارىن كىم جويۋى كەرەك؟ قازاقستان زاڭناماسىنا سايكەس، ەكولوگيالىق زالال كەلتىرگەن تۇلعا ونى ءوز ەسەبىنەن جويۋعا مىندەتتى. بۇل تالاپ ەكولوگيالىق كودەكستە بەكىتىلگەن «لاستاۋشى تولەيدى» قاعيداتىنا نەگىزدەلگەن.
«لاستاۋشى تولەيدى» قاعيداتى نەنى بىلدىرەدى؟
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەكولوگيالىق كودەكسىنىڭ 136-بابىنا سايكەس، ەكولوگيالىق زالال كەلتىرگەن تۇلعا بۇلىنگەن تابيعي ورتا قۇرامداستارىن ءوز قاراجاتى ەسەبىنەن تولىق كولەمدە قالپىنا كەلتىرۋگە مىندەتتى.
ياعني جاۋاپكەرشىلىك تەك ايىپپۇل تولەۋمەن شەكتەلمەيدى. كىنالى تۇلعا كەلتىرىلگەن ەكولوگيالىق زالالدى جويۋعا باعىتتالعان قاجەتتى شارالاردى دا قابىلداۋى كەرەك.
نەنى ءبىلۋ ماڭىزدى؟
ايىپپۇل تولەۋ زالالدى جويۋ مىندەتىنەن بوساتپايدى. ەكولوگيالىق زالال كەلتىرگەن تۇلعا اكىمشىلىك نەمەسە قىلمىستىق جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلعاننىڭ وزىندە، زاڭدا كوزدەلگەن ازاماتتىق-قۇقىقتىق جاۋاپكەرشىلىگىنەن بوساتىلمايدى.
تابيعي ورتانى قالپىنا كەلتىرۋ قاجەت. ەكولوگيالىق زالالدى جويۋ كەزىندە بۇلىنگەن تابيعي ورتا قۇرامداستارىن قالپىنا كەلتىرۋگە باعىتتالعان شارالار قابىلدانادى. مۇنىڭ ماقساتى - كەلتىرىلگەن زياننىڭ سالدارىن جويۋ جانە تابيعي ورتانىڭ جاعدايىن قالپىنا كەلتىرۋ.
زالالدىڭ سيپاتى مەن كولەمى انىقتالۋى ءتيىس. ەكولوگيالىق كودەكستىڭ 131-بابىندا ەكولوگيالىق زالالدىڭ بەلگىلەرى ايقىندالعان. اتاپ ايتقاندا، تابيعي ورتا جاعدايىنىڭ تىكەلەي نەمەسە جاناما تۇردە ولشەنەتىن جاعىمسىز وزگەرۋى نە ونىڭ پايدالى قاسيەتتەرىنىڭ ناشارلاۋى ەسكەرىلەدى. زالالدى جويۋ مىندەتىن قولدانۋ ءۇشىن زاڭدا بەلگىلەنگەن نەگىزدەر مەن ءتيىستى ءمان-جايلار انىقتالۋى قاجەت.
زاڭ نە دەيدى؟
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەكولوگيالىق كودەكسىندەگى «لاستاۋشى تولەيدى» قاعيداتى قورشاعان ورتانى لاستاۋدىڭ الدىن الۋدى عانا ەمەس، كەلتىرىلگەن ەكولوگيالىق زالالدى جويۋعا جۇمسالاتىن شىعىندى جاۋاپتى تۇلعانىڭ كوتەرۋىن دە كوزدەيدى.
دەمەك، تابيعاتقا كەلتىرىلگەن ەكولوگيالىق زالال نازاردان تىس قالماۋى كەرەك. زاڭدا بەلگىلەنگەن جاعدايلاردا ونى جويۋ جانە بۇلىنگەن تابيعي ورتانى قالپىنا كەلتىرۋ مىندەتى زالال كەلتىرگەن تۇلعاعا جۇكتەلەدى.