سينگاپۋر عالىمى ءوز-ءوزىن 15 جىلعا جاسارتتى

استانا. قازاقپارات - سينگاپۋر ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى دين حو وزىنە سەگىز اي بويى تاجىريبە جۇرگىزىپ، اعزاسىنداعى وزگەرىستەردى ۇزدىكسىز باقىلاعان. ارنايى جاسالعان جاساندى ينتەللەكت جۇيەسى 47 جاستاعى عالىمنىڭ بيولوگيالىق جاسىن شامامەن 32 جاس دەپ باعالادى، دەپ حابارلايدى edicalxpress.com.

Фото: turkystan.kz

الايدا بۇل ناتيجە ادامنىڭ ناقتى جاسى 15 جىلعا كەرى اينالدى دەگەندى بىلدىرمەيدى. 32 جاس دەگەن كورسەتكىش قان ساراپتاماسى، دەنە سالماعى، بەل ولشەمى، قان قىسىمى جانە جۇرەك سوعىسى سياقتى بىرنەشە كورسەتكىش نەگىزىندە ج ي مودەلى جاساعان ەسەپ قانا. DELTA دەپ اتالعان زەرتتەۋدى سينگاپۋر ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى مەديتسينا مەكتەبىنىڭ سيفرلىق مەديتسينا ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى دين حو باسقارعان. ەرەكشەلىگى سول، عالىم زەرتتەۋدىڭ جالعىز قاتىسۋشىسى رەتىندە ءوزىن تاڭداعان. 2024 -جىلدىڭ تامىزىندا باستالعان تاجىريبە ءالى جالعاسىپ جاتىر. ونىڭ العاشقى ناتيجەلەرى 2026 -جىلعى 12-تامىزدا رەتسەنزيالاناتىن PLOS One عىلىمي جۋرنالىندا جاريالاندى.

زەرتتەۋدىڭ ماقساتى جىلىنا ءبىر رەت جاسالاتىن مەديتسينالىق تەكسەرۋمەن شەكتەلمەي، ادامنىڭ ۇيقىسى، تاماقتانۋى، كۇيزەلىسى مەن فيزيكالىق بەلسەندىلىگىنە قاراي اعزانىڭ قالاي وزگەرەتىنىن كۇندەلىكتى باقىلاۋ بولدى.

سەگىز اي بويى دين حو Whoop, Garmin جانە Apple Watch قۇرىلعىلارىن قاتار تاعىپ جۇرگەن. بۇل قۇرالدار ونىڭ جۇرەك سوعىسىن، ۇيقىسىن، فيزيكالىق بەلسەندىلىگىن جانە قالپىنا كەلۋ دەڭگەيىن باقىلاۋعا مۇمكىندىك بەرگەن. تاجىريبە كەزىندە دين حو تاۋلىگىنە شامامەن 20 ساعات تاماقتانباعان. بىرنەشە رەت 48 ساعاتتىق اشىعۋ رەجيمىن قولدانىپ، ءار تاڭ سايىن 90 مينۋت كۇش جاتتىعۋلارىن نەمەسە كارديوجاتتىعۋ ورىنداعان. ونىڭ راتسيونى جاپىراقتى كوكونىستەردەن، داندەردەن، ءزايتۇن مايىنان، مايى از اقۋىزدى تاعامداردان جانە جەرورتا تەڭىزى اس مازىرىنە ءتان باسقا دا ونىمدەردەن تۇرعان. سۋسىن رەتىندە سۋ، ەلەكتروليتتەر، قانتسىز ءارى ءسۇتسىز قارا كوفە مەن شاي ىشكەن.

زەرتتەۋشىلەر ءومىر سالتىنداعى ءار وزگەرىستەن كەيىن قانداعى گليۋكوزا، كەتوندار، حولەستەرينگە قاتىستى كورسەتكىشتەر، قابىنۋ بەلگىلەرى، ۇيقى ساپاسى جانە ىشەك ميكروبيومى قالاي وزگەرەتىنىن باقىلاعان.

زەرتتەۋ توبى ادام اعزاسىنىڭ كۇيزەلىستەن كەيىن قانشالىقتى جىلدام قالپىنا كەلەتىنىن باعالايتىن جي- كومەكشى ازىرلەگەن. جۇيە دين حونىڭ 2025 -جىلعى ساۋىردەگى كورسەتكىشتەرى بويىنشا ونىڭ بيولوگيالىق جاسىن 31,8 جاس دەپ ەسەپتەگەن. مودەل ا ق ش حالقىنىڭ ءانونيمدى مەديتسينالىق دەرەكتەرى نەگىزىندە جاسالعان. ەسەپتەۋ كەزىندە قانداعى قانت مولشەرى، سالماق، بەل اينالىمى، قابىنۋ كورسەتكىشى، قان قىسىمى، جۇرەك سوعىسى، جىنىسى جانە ناقتى جاسى سياقتى ونعا جۋىق ولشەم پايدالانىلعان. زەرتتەۋ اۆتورلارىنىڭ ءوزى بۇل ناتيجەنى ادامنىڭ بيولوگيالىق تۇرعىدان ناقتى جاسارعانىنىڭ تۇپكىلىكتى دالەلى ەمەس، جاڭا بولجام جاساۋعا ارنالعان تاجىريبەلىك كورسەتكىش دەپ سيپاتتايدى.

دين حونىڭ اعزاسى قانت جاعۋدان ماي جاعۋعا اۋىساتىن مەتابوليكالىق كەزەڭگە سوڭعى ولشەمدەردىڭ بىرىندە شامامەن 16,5 ساعاتتا جەتكەن. بۇعان دەيىن بۇل ۇدەرىس 20 ساعاتتان استام ۋاقىت العان. دەگەنمەن اۆتورلار بەس ولشەمگە سۇيەنە وتىرىپ، مەتابوليزم جىلدامدىعى تۇراقتى تۇردە جاقساردى دەپ كەسىپ ايتۋعا بولمايتىنىن ەسكەرتەدى.

عالىمنىڭ تىنىشتىق كەزىندەگى جۇرەك سوعىسى مينۋتىنا 65-تەن 46 رەتكە دەيىن تومەندەگەن. ۇيىقتايتىن ۋاقىتى ءتۇن ورتاسىنان كەشكى ساعات 21:00 شاماسىنا اۋىسىپ، جالپى ۇيقى ۇزاقتىعى بەس ساعاتتان سەگىز ساعاتقا جۋىقتاعان. تەرەڭ ۇيقىنىڭ ۇلەسى كوبەيىپ، تۇندە وياۋ جاتاتىن ۋاقىت ازايعان. ىشەك ميكروبيومىندا دا ءبىرقاتار وڭ وزگەرىس بايقالعان.

DELTA تاجىريبەسىنە ءبىر عانا ادام قاتىسقان. سوندىقتان ونىڭ ناتيجەسىنە سۇيەنىپ، ءدال وسىنداي رەجيم باسقا ادامدارعا دا بىردەي اسەر ەتەدى دەۋگە بولمايدى. سونىمەن قاتار تاماقتانۋ، جاتتىعۋ، ۇيقى جانە اشىعۋ ءتارتىبى قاتار وزگەرگەندىكتەن، وڭ ناتيجەگە ناقتى قاي فاكتوردىڭ ىقپال ەتكەنىن جەكە انىقتاۋ مۇمكىن ەمەس.

زەرتتەۋشىلەر تاجىريبەنى سول كۇيىندە قايتالاۋعا ەمەس، ءار ادامنىڭ ءوز دەنساۋلىعى تۋرالى دەرەكتەرىن باقىلاپ، سوعان ساي قاۋىپسىز ءارى جەكە وزگەرىستەر ەنگىزۋگە نازار اۋدارۋعا شاقىرادى. ۇزاق ۋاقىت اشىعۋ مەن كۇندەلىكتى قارقىندى جاتتىعۋ بارلىق ادامعا جارامايدى، سوندىقتان مۇنداي رەجيمدى دارىگەردىڭ كەڭەسىنسىز قولدانباعان ءجون.

«دەنساۋلىق ءبىر ساتتىك كورسەتكىش ەمەس، ۋاقىت وتە وزگەرىپ وتىراتىن تاريح»، دەپ ءتۇسىندىردى دين حو سينگاپۋر ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ حابارلاماسىندا.