سەنات كۇزەت قىزمەتى سۋبەكتىلەرىنىڭ قىزمەتىن جەتىلدىرۋدى كوزدەيتىن زاڭدى قارايدى
استانا. KAZINFORM - بۇگىن سەناتتىڭ جالپى وتىرىسى وتەدى. وتىرىس بارىسىندا سەناتورلار ءبىر حالىقارالىق كەلىسىمدى قاراپ، كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرگە تۇزەتۋلەر مەن وزگەرتۋلەر ەنگىزۋ كوزدەلگەن زاڭدى تالقىعا سالادى.
الدىمەن جوعارى پالاتا قاراۋىنا «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى مەن ورەس حالىقارالىق دامۋ قورى اراسىنداعى جەكە سەكتورداعى وپەراتسيالاردى ۇيىمداستىرۋ تۋرالى نەگىزدەمەلىك كەلىسىمدى راتيفيكاتسيالاۋ تۋرالى» زاڭ شىعارىلىپ وتىر. جالپى، بۇل زاڭدى ءماجىلىس وتكەن جىلدىڭ جەلتوقسانىندا قابىلداعان ەدى.
سول كەزدە نەگىزگى بايانداما جاساعان ۇلتتىق ەكونوميكا ءبىرىنشى ۆيتسە- ءمينيسترى ازامات ءامريننىڭ ايتۋىنشا، وپەك قورى دامۋشى ەلدەرگە قارىزدار مەن تەحنيكالىق كومەك ارقىلى قارجىلىق قولداۋمەن اينالىسادى. قور قۇرىلعان ساتىنەن باستاپ الەمنىڭ 125 ەلىندە 4 مىڭنان استام جوبانى ىسكە اسىرۋعا 30 ميلليارد دوللاردان استام قاراجات ءبولدى. ورتالىق ازيا ەلدەرىنە 20 جىل ىشىندە 1,4 ميلليارد دوللاردان استام قارجى سالدى.
- قوردىڭ ەلدە جۇمىس ىستەۋى ءۇشىن نەگىزدەمەلىك كەلىسىمدى راتيفيكاتسيالاۋ مىندەتتى شارت، بۇل - ونىڭ جارعىلىق قۇجاتتارىندا بەلگىلەنگەن ستاندارتتى شارت. قور قىزمەتىنىڭ نەگىزگى باعىتتارى ينفراقۇرىلىمدى سالۋ جانە دامىتۋ، كليماتتىڭ وزگەرۋىنە قارسى كۇرەس جونىندەگى شارالار ازىرلەۋ، ازىق- تۇلىك قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ، ەنەرگەتيكالىق اۋىسۋعا جاردەمدەسۋ، تسيفرلاندىرۋ جانە يننوۆاتسيالار، شوب ءۇشىن ەكونوميكالىق مۇمكىندىكتەر جاساۋ، - دەدى ول.
قور كەلەسى قىزمەت تۇرلەرىن قارجىلاندىرۋى مۇمكىن:
1) كوممەرتسيالىق جانە ينۆەستيتسيالىق بانكتەر، ليزينگتىك جانە يپوتەكالىق كومپانيالار؛
2) شوب- قا باعىتتالعان تىكەلەي ينۆەستيتسيالار قورلارى؛
3) ۇلتتىق نەمەسە وڭىرلىك دامۋ قورلارى؛
4) ميكرو- قارجى ۇيىمدار.
پايىزدىق مولشەرلەمەلەرى - جىلدىق 2,5-5 پايىزعا دەيىن. جەڭىلدىك كەزەڭى – 6 ايدان 24 ايعا دەيىن بولادى. قارىز الۋ مەرزىمى 22 جىلعا دەيىن بولۋى مۇمكىن.
مۇنان بولەك، سەناتور بۇعان دەيىن ءماجىلىس قابىلداعان «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە كۇزەت قىزمەتى، تۇرعىن ءۇي قاتىناستارى جانە قۇقىق قورعاۋ قىزمەتى ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭدى پىسىقتايدى.
زاڭنىڭ نەگىزگى ماقساتى - كۇزەت قىزمەتى سۋبەكتىلەرىنىڭ قىزمەتىن جەتىلدىرۋ، قارۋ يەلەرىنە قويىلاتىن تالاپتاردى كۇشەيتۋ، سونداي-اق قۇقىق قورعاۋ جانە ارنايى مەملەكەتتىك ورگاندار، ازاماتتىق قورعاۋ ورگاندارى قىزمەتكەرلەرى مەن اسكەري قىزمەتشىلەردى تۇرعىن ۇيمەن قامتاماسىز ەتۋ جانە تۇرعىن ءۇي تولەمدەرى تەتىكتەرىن رەتكە كەلتىرۋ.
زاڭمەن، اتاپ ايتقاندا، تۇرعىن ءۇي تولەمدەرىن ۇسىنۋ جانە جۇزەگە اسىرۋ ءتارتىبىن ايقىنداۋ بويىنشا وكىلەتتىكتەردى ۇكىمەتكە بەرۋ، ازاماتتىق جانە قىزمەتتىك قارۋ يەلەرى ءۇشىن قوسىمشا مىندەتتەر ەنگىزۋ، كۇزەت قىزمەتى سۋبەكتىلەرى ءۇشىن ەسەپتىلىك ورناتۋ، سونداي-اق اسكەريلەندىرىلگەن تەمىرجول كۇزەتىنىڭ قۇقىقتىق مارتەبەسىن بەكىتۋ قاراستىرىلادى. بۇدان بولەك، مەملەكەتتىك قۇقىقتىق ستاتيستيكا سالاسىنداعى ەرەجەلەر ناقتىلانادى جانە قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى باسشىلارىنىڭ كادرلىق شەشىمدەر ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىگى كۇشەيتىلەدى.
ايتا كەتەيىك، وتكەن اپتادا سەنات «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى مەن فرانسۋز رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى اراسىنداعى ادامداردى رەادميسسيالاۋ تۋرالى كەلىسىمدى راتيفيكاتسيالاۋ تۋرالى» زاڭدى قاراپ، ماقۇلدادى.
- كەلىسىم ءتيىستى ماقساتتاردى ىسكە اسىرۋعا باعىتتالعان. وسى ورايدا كوشى-قون پروتسەستەرىن باسقارۋ جانە زاڭسىز كوشى-قونعا قارسى ءىس-قيمىل سالاسىنداعى قازاقستان مەن فرانسيا مەملەكەتتەرى اراسىنداعى ەكىجاقتى ىنتىماقتاستىق ءۇشىن قۇقىقتىق نەگىز جاساۋ ەسكەرىلگەن. كەلىسىم تاراپتارى سانالاتىن مەملەكەتتەر اۋماعىنا زاڭسىز كەلگەن، وندا بولعان نەمەسە تۇراتىن ادامداردى قايتارۋدىڭ ءتيىمدى تەتىگىن قامتاماسىز ەتۋ، كوشى-قون رەجيمدەرىن تەرىس پايدالانۋدىڭ الدىن الۋ قاراستىرىلعان. راتيفيكاتسيالاۋعا ۇسىنىلىپ وتىرعان قۇجات ادامداردى رەادميسسيالاۋ جانە ترانزيتتەۋ تەتىكتەرىن ىسكە اسىرۋعا باعىتتالعان قۇقىقتىق، اكىمشىلىك جانە راسىمدىك شارالاردىڭ ەگجەي-تەگجەيلى ءتارتىبىن بەلگىلەيدى، - دەدى سەناتور قايرات تاستەكەيەۆ.
اتاپ ايتقاندا، كەلىسىم مىنا نورمالاردى قامتيدى:
رەادميسسيا، ترانزيت، قۇزىرەتتى ورگاندار جانە باسقا دا شارتتى ءتيىمدى قولدانىپ، ونىڭ ەرەجەلەرىن ءتۇسىنۋدىڭ بىرىزدىلىگىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان انىقتامالار كوزدەلەدى؛
رەادميسسيالاۋدىڭ راسىمدەرى، اتاپ ايتقاندا ونىڭ نەگىزدەرى، رەادميسسيالاۋ تۋرالى ءوتىنىشحاتتىڭ مازمۇنى مەن وعان جاۋاپ بەرۋ مەرزىمى، زاڭسىز كەلۋدى راستايتىن دالەلدەمەلەر ءتىزىمى، كونسۋلدىق تىڭداۋلار وتكىزىلەتىن جاعدايلار رەتتەلەدى؛
ترانزيتتەۋدىڭ شارتتارى مەن قاعيداتتارى، ونىڭ راسىمدەرى، ترانزيتتەۋدەن باس تارتۋ نەگىزدەرى ناقتى انىقتالادى؛
جول ءجۇرۋ قۇجاتتارىن بەرۋ، ادامداردى بەرۋدى ۇيىمداستىرۋ، ەكى مەملەكەتتىڭ كەلىسىمدى ىسكە اسىرۋى ءۇشىن مەملەكەتتىك شەكارا ارقىلى وتكىزۋ پۋنكتتەرى، سونداي-اق رەادميسسيالاناتىن ادامداردى سۇيەمەلدەۋ شارتتارى بەلگىلەنەدى؛
كەلىسىمدى ىسكە اسىرۋ بارىسىندا دەربەس دەرەكتەردى بەرۋ جانە وڭدەۋ، ولاردى قورعاۋ ءتارتىبى ايقىندالادى؛
كولىك جانە ترانزيتتەۋ شىعىستارىن ءبولۋ تەتىگى بەكىتىلەدى.
سونىمەن قاتار سەناتورلار «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى مەن موڭعوليا ۇكىمەتى اراسىنداعى زەينەتاقى سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىمدى راتيفيكاتسيالاۋ تۋرالى» زاڭدى ماقۇلدادى.
قازاقستان مەن موڭعوليا اراسىندا زەينەتاقىمەن قامسىزداندىرۋ سالاسىنداعى ەكىجاقتى ىنتىماقتاستىقتى جانداندىرۋعا باعىتالعان كەلىسىمگە مەملەكەت باسشىسىنىڭ 2024 -جىلعى 29-قازاندا موڭعولياعا رەسمي ساپارى اياسىندا ۇلان-باتىر قالاسىندا قول قويىلعان.
- قارالىپ وتىرعان زاڭ - وسى حالىقارالىق كەلىسىمدى راتيفيكاتسيالاۋدى كوزدەيدى. كەلىسىمنىڭ ماقساتى - ادامدارعا زەينەتاقى تولەمدەرىن تاعايىنداۋ سالاسىنداعى قۇقىقتىق قاتىناستاردى رەتتەۋ. اتاپ ايتقاندا، ىنتىماقتى زەينەتاقى سالاسىندا ەڭبەك ءوتىلىن ءوزارا تانۋ، سونداي-اق اسكەري قىزمەت وتكەرۋ كەزەڭدەرى مەن جوعارى جانە ورتا ارناۋلى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىندا وقۋ ۋاقىتىن ەڭبەك وتىلىنە ەسەپكە الۋ تەتىكتەرى قاراستىرىلادى. مۇنىمەن قوسا، كەلىسىممەن قازاقستان مەن موڭعوليا اراسىندا جيناقتاۋشى زەينەتاقى ەكسپورتى بويىنشا ىنتىماقتاستىقتىڭ جاڭا فورماسى كوزدەلىپ وتىر. بۇل ازاماتتاردىڭ زەينەتاقى جيناقتارىن باسقا مەملەكەتتىڭ اۋماعىندا پايدالانۋ مۇمكىندىگىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان، - دەدى سەناتور امانگەلدى ەسباي.
وتىرىس سوڭىندا سەناتورلار وزەكتى ماسەلەلەر بويىنشا ۇكىمەت مۇشەلەرىنە دەپۋتاتتىق ساۋالدارىن جولدادى. ماسەلەن، زاكيرجان كۋزيەۆ «اۋىل شارۋاشىلىعى جانە بيورەسۋرستار» جانە «ۆەتەريناريا» باعىتتارى بويىنشا گرانتتار سانىن كوبەيتۋ قاجەت ەكەنىن ايتتى. سەناتوردىڭ سوزىنە قاراعاندا، بۇل - ۇلتتىق جانە ازىق-تۇلىك قاۋىپسىزدىگىن، سونداي-اق، ەلدىڭ جالپى الەۋمەتتىك تۇراقتىلىعىن قامتاماسىز ەتۋ باعىتىنداعى ماڭىزدى قادام.
ال بەكبولات ورىنبەكوۆ «اگرارلىق نەسيە كورپوراتسياسى» ا ق ارقىلى كرەديتتەر بويىنشا پايىزدىق مولشەرلەمەلەردى سۋبسيديالاۋدى قايتا قاراۋ باياۋ جۇرگىزىلىپ جاتقانىن جانە شارۋالار ءۇشىن قولايلى ناتيجە بەرمەي وتىرعانىن تىلگە تيەك ەتتى. وسىعان بايلانىستى ول اگرارلىق سەكتورداعى احۋالدى تۇراقتاندىرۋ ءۇشىن ءبىرقاتار ناقتى ۇسىنىس ايتتى.
اۆتور
مارلان جيەمباي