پروتەز جاساۋدى زەرگەرلىك ونەرگە تەڭەر ەدىم - بولاتحان ايتقازى ۇلى
الماتى. KAZINFORM - پروتەزيست - ەرەكشە كاسىپ ءتۇرى. ول زور شىدامدىلىقتى، توزىمدىلىكتى، جاۋاپكەرشىلىكتى تالاپ ەتەدى. ال ەلىمىزدە بۇل ماماندىققا وقىتاتىن وقۋ ورنى جوق. سول سەبەپتى دە بولار، وسى كاسىپتى مەڭگەرگەن ماماندار ساۋساقپەن سانارلىقتاي.
سولاردىڭ ءبىرى - ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگىنە قارايتىن الماتىداعى الەۋمەتتىك قورعاۋ سالاسىن دامىتۋ ۇلتتىق عىلىمي ورتالاعىنىڭ پروتەزيست مامانى بولاتحان ايتقازى ۇلى.
- ماماندىعىڭىز پروتەزيست پە؟
- جوق. وكىنىشكە قاراي، قازاقستاندا پروتەزيست دايىندايتىن جوعارى وقۋ ورنى دا، كوللەدج دە جوق. سوندىقتان مۇنى ماماندىق ەمەس، كاسىپ دەگەنىمىز دۇرىس بولار. بۇل كاسىپكە 25 جىلداي بۇرىن كەلدىم. گەرمانيا مەن رەسەي ماماندارىنان ءدارىس الدىم. ءبىر رەت گوللاندياعا بارىپ، تاعلىمدامادان ءوتىپ كەلدىم. سونداي-اق رەسەيگە بارىپ ايلىق كۋرس وقىپ كەلىپ، پروتەز جاساپ ءجۇرمىز. كەيىن كەلگەن جاستارعا، ءوزىمىز بىلگەنىمىزدى ۇيرەتەمىز. ەڭ باستىسى ىنتاسى بولسا بولعانى.
- جيىرما جىلدان اسا ۋاقىتتا قانشا مۇگەدەكتىگى بار ادامنىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن جاقسارتۋعا كومەكتەستىڭىز؟
- ءيا، پروتەزيست سالاسىنىڭ نانىن جەپ جۇرگەنىمە شيرەك عاسىرعا جاقىنداپ قالىپتى. جىلىنا 300 ادامعا پروتەز اياق جاسايمىن. ءومىردىڭ ءتۇرلى وتكەلدەرىنەن ءوتىپ، تاعدىردان تالاي تەپەرىش كورىپ كەلە جاتقان، قيىندىققا قاسقايىپ قارسى تۇرا بىلەتىن ادامدارعا كىشكەنتاي بولسا دا، كومەگىم ءتيىپ جاتسا مەن ءۇشىن بۇل - زور باقىت.
- پروتەزيست پەن ورتوتيست ايىرماشىلىعى نەدە؟
- پروتەزشىلەر اياق-قولى جەتىسپەيتىن ناۋقاستار ءۇشىن جاساندى الماستىرعىشتار جاسايدى جانە ورناتادى، ال ورتوپەدتەر نەرۆتەردىڭ، بۇلشىقەتتەردىڭ جانە سۇيەكتەردەگى اقاۋلاردى نەمەسە دەفورماتسيالاردى ءبىرقاتار كومەكشى قۇرالمەن تۇزەتەدى. ءبىزدىڭ ورتالىقتا تەك اياق جاسايمىز.
- بۇل ومىردە نەشە ءتۇرلى ادام بار، الدىڭىزعا كەلگەن جانداردىڭ كوڭىلىن قالاي تاباسىز؟
- دۇرىس ايتاسىز، ادامداردىڭ مىنەزى ءارتۇرلى بولادى. كەيبىرى سەنىمەن اڭگىمەلەسكەندى جاقسى كورەدى. وندايدا ءوزىڭ دە جەڭىلدەپ، راحاتتانىپ قالاسىڭ. ال كەيبىرەۋلەرى بالا سەكىلدى، جوققا رەنجيدى. اياعىنان ايىرىلعان ادامدار اشۋشاڭ بولادى. ولارمەن ءتىل تابىسۋ ءۇشىن الدىمەن ءوزىڭ پسيحولوگ بولۋىڭ كەرەك. ءبىز الدىمەن وسى تاراپتا ىزدەنەمىز دەسەم ارتىق ايتقاندىق ەمەس.
- بۇل كاسىپ ەڭ باستىسى نەنى تالاپ ەتەدى؟
- پروتەزيست - ەرەكشە كاسىپ ءتۇرى. ارينە، ول زور شىدامدىلىقتى، توزىمدىلىكتى، جاۋاپكەرشىلىكتى تالاپ ەتەدى، ءبىراق وتە ەففەكتيۆتى. مەن پروتەزشىنىڭ جۇمىسىن زەرگەرلىك ونەرگە تەڭەر ەدىم. ويتكەنى، جاساندى اياقتى ىڭعايلى ەتۋ ءۇشىن دە شەبەرلىك پەن ەپتىلىك قاجەت. البەتتە، ناۋقاس دەنەنى ۇستاي ءبىلۋدى ۇيرەنۋى ءتيىس، سەبەبى پروتەز ءوز اياعىمىز ەمەس. الەۋمەتتىك جەلىگە جۇكتەگەن ۆيدەولاردا پروتەزبەن جۇرگەن وڭاي كورىنگەنىمەن، ونى شىنداپ كەلگەندە ەڭسەرۋ قيىن. ءار اتتاعان قادامى وڭايعا تۇسپەيدى. ءبىراق، بىردەن سالى سۋعا كەتپەي، جاتتىعاتىن بولسا، ءوزىن ون ەكى مۇشەسى ساۋ ادامداي سەزىنەتىن بولادى.
- ءبىر پروتەز اياق جاساۋعا قانشا ۋاقىت كەتەدى؟
- ەندى ول كۇردەلىلىگىنە بايلانىستى بولادى. بەس كۇننەن ون كۇنگە دەيىن. ونى جاساۋ تەحنولوگياسى تەز بولۋى مۇمكىن، ءبىراق پاتسيەنتتى جۇرگىزىپ ۇيرەتۋ كوپ ۋاقىتتى الادى.
- اياق پروتەزىنىڭ نەشە ءتۇرى بار؟
- پروتەزدىڭ ءتۇرى كوپ. امپۋتاتسيا جاسالۋىنا بايلانىستى دا بولادى. تىزەدەن تومەن، جوعارى، جامباستان، توبىقتان تومەن.
- الدىڭىزعا ءارتۇرلى جاعدايدا اياعىنان ايرلىعان پاتسيەنتتەر كەلەدى، جۇرەگىڭىزگە سالماق تۇسپەي مە؟
- وسى ۋاقىت ىشىندە نەشە ءتۇرلى وقيعانى باستان كەشىرگەندەردى كوردىم. جاسى دا، كارىسى دە بار. اياعىنان ءبىرى وندىرىستە، ءبىرى تۇرمىستىق جاعدايدا ەندى ءبىرى جول اپاتىنان ايىرىلعان. باياعىدا وسى جەرگە شىمكەنتتەگى ينتەرنات ۇيىنەن اياق-قولى كەم تۋعان بالالار كەلدى. سول كەزدە جۇرەگىمنىڭ اۋىرعانى راس. ورتالىعىمىزدىڭ الدىندا مۇگەدەك ارباسىمەن فۋتبول ويناپ جۇرگەندە كوزىمە جاس العانىم بار. قازىر ولاردىڭ ءبارى ءوسىپ، ۇلكەن جىگىت-قىز بولىپ كەتتى.
- ومىردەن باز كەشىپ كەتكەن ادامدارعا بەرەر كەڭەسىڭىز؟
- ءومىر سۇرۋگە ءبارىنىڭ حاقى بار. اياقتان ايرىلدىم دەپ ەڭسەنى تومەن تۇسىرۋگە بولمايدى. بۇرىن پروتەز جوق كەزدە، ادامدار اعاش پەن كيىزدى پايدالانىپ ءجۇردى. قازىر تەحنولوگيا دامىعان، مۇمكىندىك كوپ. ۇكىمەت تاراپىنان دا كومەك كورسەتىلىپ جاتىر. شەتەلگە بارماي-اق، پروتەزدى ءوز ەلىمىزدە تەگىن جاساتۋعا بولادى.
- سۇحباتىڭىزعا راحمەت.
اۆتور
الما مۇقانوۆا