جاڭا نورما الەۋمەتتىك تولەمدەردىڭ وڭىرلەر اراسىنداعى ايىرماشىلىعىن ازايتىپ، ازاماتتارعا كورسەتىلەتىن كومەكتىڭ ءبىرىڭعاي ەڭ تومەنگى دەڭگەيىن قالىپتاستىرۋدى كوزدەيدى.
ءبىرجولعى الەۋمەتتىك كومەك دەگەن نە؟
ءبىرجولعى الەۋمەتتىك كومەك - مەرەكە نەمەسە اتاۋلى كۇندەر قارساڭىندا ازاماتتاردىڭ جەكەلەگەن ساناتتارىنا تولەنەتىن قارجىلاي قولداۋ. مۇنداي كومەكتى جەرگىلىكتى اكىمدىكتەر ءماسليحات شەشىمى نەگىزىندە تاعايىندايدى. ادەتتە بۇل تولەمدەر:
ۇلى وتان سوعىسىنىڭ ارداگەرلەرىنە؛
تىل ەڭبەككەرلەرىنە؛
كوپبالالى وتباسىلارعا؛
مۇگەدەكتىگى بار ازاماتتارعا؛
از قامتىلعان وتباسىلارعا؛
زەينەتكەرلەردىڭ كەي ساناتتارىنا بەرىلەدى.
الايدا ناقتى الۋشىلار ءتىزىمى ءار وڭىردە ءارتۇرلى بولۋى مۇمكىن. سەبەبى تولەم كولەمى مەن شارتتارى جەرگىلىكتى بيۋجەت مۇمكىندىگىنە بايلانىستى بەكىتىلەدى.
جاڭا وزگەرىس نەنى بىلدىرەدى؟
بۇعان دەيىن كەي وڭىرلەردە مەرەكەلىك الەۋمەتتىك كومەكتىڭ مولشەرى 2,5 ا ە ك- تەن تومەن بولعان. ەندى رەسپۋبليكا بويىنشا ەڭ تومەنگى شەك بىردەي بولادى. ياعني جەرگىلىكتى ورگاندار 10 مىڭ تەڭگەدەن از تولەم تاعايىنداي المايدى.
دەگەنمەن بۇل بارلىق وڭىردە تولەم كولەمى ءدال وسى سوما بولادى دەگەندى بىلدىرمەيدى. كەرىسىنشە، اكىمدىكتەر قارجى مۇمكىندىگىنە قاراي ودان دا جوعارى كولەم بەلگىلەۋگە قۇقىلى.
ايتا كەتۋ كەرەك، بۇل وزگەرىس الەۋمەتتىك قولداۋدىڭ فورمالدى ەمەس، ناقتى سەزىلەتىن دەڭگەيىن ساقتاۋعا باعىتتالعان. سەبەبى ينفلياتسيا مەن باعانىڭ ءوسۋى جاعدايىندا تىم از كولەمدەگى تولەمدەر ازاماتتار ءۇشىن ايتارلىقتاي كومەك بولۋدان قالعان.
تولەم كولەمى ءار وڭىردە ءارتۇرلى
قازاقستاندا الەۋمەتتىك كومەكتىڭ كەي تۇرلەرى ورتالىق بيۋجەتتەن ەمەس، جەرگىلىكتى بيۋجەتتەن قارجىلاندىرىلادى. سوندىقتان ءار وبلىس پەن قالا ءوز مۇمكىندىگىنە قاراي تولەم مولشەرىن بەكىتەدى.
مىسالى، كەي وڭىرلەردە مەرەكەلىك كومەك بىرنەشە ونداعان مىڭ تەڭگەگە جەتسە، ەندى ءبىر ايماقتاردا الدەقايدا تومەن بولۋى مۇمكىن.
جاڭا ەرەجە وسى ايىرماشىلىقتى تولىق جويماسا دا، ەڭ تومەنگى الەۋمەتتىك ستاندارتتى بەكىتىپ وتىر.
ا ە ك وسكەن سايىن تولەم دە كوبەيەدى
ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىش جىل سايىن قايتا قارالادى. سوعان سايكەس مەرەكەلىك الەۋمەتتىك كومەكتىڭ ەڭ تومەنگى مولشەرى دە اۆتوماتتى تۇردە ءوسىپ وتىرادى.
ماسەلەن، ەگەر كەلەسى جىلى اەك كولەمى ارتسا، 2,5 ا ە ك كولەمىندەگى تولەم دە قازىرگى سومادان جوعارى بولادى.
بۇل وزگەرىس كىمدەرگە ءتيىمدى؟
ساراپشىلاردىڭ پىكىرىنشە، جاڭا تالاپ اسىرەسە بۇرىن تولەم مولشەرى از بولعان ءوڭىر تۇرعىندارىنا ءتيىمدى بولۋى مۇمكىن. سونىمەن قاتار بۇل الەۋمەتتىك كومەكتىڭ سيمۆوليكالىق ەمەس، ناقتى قولداۋ قۇرالى رەتىندە ساقتالۋىنا اسەر ەتەدى.
دەگەنمەن ناقتى قانشا ادامعا تولەم كولەمى وسەتىنى ازىرگە بەلگىسىز. سەبەبى الۋشىلار ساناتىن جانە تولەم مولشەرىن ءار ءوڭىردىڭ جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندارى وزدەرى انىقتايدى.
بۇعان دەيىن ءبىز ەلىمىزدە الەۋمەتتىك كومەككە ءوتىنىشتى قالاي بەرۋگە بولاتىنى جايلى جازعانبىز.