277 مىڭنان استام ادام قاتىسقان زەرتتەۋ بۇل جاعدايلاردىڭ ەرلەر مەن ايەلدەردىڭ دەنساۋلىعىنا اسەرى ءارتۇرلى ەكەنىن كورسەتتى. اسىرەسە پسيحيكالىق ساۋلىققا قاتىستى ايىرماشىلىق بايقالعان، دەپ حابارلايدى turkystan.kz.
Nature Communications جۋرنالىندا جاريالانعان زەرتتەۋگە 40 پەن 69 جاس ارالىعىنداعى 277489 ەرەسەك ادام قاتىسقان. زەرتتەۋ باستالعان كەزدە ولاردىڭ ەشقايسىسىندا نەگىزگى جەتى سوزىلمالى اۋرۋدىڭ ءبىرى بولماعان. عالىمدار 50 جاستان باستاپ ەسەپتەپ، جالعىزدىق پەن الەۋمەتتىك وقشاۋلانۋدىڭ دەنساۋلىققا ىقپالىن باعالاعان.
ناتيجەلەر بويىنشا، جالعىزدىقتى دا، الەۋمەتتىك وقشاۋلانۋدى دا باستان كەشىرگەن ەرلەر پسيحيكالىق بۇزىلىستارسىز ءومىر سۇرەتىن شامامەن 5,8 جىلىنان ايىرىلۋى مۇمكىن. ايەلدەردە بۇل كورسەتكىش 3,7 جىل بولعان.
دەنە ساۋلىعىنا قاتىستى ايىرماشىلىق باسقاشا كورىنگەن. ەرلەردە فيزيكالىق اۋرۋلارسىز ءومىر ءسۇرۋ كەزەڭى شامامەن 1,7 جىلعا، ال ايەلدەردە 2,4 جىلعا قىسقارعان. ياعني پسيحيكالىق دەنساۋلىققا بايلانىستى ىقتيمال شىعىن ەرلەر اراسىندا جوعارى بولسا، دەنە ساۋلىعىنا قاتىستى كورسەتكىش ايەلدەردە كوبىرەك بولعان.
زەرتتەۋشىلەر جالعىزدىق پەن الەۋمەتتىك وقشاۋلانۋدىڭ ءبىر ۇعىم ەمەس ەكەنىن اتاپ كورسەتەدى. جالعىزدىق - ادامنىڭ ءوزىن جالعىز سەزىنۋى، ياعني سۋبەكتيۆتى كۇي. ال الەۋمەتتىك وقشاۋلانۋ - ادامنىڭ اينالاسىنداعىلارمەن بايلانىسىنىڭ ازدىعى نەمەسە الەۋمەتتىك قارىم-قاتىناسىنىڭ شەكتەۋلى بولۋى. ادامنىڭ تانىستارى مەن ارالاساتىن ورتاسى كوپ بولسا دا، ءوزىن جالعىز سەزىنۋى مۇمكىن. كەرىسىنشە، جالعىز تۇراتىن ادامنىڭ الەۋمەتتىك بايلانىستارى جەتكىلىكتى بولۋى ىقتيمال.
عالىمداردىڭ پىكىرىنشە، زەرتتەۋ ناتيجەلەرى الەۋمەتتىك بايلانىستاردىڭ دەنساۋلىق ءۇشىن ماڭىزىن كورسەتەدى. دەگەنمەن كەلتىرىلگەن ساندار ءار ادامنىڭ ءومىرى مىندەتتى تۇردە سونشا جىلعا قىسقاراتىنىن بىلدىرمەيدى. ولار زەرتتەۋ بارىسىندا انىقتالعان بايلانىستارعا نەگىزدەلگەن ەسەپتىك باعالاۋلار.