قىتايدىڭ چاڭجياڭ وزەنىندە دەلفين كوبەيدى

استانا. KAZINFORM - رەسمي دەرەككە سايكەس، چاڭجياڭ الابىنداعى وزەن دەلفينىنىڭ سانى 2025 -جىلى 1,426 باسقا جەتتى. بۇل كورسەتكىش 2022 -جىلداعىدان 177 باس ارتىق.

Lianhe Zaobao باسىلىمىنىڭ حابارلاۋىنشا، قىتاي اۋىل شارۋاشىلىعى جانە اۋىل ىستەرى مينيسترلىگىنىڭ وكىلى 30-قاڭتاردا وتكەن باسپا ءسوز ءماسليحاتىندا چاڭجياڭ وزەنىندە ەنگىزىلگەن «بالىق اۋلاۋعا ون جىل قاتارىنان تىيىم سالۋ» شاراسىنىڭ ارالىق قورىتىندىسىن تانىستىردى. ونىڭ ايتۋىنشا، تىيىم تولىقتاي ىسكە قوسىلعاننان كەيىنگى بەس جىلدىڭ ىشىندە وزەن الابىنداعى بيوارتۇرلىلىكتى قالپىنا كەلتىرۋ ۇدەرىسى تۇراقتى تۇردە جاقسارىپ، يانتسزى ەكولوگياسى قايتا جاندانا باستاعان.

مينيسترلىك وكىلى 2025 -جىلى جۇرگىزىلگەن ارنايى زەرتتەۋ ناتيجەلەرىنە توقتالدى.

- ارنايى ساناق چاڭجياڭ وزەنىندەگى دەلفيندەردىڭ سانى 1,426 باسقا جەتكەنىن كورسەتتى. بۇل 2022 -جىلعى دەرەكتەرمەن سالىستىرعاندا 177 باسقا ارتىق. بۇگىندە ولار يانتسزى ەكوجۇيەسىن قورعاۋدىڭ ماڭىزدى ەكولوگيالىق سيمۆولىنا اينالدى - دەدى ۆەدومستۆو وكىلى.

سونداي-اق ونىڭ مالىمدەۋىنشە، 2021- 2025 -جىلدار ارالىعىندا چاڭجياڭ الابىندا بارلىعى 351 بالىق ءتۇرى تىركەلگەن. بۇل بالىق اۋلاۋعا جاپپاي تىيىم سالىنعانعا دەيىنگى كەزەڭمەن سالىستىرعاندا 43 تۇرگە كوپ. وسى ۋاقىت ىشىندە بالىقتاردىڭ ۇساقتالۋ ءۇردىسى ايتارلىقتاي تەجەلىپ، سۋ ەكوجۇيەسىنىڭ بيوتيكالىق تۇتاستىق يندەكسى ەداۋىر ارتقان.

ايتا كەتەيىك، 2021 -جىلعى 1-قاڭتاردان باستاپ يانتسزى وزەنىنىڭ نەگىزگى سۋ ايدىندارىندا بالىق اۋلاۋعا جاپپاي تىيىم سالۋ رەجيمى ەنگىزىلىپ، مەرزىمى ون جىلعا بەلگىلەنگەن بولاتىن. چاڭجياڭ وزەنى دەلفينى - قازىرگى تاڭدا الاپتا تىرشىلىك ەتەتىن بىردەن-ءبىر كيتتەكتەس سۇتقورەكتى.

اشىق دەرەككوزدەرگە سايكەس، قىتاي ونەركاسىبىنىڭ قارقىندى دامۋى چاڭجياڭ وزەنىنىڭ ەكوجۇيەسىنە ەلەۋلى زالال كەلتىرگەن. سونىڭ سالدارىنان چاڭجياڭ وزەنى دەلفيندەرىنىڭ پوپۋلياتسياسى قيىن جاعدايعا تاپ بولعان. 2013 -جىلدان كەيىن حالىقارالىق تابيعاتتى قورعاۋ وداعىنىڭ (IUCN) قىزىل كىتابىندا ونىڭ مارتەبەسى جويىلىپ بارا جاتقان تۇرلەر (CR) رەتىندە باعالانىپ كەلەدى. 2017 -جىلدىڭ مامىر ايىندا قىتايدىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى جانە اۋىل ىستەرى مينيسترلىگى چاڭجياڭ وزەنىنىڭ دەلفينىن I ساناتتى قورعالاتىن جانۋارلار تىزىمىنە ەنگىزدى.

بۇعان دەيىن قىتايدىڭ تيبەت جوتاسىندا يحتيولوگتار بالىقتىڭ جاڭا ءتۇرىن انىقتاپ، وعان Glaridoglanis verruciloba دەگەن رەسمي اتاۋ بەرگەنىن جازىپ ەدىك.

اۆتور

ەرلان مازان