جاساندى ءوسىم جانە نارىقتاعى دۇربەلەڭ اسەرى
بىلتىر ساتۋ - ساتىپ الۋ كەلىسىمشارتتارىن جاساسۋ فاكتىلەرى 2024 -جىلمەن سالىستىرعاندا، 433 مىڭنان 448 مىڭعا كوبەيگەن. ءبىراق پرەميۋم ساناتتاعى جىلجىمايتىن مۇلىكتى ساتۋ بويىنشا ساراپشى ۆيتالي شالايەۆتىڭ ايتۋىنشا، بۇل ستاتيستيكانىڭ كولەڭكەلى تۇسى باسىم.
- ءيا، قاعاز جۇزىندە ءوسىم تىركەلىپ وتىر. ال، شىن مانىندە، جاعداي باسقاشا. ەڭ كوپ كەلىسىمشارت 2025 -جىلدىڭ جەلتوقسانىندا جاسالدى. 53 مىڭ باسپانا ساتىلعان. دەمەك، ءار توعىزىنشى كەلىسىمشارت ءبىر ايعا كەلىپ تۇر. بۇل - شىنايى ءوسىم ەمەس، نارىقتاعى دۇربەلەڭ، - دەپ ءتۇسىندىردى ول.
مۇنداي كۇرت ءوسىمنىڭ سەبەپتەرى رەتىندە مامان بىرنەشە فاكتوردى اتادى. ولار - ققس ەنگىزىلەتىنى جونىندەگى اقپارات جانە دوللار باعامىنىڭ ءوسۋى. سونىمەن بىرگە، نارىقتاعى جالپى بەلگىسىزدىك احۋالى دا اسەر ەتتى. ساتىپ الۋشىلار كەلەسى جىلعا قالسام، قىمباتقا ۇرىنىپ قالامىن دەپ قاۋىپتەنىپ، كەلىسىمشارتتاردى تەزىرەك بەكىتۋگە تىرىستى.
2026 -جىل: نارىقتىڭ قىسقارۋ كەزەڭى
2026 -جىلدىڭ باسىندا-اق نارىقتىڭ جاڭا كەزەڭگە وتكەنى ايقىن بولدى. قاڭتار- ناۋرىز ايلارىندا ايىنا ورتا ەسەپپەن 27-28 مىڭ كەلىسىمشارت جاسالدى. بولجام بويىنشا، جىل سوڭىنا دەيىن شامامەن 330 مىڭ جىلجىمايتىن مۇلىك ساتىلادى. بۇل 2025 -جىلدان 26,3 پايىزعا تومەن.
- بۇل - نارىقتاعى ازداعان وزگەرىس ەمەس، باسقا كەزەڭگە وتۋگە جاتادى، - دەيدى ۆيتالي شالايەۆ.
نارىق باياۋلاعانمەن، قۇلدىراپ جاتقان جوق
قازىرگى جاعدايعا Colliers Kazakhstan-نىڭ اعا كەڭەسشىسى تەمىرلان مۇقانوۆ تا وسىنداي باعا بەردى.
- 2026 -جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىندا كەلىسىمشارتتار سانى 83659 بولدى، ال ءبىر جىل بۇرىن بۇل كورسەتكىش 87678 ەدى. بۇل نارىقتاعى بەلسەندىلىكتىڭ ءبىرقالىپتى باياۋلاعانىن كورسەتەدى. ونىڭ سەبەپتەرى - باعانىڭ ءوسۋى، يپوتەكالىق نەسيەلەر قولجەتىمدىلىگىنىڭ شەكتەلۋى جانە زاڭناماداعى وزگەرىستەر، - دەپ ءتۇسىندىردى ول.
سونىمەن قاتار ونىڭ ايتۋىنشا، تولىققاندى قۇلدىراۋ تۋرالى ايتۋ ازىرگە ەرتە. نارىق، اسىرەسە ءىرى قالالاردا ءالى دە بەلسەندى، الايدا ەكونوميكالىق جاعدايلارعا بايلانىستى قۇبىلىپ وتىرادى.
باعا مەن سۇرانىس ساي ما
ساراپشىلاردىڭ سوزىنشە، باسپانا قۇنى بىرتىندەپ جوعارىلاپ، ال سۇرانىس وعان ىلەسە الماي وتىر. الماتىدا جاڭا تۇرعىن ءۇي باعاسى ءبىر جىلدا 7,6 پايىزعا وسسە، استانادا بۇل كورسەتكىش 11,3 پايىزعا كوتەرىلگەن.
- ساتۋ - ساتىپ الۋ كەلىسىمشارتتارىنىڭ ءوسۋ قارقىنى باياۋلاپ كەلەدى، ءبىراق جالپى ديناميكا وڭ بولىپ قالىپ وتىر. الماتى مەن استانادا جىلجىمايتىن مۇلىككە قاتىستى مامىلەلەر سانى ءالى دە جوعارى، الايدا ەكونوميكالىق جانە زاڭنامالىق جاعدايلاردىڭ وزگەرۋىنە بايلانىستى تۇرعىن ءۇيدى سالىپ، ساتۋمەن اينالىساتىن كومپانيالار ساق ارەكەت ەتە باستادى، - دەيدى سپيكەر.
نەگىزگى فاكتور - تولەم قابىلەتتىلىگى
قازىرگى تاڭدا نارىققا ەڭ قاتتى اسەر ەتەتىن نارسە - ساتىپ الۋشىلاردىڭ قارجىلىق جاعدايى. تەمىرلان مۇقانوۆتىڭ ايتۋىنشا، ازاماتتاردىڭ ساتىپ الۋ قابىلەتى مەن تۇرعىن ءۇيدىڭ قولجەتىمدىلىگى اراسىندا ايتارلىقتاي اراقاشىقتىق بار.
ونىڭ سوزىنشە، جىلجىمايتىن مۇلىك باعاسى وسكەنىنە قاراماستان، 2025 -جىلى الماتىدا تۇرعىن ءۇي قولجەتىمدىلىگىنىڭ يندەكسى 6,6 جىلعا دەيىن تومەندەگەن، ياعني بۇل 2024 -جىلمەن سالىستىرعاندا جاعدايدىڭ جاقسارعانىن كورسەتەدى.
- الايدا بۇل باسپانا الۋ تولىققاندى جەڭىلدەدى دەگەندى بىلدىرمەيدى. تۇرعىن ءۇي قولجەتىمدىلىگىنىڭ ارتۋى باعا ءوسىمىنىڭ باياۋلاۋىنا، ساتىپ الۋشىلاردىڭ قاراجاتتى جىلدامىراق جيناي الۋىنا، سونداي- اق، يپوتەكا راسىمدەۋ مۇمكىندىگىنە بايلانىستى، - دەدى ول.
وسىلايشا، ەكىۇشتى جاعداي قالىپتاستى. ءبىر جاعىنان، قولجەتىمدىلىك كورسەتكىشتەرى قاعاز جۇزىندە جاقسارىپ كەلەدى. ەكىنشى جاعىنان، باعانىڭ ءوسۋى سالدارىنان حالىقتىڭ ەداۋىر بولىگىنە ءۇي ساتىپ الۋ قيىنعا سوعىپ وتىر.
سونىمەن قاتار، جىلجىمايتىن مۇلىك ساراپشىسى ۆيتالي شالايەۆ اناعۇرلىم كەڭ اۋقىمداعى ەكونوميكالىق فاكتورلارعا نازار اۋدارادى. ونىڭ پىكىرىنشە، ينفلياتسيا سەبەبىنەن حالىقتىڭ تابىسى دا قۇنسىزدانىپ، كىرىس شىعىنداردىڭ وسۋىنە ىلەسە الماي جاتىر. سوندىقتان جۇرت تۇرعىن ءۇي ساتىپ الۋ جوسپارىن كوبىنە كەيىنگە قالدىرادى. اسىرەسە، بۇرىن تۇرعىن ءۇي نارىعىنىڭ نەگىزگى قوزعاۋشى كۇشى بولعان ورتا تاپ ءۇشىن جىلجىمايتىن مۇلىك ەندى باستى ماقسات بولۋدان قالىپ بارادى.
قارىز جۇكتەمەسىنىڭ ارتۋى قىسىمدى ودان سايىن كۇشەيتىپ وتىر. مەرزىمى وتكەن بەرەشەك كولەمى 790 ميلليارد تەڭگەدەن 1,07 تريلليون تەڭگەگە دەيىن وسكەن، ونىڭ نەگىزگى بولىگى تۇتىنۋشىلىق نەسيەلەرگە تيەسىلى. بۇل الەۋەتتى ازاماتتاردىڭ ءۇي ساتىپ الۋ مۇمكىندىگىن تومەندەتىپ، نارىقتاعى جالپى سۇرانىستى تەجەيدى.
جاڭا ۇيلەرگە سۇرانىس جوعارى
تەمىرلان مۇقانوۆتىڭ ايتۋىنشا، قازىرگى تاڭدا كوپ ازامات جاڭادان سالىنعان تۇرعىن ۇيلەردەن پاتەر العىسى كەلەدى. مۇنىڭ بىرنەشە سەبەبى بار. ەڭ الدىمەن، جاڭا عيماراتتار زاماناۋي ستاندارتتارعا ساي بولعاندىقتان، قۇرىلىس بارىسىندا ساپا مەن قاۋىپسىزدىككە جەتە ءمان بەرىلگەن.
سونىمەن قاتار، ءتيىمدى يپوتەكالىق باعدارلامالار مەن مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارى بار. ولاردىڭ ارقاسىندا ءبىرىنشى نارىقتاعى تۇرعىن ۇيلەردى ساتىپ الۋ جالپى حالىققا قولجەتىمدى. بۇل رەتتە، ينفراقۇرىلىمنىڭ دا ماڭىزى زور. جاڭا اۋداندار مەن تۇرعىن ءۇي كەشەندەرىندە تۇرۋ كىم-كىمگە دە جايلى ەكەنى انىق.
الايدا ەسكى پاتەرلەرگە قىزىعۋشىلىق مۇلدە توقتاپ قالعان جوق. ەكىنشى نارىققا بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە سۇرانىس بولعانمەن، بىرتىندەپ تومەندەپ كەلەدى. بۇعان نەگىزگى سەبەپتەر - جاڭا ۇيلەرمەن سالىستىرعاندا، باعانىڭ جوعارى بەلگىلەنۋى جانە يپوتەكالىق قارجىلاندىرۋ مۇمكىندىكتەرىنىڭ شەكتەۋلى بولۋى.
باسپانا ساۋداسى مول تابىس اكەلە مە
بۇعان دەيىن جىلجىمايتىن مۇلىك كۇمانسىز پايدا تاباتىن قۇرال رەتىندە قاراستىرىلسا، بۇگىندە جاعداي وزگەرگەن.
- بۇرىن پاتەردى ساتىپ الىپ قويىپ، ءبىرازدان كەيىن قىمباتقا ساتۋ كەڭ تاراعان ەدى. ال قازىر ۋاقىت وتكەن سايىن ەكىنشى نارىقتاعى ۇيلەرگە سۇرانىس تومەندەۋى مۇمكىن، - دەيدى ۆيتالي شالايەۆ.
وڭىرلەردەگى جاعداي: ءوسىم تۇراقتى
Colliers Kazakhstan كومپانياسى اعا كەڭەسشىسىنىڭ باعالاۋىنشا، ايماقتاردا باعانىڭ كوتەرىلۋى جالعاسىپ كەلەدى. ماسەلەن، ءبىرىنشى نارىقتاعى تۇرعىن ءۇي قۇنى جىلىنا ەڭ قاتتى قىمباتتاعان وڭىرلەر رەتىندە پاۆلودار ( 26,4 پايىز)، قىزىلوردا ( 15,3 پايىز)، شىمكەنت ( 15,2 پايىز) جانە استانانى ( 14,3 پايىز) اتاۋعا بولادى.
ال ەكىنشى نارىقتاعى تۇرعىن ۇيلەردىڭ باعاسى اقتوبەدە ( 18,9 پايىز)، پاۆلوداردا ( 18,8 پايىز) جانە الماتىدا ( 17,9 پايىز) ايتارلىقتاي قىمباتتاعان. جالعا بەرۋ سەگمەنتىندە دە ەلەۋلى وزگەرىس بايقالادى: اقتوبەدە جالداۋ باعاسى 40,7 پايىزعا، جەزقازعاندا 18,7 پايىزعا، استانادا 18,1 پايىزعا ءوستى.
ال ەلىمىزدىڭ ەڭ ءىرى قالاسىندا بۇل سەكتوردا وزىندىك ەرەكشەلىكتەر بار. «ەتاجي» كومپانياسىنىڭ الماتىداعى كەڭسە باسشىسى الەكساندرا ناۆاروۆانىڭ ايتۋىنشا، بۇگىندە مەگاپوليستە «جاندانۋ» بايقالادى.
- قاڭتار- اقپان ايلارىندا ساۋدا باسەڭ بولدى. ءبىراق قازىر ءۇي ساتىپ الۋ ماۋسىمى قىزا باستاعاندىقتان، بەلسەندىلىك ارتتى، - دەدى ول.
سونىمەن قاتار، ونىڭ ايتۋىنشا، بيىل ءبىرىنشى توقساندا سۇرانىس كولەمى ايتارلىقتاي وزگەرگەن جوق. جىل باسىندا مەنشىك يەلەرى ققس ەنگىزىلەدى دەگەن اقپاراتتى جەلەۋ ەتىپ، باعانى كوتەرۋگە تىرىسقانمەن، پاتەر قۇنى ناۋرىز ايىندا بىلتىرعى جەلتوقسانداعى دەڭگەيىنە قايتا ورالدى.
بولجام
2026 -جىلى نارىققا مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارى ايتارلىقتاي اسەر ەتۋى مۇمكىن. جاڭا يپوتەكالىق باعدارلامالاردىڭ ىسكە قوسىلۋى سۇرانىستى ىنتالاندىرا الادى، ال نەسيە بەرۋ شارتتارىنىڭ قاتاڭداۋى، كەرىسىنشە، ماقۇلداناتىن وتىنىمدەر سانىن ازايتۋى ىقتيمال. الەكساندرا ناۆاروۆانىڭ ايتۋىنشا، نارىقتا مۇنداي شەكتەۋلەر بۇرىن دا بولعان.
- ءتىپتى، ون ءوتىنىمنىڭ تەك بىرەۋى عانا ماقۇلداناتىن كەزەڭدەر بولدى، - دەپ اتاپ ءوتتى ول.
ساراپشى نەگىزگى سىن- قاتەرلەردىڭ ءبىرى رەتىندە ۇلتتىق ۆاليۋتانىڭ السىرەۋ مۇمكىندىگىن دە اتايدى. ونىڭ باعالاۋىنشا، دوللار باعامى 500 تەڭگەدەن جوعارى وسسە، بۇل نارىقتىڭ توقىراۋىنا جانە جىلجىمايتىن مۇلىك باعاسىنىڭ ودان ءارى قىمباتتاۋىنا اكەلۋى ىقتيمال.
ال ۆيتالي شالايەۆ وزگەرىستەردىڭ بىرنەشە سەناريىن قاراستىرادى. نەگىزگى جورامالعا توقتالساق، كەلىسىمشارتتار سانىنىڭ ازايۋى، باعاعا قىسىمنىڭ كۇشەيۋى، ءۇي وتپەۋى سالدارىنان ساۋدادا باسەكەنىڭ ارتۋى بولجانىپ وتىر.
ءبىراق ەكونوميكا تۇراقتانسا، جاعداي باسقاشا ءوربۋى دە مۇمكىن. وندا نارىق بىرتىندەپ قالپىنا كەلۋى ىقتيمال. شالايەۆتىڭ باعالاۋىنشا، جىل سوڭىندا ساتۋ - ساتىپ الۋ كەلىسىمشارتتارىنىڭ سانى شامامەن 330 مىڭعا جەتۋى مۇمكىن.
تەمىرلان مۇقانوۆ تا وسىنداي پىكىردە. ونىڭ ايتۋىنشا، نارىق تۇراقتانسا، شامامەن 330 مىڭ پاتەر ساتىلادى دەگەن بولجام اقىلعا قونىمدى.
- جالپى ەلدە ءۇي ساتىپ الۋ كورسەتكىشى تومەندەسە دە، الماتى مەن استانا سياقتى ءىرى قالالاردا باسپانا ساۋداسى بەلسەندى جالعاسادى. ويتكەنى، بۇل شاھارلاردا ينفراقۇرىلىمنىڭ دامۋىنا جانە جاڭا تۇرعىن ءۇي كەشەندەرىنە دەگەن تۇراقتى سۇرانىس بار، - دەدى ول.
سونىمەن قاتار ساراپشى ءبىرقاتار فاكتور نارىقتى تەجەۋدى جالعاستىراتىنىن اتاپ ءوتتى.
- 2026 -جىلى باعانىڭ قاتتى قىمباتتاماي، قالىپتى تۇردە ءوسۋى جانە تۇرعىن ءۇيدىڭ شەكتەۋلى قولجەتىمدىلىگى ازاماتتاردىڭ ءۇي الۋعا دەگەن ىنتاسىن ارتتىرادى. الايدا حالىقتىڭ تابىسى نارىققا ساي بولماۋى جانە يپوتەكالىق نەسيە الۋ قيىنداۋى سياقتى فاكتورلاردىڭ اسەرىنەن كەلىسىمشارتتاردىڭ جالپى سانى بۇرىنعىدان تومەن بولادى، - دەپ قورىتىندىلادى مۇقانوۆ.
باسپانانى قاي ۋاقىتتا العان دۇرىس
الەكساندرا ناۆاروۆانىڭ پىكىرىنشە، ءۇي الۋعا ەڭ قولايلى مەزگىل - جىلدىڭ باسى.
- قاڭتار- اقپان ايلارىندا، ادەتتە، نارىق تىنىش بولادى. سوندىقتان ساۋدالاسۋ وڭايعا سوعادى. الايدا ەڭ ىڭعايلى ۋاقىتتى توسۋ ءاردايىم ءتيىمدى بولا بەرمەيدى. ويتكەنى، توسىپ وتىرعاندا، باعا جانە ۆاليۋتا باعامى ءوسىپ كەتۋى ىقتيال، - دەدى ول.
قورتىندى
قازاقستانداعى تۇرعىن ءۇي نارىعى قىزۋ ساۋدادان ءبىر قالىپتى ساتىلىمعا ۇلاسىپ كەلەدى. ساتۋ - ساتىپ الۋ كەلىسىمشارتتارىنىڭ سانى ازايعان. ال ازاماتتار ءۇي العاندا، بىرنەشە فاكتورعا بايلانىستى ويلانىپ- تولعانىپ، اسىقپاي تاڭدايتىن بولعان. مۇنىڭ ءبارى باسپانا ساتۋشىلاردىڭ اراسىنداعى باسەكەنى كۇشەيتىپ جاتىر. ساراپشىلاردىڭ كوزقاراسىنشا، ەندى نەگىزگى رەسۋرس - باسپانانىڭ كولەمى ەمەس، تولەۋگە قابىلەتتى ازاماتتاردىڭ سۇرانىسى. نارىق قاتىسۋشىلارى الداعى بىرنەشە جىلدا وسى ءۇشىن كۇرەسپەك.
اۆتورى
الپامىس فايزوللا