قازاقستانداعى ەڭ قىمبات سيرەك مەتالدار: جەر استىنداعى بايلىقتىڭ قۇنى قانشا؟

استانا. KAZINFORM - قازاقستان سيرەك جانە ستراتەگيالىق ماڭىزى بار مەتالدارعا باي ەلدەردىڭ ءبىرى سانالادى. قازىرگى تەحنولوگيالىق داۋىردە مۇنداي رەسۋرستارعا سۇرانىس كۇرت ءوسىپ وتىر.

ەلەكتروموبيل ءوندىرىسى، ميكروچيپ يندۋسترياسى، عارىش تەحنيكاسى مەن اسكەري تەحنولوگيالار ءدال وسى ەلەمەنتتەرگە تاۋەلدى. سوندىقتان قازاقستانداعى كەن ورىندارىنا حالىقارالىق قىزىعۋشىلىق تا ارتىپ كەلەدى.

BAQ. KZ ءتىلشىسى ەلىمىزدەگى سيرەك مەتالداردىڭ قورى، ولاردىڭ قۇنى جانە الەمدىك نارىقتاعى ورنى تۋرالى دەرەكتەردى سارالاپ كوردى.

قازاقستاندا سيرەك مەتالداردىڭ قورى قانشالىقتى كوپ؟

قازاقستاندا قۇرامىندا سيرەك جانە سيرەك جەر ەلەمەنتتەرى بار 100 دەن استام كەن ورنى انىقتالعان. بۇل رەسۋرستار ەلىمىزدىڭ يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋى ءۇشىن ماڭىزدى باعىتتاردىڭ ءبىرى سانالادى. بۇل جايلى BAQ. KZ ءتىلشىسىنىڭ رەسمي ساۋالىنا جاۋاپ بەرگەن قۇرىلىس جانە ونەركاسىپ مينيسترلىگىنىڭ ساراپشىلارى مالىمدەدى.

مامانداردىڭ ايتۋىنشا، قازىرگى تەحنولوگيالىق داۋىردە مۇنداي مەتالدارعا سۇرانىس كۇرت ءوسىپ وتىر. سوندىقتان قازاقستانداعى كەن ورىندارىنا حالىقارالىق قىزىعۋشىلىق تا ارتقان.

قازاقستان قانداي سيرەك مەتالدارعا باي؟

ەلىمىزدە بىرنەشە ستراتەگيالىق مەتالدىڭ ءىرى قورى بار. مىسالى:

ۆولفرام - 2,4 ميلليون توننا

موليبدەن - 1 ميلليون توننا

ليتي - 226,9 مىڭ توننا

بەريللي - 70,7 مىڭ توننا

نيوبي - 28 مىڭ توننا

تانتال - 4,6 مىڭ توننا

گەرماني - 4,3 مىڭ توننا

گاللي - 3,3 مىڭ توننا

بۇل مەتالداردىڭ كوپشىلىگى جوعارى تەحنولوگيالىق وندىرىستەردە كەڭىنەن قولدانىلادى.

ليتي نە ءۇشىن كەرەك؟

ليتي - قازىرگى تەحنولوگيالىق يندۋسترياداعى ەڭ ماڭىزدى ەلەمەنتتەردىڭ ءبىرى.

بۇل مەتال ەلەكتر كولىكتەرىنىڭ اككۋمۋلياتورلارىن جاساۋعا، ەلەكترونيكا وندىرىسىنە، حيميا ونەركاسىبىنە، فارماتسيەۆتيكا سالاسىنا كەڭىنەن قولدانىلادى.

قازاقستاندا ليتي وكسيدىنىڭ 9 كەن ورنى بار. ولاردىڭ باسىم بولىگى شىعىس قازاقستان وبلىسىندا ورنالاسقان.

قازاقستان رەسۋرستارىنا قاي ەلدەر قىزىعىپ وتىر؟

سوڭعى جىلدارى قازاقستانداعى سيرەك مەتالدارعا بىرنەشە تەحنولوگيالىق دەرجاۆا قىزىعۋشىلىق تانىتىپ وتىر. ولاردىڭ اراسىندا ەۋروپالىق وداق ەلدەرى، ا ق ش، ۇلى بريتانيا، قىتاي، جاپونيا جانە وڭتۇستىك كورەيا بار.

قازىر ءبىرقاتار جوبا بويىنشا گەولوگيالىق بارلاۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر.

قانداي مەتالدار گەوساياسي باسەكەنىڭ نىسانىنا اينالدى؟

ساراپشىلاردىڭ پىكىرىنشە، قازىرگى تاڭدا بىرنەشە مەتال ەرەكشە ستراتەگيالىق ماڭىزعا يە. ولار: ليتي، سيرەك جەر ەلەمەنتتەرى، بەريللي جانە تانتال.

بۇل مەتالدار ەنەرگەتيكالىق ترانسفورماتسيا مەن جوعارى تەحنولوگيالىق وندىرىستەر ءۇشىن اسا قاجەت.

الەمدەگى ەڭ قىمبات سيرەك مەتالدار قانداي؟

2026-جىلعى حالىقارالىق دەرەكتەرگە سۇيەنسەك، كەيبىر سيرەك مەتالداردىڭ قۇنى وتە جوعارى.

مىسالى:

كاليفورني - شامامەن 13,5 تريلليون تەڭگە/ك گ

وسمي - شامامەن 1,2 ميلليارد تەڭگە/ك گ

رودي - شامامەن 325 ميلليون تەڭگە/ك گ

يريدي - شامامەن 115 ميلليون تەڭگە/ك گ

رۋتەني - شامامەن 16,5 ميلليون تەڭگە/ك گ

رەني - شامامەن 2,9 ميلليون تەڭگە/ك گ

بۇل مەتالداردىڭ كوپشىلىگى عارىش تەحنيكاسىندا، ەلەكترونيكادا جانە يادرولىق تەحنولوگيالاردا قولدانىلادى.

حالىقارالىق نارىقتاعى سيرەك مەتالداردىڭ باعاسى تۋرالى تولىق دەرەكتەردى مىنا جانە مىنا سايتتاردان كورۋگە بولادى. بۇل رەسۋرستار الەمدىك ستراتەگيالىق مەتالدار نارىعى تۋرالى جۇيەلى اقپارات جاريالاپ وتىرادى.

قازاقستانداعى ەڭ قىمبات سيرەك مەتالدار قانداي؟

الەمدىك نارىقتاعى باعاعا سۇيەنسەك، قازاقستاندا بار سيرەك مەتالداردىڭ ىشىندە ەڭ قىمباتتارى مىنالار:

1-ورىن - گەرماني. ينفرا قىزىل وپتيكا، اسكەري تەحنيكا جانە سپۋتنيكتىك بايلانىس جۇيەلەرىندە قولدانىلادى. باعاسى ≈ 1050000 تەڭگە/ك گ.

2-ورىن - بەريللي. عارىش تەحنيكاسى مەن اۆياتسيا وندىرىسىندە قاجەت مەتال. باعاسى ≈ 700000 تەڭگە/ك گ.

3-ورىن - تانتال. سمارتفوندار مەن كومپيۋتەرلەردەگى كوندەنساتورلار وندىرىسىندە پايدالانىلادى. باعاسى ≈ 225000 تەڭگە/ك گ.

4-ورىن - گاللي. ميكروچيپ پەن جارتىلاي وتكىزگىش ءوندىرىسىنىڭ ماڭىزدى ەلەمەنتى. باعاسى ≈ 130000 تەڭگە/ك گ.

5-ورىن - نيوبي. بولاتتى ەرەكشە بەرىك ەتۋ ءۇشىن قولدانىلادى. باعاسى ≈ 50000 تەڭگە/ك گ.

6-ورىن - موليبدەن. بەرىك قورىتپالار جاساۋ ءۇشىن قولدانىلادى. باعاسى ≈ 38500 تەڭگە/ك گ.

7-ورىن - ۆولفرام. وتە قاتتى ءارى ىستىققا ءتوزىمدى مەتال. باعاسى ≈ 20000 تەڭگە/ك گ.

8-ورىن - ليتي. ەلەكتروموبيل اككۋمۋلياتورلارىنىڭ نەگىزگى ەلەمەنتى. باعاسى ≈ 11000 تەڭگە/ك گ.

سيرەك مەتالدار قازاقستان ەكونوميكاسىنا قانشا تابىس اكەلەدى؟

سوڭعى جىلدارى ستراتەگيالىق مەتالدارعا الەمدىك باعانىڭ ءوسۋى ەكسپورتتىق ءتۇسىمنىڭ ارتۋىنا ىقپال ەتتى.

رەسمي دەرەكتەر بويىنشا سيرەك مەتالدار ءوندىرىسىنىڭ كولەمى 179 ميلليارد تەڭگەگە جەتتى. بۇل - وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ 0,56 پايىزى.

بۇل مالىمەتتەر دە قۇرىلىس جانە ونەركاسىپ مينيسترلىگىنىڭ رەسمي جاۋابىندا كورسەتىلگەن.

قازاقستان الەمدىك جەتكىزۋ تىزبەگىندە قانداي ورىن الادى؟

قازاقستان ءبىرقاتار سيرەك جانە ستراتەگيالىق مەتالدار بويىنشا جاھاندىق جەتكىزۋ تىزبەگىندە ماڭىزدى ورىن الادى.

اسىرەسە بەريللي، ۋران، سەكتورىندا ەلىمىزدىڭ پوزيتسياسى ايتارلىقتاي مىقتى.

ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا، قازاقستان بۇل سالادا ينۆەستيتسيا تارتۋ مەن ۇلتتىق مۇددەنى قورعاۋ اراسىنداعى تەڭگەرىمدى ساياسات جۇرگىزۋگە تىرىسىپ وتىر.