قازاقستاندا نەگە بەنزين قىمباتتاپ، ساپاسىنا شاعىم كوبەيدى

استانا. KAZINFORM - قازاقستاندا بەنزين باعاسى قىمباتتاپ، جانارماي ساپاسىنا قاتىستى شاعىمدار كوبەيدى. ساراپشىلار باعانىڭ وسۋىنە اكسيز مولشەرلەمەسىنىڭ وزگەرۋى، بيۋدجەت تاپشىلىعى جانە مۇناي ونىمدەرىن ءوندىرۋ مەن جەتكىزۋ شىعىندارى اسەر ەتۋى مۇمكىن ەكەنىن ايتادى. ال جانارماي ساپاسىنا قاتىستى تەكسەرۋلەر قانداي زاڭبۇزۋشىلىقتاردى انىقتادى جانە جۇرگىزۋشىلەر ساپاسىز وتىننان كەلگەن شىعىندى قالاي وتەتە الادى؟ Stan.kz ءتىلشىسى انىقتاپ كوردى.

Фото: Kazinform/ЖИ

جانار-جاعارماي نەگە قىمباتتادى؟

سوڭعى اپتالاردا بەنزين باعاسىنىڭ ءوسۋى كولىك يەلەرىنىڭ قالتاسىنا سالماق ءتۇسىردى. جازدىڭ سوڭىندا ا ي-92 ماركالى بەنزيننىڭ ليترى 249 تەڭگە بولسا، 25-قىركۇيەكتە 251 تەڭگەگە، 1-قازاندا 253 تەڭگەگە دەيىن قىمباتتادى. قازىر كەيبىر جانارماي قۇيۋ بەكەتتەرىندە ونىڭ باعاسى 255 تەڭگەگە جەتكەن. وسىلايشا، بىرنەشە اپتانىڭ ىشىندە ەڭ كوپ تۇتىنىلاتىن بەنزيننىڭ ءبىر ليترى 6 تەڭگەگە ءوستى.

بۇل ءوسىم قازاقستاندا جانارماي باعاسىن مەملەكەتتىك رەتتەۋدەن بىرتىندەپ باس تارتۋ ۇدەرىسىمەن تۇسپا- تۇس كەلدى. ۇكىمەت ءبىر جىلدان استام ۋاقىت بويى الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ا ي-92 بەنزينى مەن ديزەل وتىنىنىڭ باعاسىن اكىمشىلىك جولمەن رەتتەپ كەلدى. الايدا 2026 -جىلعى 1 ساۋىردە وسى وتىن تۇرلەرىن بەلگىلەنگەن شەكتەن جوعارى باعامەن ساتۋعا تىيىم سالعان موراتوريي اياقتالدى. وسىدان كەيىن ەنەرگەتيكا مينيسترلىگى نارىقتى بىرتىندەپ ەركىن باعا بەلگىلەۋ تەتىگىنە كوشىرۋدى قولعا الدى. ناتيجەسىندە جانارماي قۇنىنا سۇرانىس پەن ۇسىنىس، مۇناي ونىمدەرىن ءوندىرۋ جانە جەتكىزۋ شىعىندارى سياقتى نارىقتىق فاكتورلاردىڭ ىقپالى كۇشەيدى.

مۇناي- گاز سالاسىنىڭ ساراپشىسى اسقار يسمايلوۆتىڭ بولجامىنشا، ا ي-92 بەنزينىنىڭ ليترى 260 تەڭگەگە دەيىن قىمباتتاۋى مۇمكىن. ونىڭ ايتۋىنشا، قازاقستاندا مۇناي ونىمدەرى ءوز ىشىندە وندىرىلگەنىمەن، باعاعا سىرتقى نارىقتاعى وزگەرىستەر مەن ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداق اياسىنداعى وتىن جەتكىزىلىمى اسەر ەتەدى. بۇعان قوسا، بەنزين مەن ديزەل وتىنىنا قاتىستى اكسيز مولشەرلەمەسىنىڭ وزگەرۋى سالىق جۇكتەمەسىن ارتتىرىپ، جانارماي قۇنىنا قوسىمشا قىسىم ءتۇسىرۋى ىقتيمال. ساراپشى جىل سوڭىنا دەيىن باعانىڭ ءوسۋ قارقىنى جەدەلدەۋى مۇمكىن ەكەنىن دە ەسكەرتكەن.

يسمايلوۆ بەنزين مەن ديزەل وتىنىنا سالىناتىن اكسيزدىڭ ەسەپتىك كوەففيتسيەنتىنىڭ 50-دەن 95 پايىزعا دەيىن وزگەرۋىن باعانىڭ وسۋىنە اسەر ەتەتىن فاكتورلاردىڭ ءبىرى رەتىندە اتاعان.

«جانارماي باعاسىنىڭ ءوسۋى جالعاسۋى ىقتيمال. بۇعان بەنزين مەن ديزەل وتىنىنا سالىناتىن اكسيزدىڭ ەسەپتىك كوەففيتسيەنتىنىڭ 50-دەن 95 پايىزعا دەيىن كۇرت ارتۋى نەگىز بولىپ وتىر. پرەمەر-ءمينيستردىڭ مۇناي وڭدەۋ سالاسىن دامىتۋ جانە ءتورتىنشى مۇناي وڭدەۋ زاۋىتىن سالۋ ماسەلەلەرىنە ارنالعان كەڭەسىن ەسكەرسەك، جىل سوڭىنا دەيىن باعانىڭ ءوسۋ قارقىنى ءتىپتى جەدەلدەۋى مۇمكىن»، - دەيدى ساراپشى.

ونىڭ ايتۋىنشا، تاعى ءبىر فاكتور مەملەكەتتىك بيۋدجەتتىڭ جاعدايىنا بايلانىستى.

«بيىل قازاقستان بيۋدجەتىنە شامامەن 1,7 تريلليون تەڭگە تۇسپەي قالدى. ونىڭ ىشىندە سالىق تۇسىمدەرى بويىنشا تاپشىلىق شامامەن 730 ميلليارد تەڭگەنى قۇرادى. بيۋدجەتتى ازاماتتاردىڭ ەسەبىنەن تولىقتىرۋعا تىرىساتىنى انىق. بۇل جاعدايدا جانارماي باعاسىن ودان ءارى كوتەرۋ جانە اكسيز ارقىلى قوسىمشا مارجانىڭ باسىم بولىگىن، ياعني دەرلىك بارلىعىن الىپ قويۋ كوزدەلۋى مۇمكىن»، - دەپ اتاپ وتكەن يسمايلوۆ.

ۇزاق مەرزىمدى بولجامىندا يسمايلوۆ ا ي-92 بەنزينىنىڭ باعاسى ليترىنە 1 اقش دوللارىنىڭ بالاماسىنا جاقىنداۋى مۇمكىن ەكەنىن ايتقان.

سونىمەن، بەنزين قۇنىنا نارىقتىق تەتىكتەردىڭ ىقپالى ارتىپ، سالىقتىق جۇكتەمە مەن سىرتقى ەكونوميكالىق فاكتورلار دا ماڭىزدى ءرول اتقارۋى مۇمكىن.

قازىرگى تاڭدا جانارماي باعاسى قانداي؟

2026 -جىلى قازاقستاندا جانارماي قۇنىنا قاتىستى وزگەرىستەر ءىرى قالالارداعى باعا ايىرماشىلىعىنان دا بايقالادى.

فوتو: فوتو ج ي كومەگىمەن جاسالدى

الماتى قالاسى مەن الماتى وبلىسىندا ا ي-92 بەنزينىنىڭ ءليترى 250- 255 تەڭگە، ا ي-95 بەنزينى 320- 329 تەڭگە، ديزەل وتىنى 348- 351 تەڭگە، ال اۆتوگاز 112 تەڭگە تۇرادى.

استانادا ا ي-92 بەنزينىنىڭ باعاسى 250- 253 تەڭگە، ا ي-95 315- 321 تەڭگە، ديزەل وتىنى 340- 343 تەڭگە، اۆتوگاز 112 تەڭگە ارالىعىندا.

شىمكەنت قالاسى مەن تۇركىستان وبلىسىندا ا ي-92 بەنزينى 234- 241 تەڭگە، ا ي-95 304- 305 تەڭگە، ديزەل وتىنى 340- 349 تەڭگە، ال اۆتوگاز 102 تەڭگە تۇرادى.

سولتۇستىك جانە شىعىس قازاقستان وڭىرلەرىندە، سونىڭ ىشىندە وسكەمەن، سەمەي، پاۆلودار جانە پەتروپاۆل قالالارىندا ا ي-92 بەنزينىنىڭ ليترى 245- 249 تەڭگە، ا ي-95 314- 319 تەڭگە، ديزەل وتىنى 342- 346 تەڭگە، اۆتوگاز 110- 115 تەڭگە ارالىعىندا ساتىلادى.

ورتالىق قازاقستان مەن قوستاناي وڭىرىندە، اتاپ ايتقاندا قاراعاندى، قوستاناي جانە كوكشەتاۋ قالالارىندا ا ي-92 بەنزينى 246- 249 تەڭگە، ا ي-95 315- 320 تەڭگە، ديزەل وتىنى 341- 345 تەڭگە، ال اۆتوگاز 110- 112 تەڭگە تۇرادى.

باتىس قازاقستان وڭىرلەرىندە - اتىراۋ، اقتوبە، اقتاۋ جانە ورال قالالارىندا - جانارماي باعاسى سالىستىرمالى تۇردە تومەن. مۇندا ا ي-92 بەنزينىنىڭ ليترى 228- 243 تەڭگە، ا ي-95 294- 308 تەڭگە، ديزەل وتىنى 320- 335 تەڭگە، اۆتوگاز 85- 95 تەڭگە ارالىعىندا.

وڭتۇستىك وڭىرلەردە، تاراز، قىزىلوردا جانە تالدىقورعان قالالارىندا ا ي-92 بەنزينىنىڭ باعاسى 240- 249 تەڭگە، ا ي-95 305- 315 تەڭگە، ديزەل وتىنى 338- 345 تەڭگە، ال اۆتوگاز 100- 105 تەڭگە شاماسىندا.

اقپارات بيۋروسىنىڭ، ق ر ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ جانە ءىرى جانارماي قۇيۋ جەلىلەرىنىڭ اشىق دەرەكتەرى بويىنشا، ا ي-92 جانە ا ي-95 بەنزينى مەن ديزەل وتىنىنىڭ باعاسى باتىس وڭىرلەردە سالىستىرمالى تۇردە تومەن، ال الماتىدا جوعارىراق. اۆتوگازدىڭ ەڭ تومەن باعاسى دا باتىس قازاقستاندا تىركەلگەن - ليترىنە 85- 95 تەڭگە.

دەگەنمەن، جانارماي نارىعىنداعى ماسەلە تەك باعانىڭ وسۋىمەن شەكتەلمەيدى. سوڭعى كەزدەرى جۇرگىزۋشىلەر وتىن ساپاسىنا قاتىستى دا شاعىمدارىن ءجيى ايتىپ ءجۇر. باعاسى قىمباتتاعان جانارمايدىڭ ساپاسى كوڭىل كونشىتپەسە، تۇتىنۋشى ءۇشىن شىعىن ەكى ەسە ارتادى.

بەنزين باعاسى ءارى قاراي وسە مە؟ ەكونوميست پىكىرى

ەكونوميست باۋىرجان ىسقاقوۆتىڭ پىكىرىنشە، قازاقستاندا بەنزين باعاسىنىڭ الداعى ۋاقىتتا ءوسۋ مۇمكىندىگىن جوققا شىعارۋعا بولمايدى. بۇعان مەملەكەتتىك قولداۋ شىعىندارىنىڭ ارتۋى، مۇناي ءوندىرۋ مەن وڭدەۋگە كەتەتىن شىعىندار جانە كورشىلەس ەلدەرمەن جانارماي باعاسىنىڭ ايىرماشىلىعى اسەر ەتۋى مۇمكىن.

«ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداق اياسىندا ورتاق ەنەرگەتيكالىق نارىق قۇرۋ جوسپارى جۇزەگە اسقان جاعدايدا، قازاقستان مەن رەسەيدەگى جانارماي باعاسى ءبىر-بىرىنە جاقىنداۋى ىقتيمال. الايدا بۇل قازاقستانداعى بەنزين باعاسى مىندەتتى تۇردە رەسەي دەڭگەيىنە جەتەدى دەگەندى بىلدىرمەيدى.

الداعى ۋاقىتتا باعانىڭ ناقتى قانشاعا وزگەرەتىنىن الدىن الا ايتۋ قيىن. بۇل مۇناي باعاسىنا، ىشكى نارىقتاعى سۇرانىس پەن ۇسىنىسقا، يمپورت كولەمىنە جانە مەملەكەتتىك باعا ساياساتىنا بايلانىستى بولادى»، - دەيدى ەكونوميست.

سونىمەن قاتار بەنزين باعاسىنىڭ ءوسۋى ينفلياتسياعا دا اسەر ەتەدى. جانارماي قىمباتتاعان كەزدە جۇك تاسىمالىنىڭ، اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن ءوندىرۋدىڭ جانە قىزمەت كورسەتۋ سالاسىنىڭ شىعىندارى ارتادى. كاسىپكەرلەر وسى قوسىمشا شىعىنداردىڭ ءبىر بولىگىن تاۋارلار مەن قىزمەتتەردىڭ باعاسىنا قوسۋى مۇمكىن. الايدا بۇل اسەر بىردەن بايقالماي، بىرنەشە اپتادان بىرنەشە ايعا دەيىنگى ارالىقتا كورىنۋى ىقتيمال، دەيدى ساراپشى.

باۋىرجان ىسقاقوۆتىڭ ايتۋىنشا، جانارماي باعاسىن تۇراقتاندىرۋ ءۇشىن ونى اكىمشىلىك جولمەن تومەن دەڭگەيدە ۇستاپ تۇرۋ جەتكىلىكسىز. مۇناي وڭدەۋ زاۋىتتارىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ، ىشكى نارىقتاعى وتىن ۇسىنىسىن قامتاماسىز ەتۋ، يمپورتقا تاۋەلدىلىكتى ازايتۋ جانە جانارماي ساپاسىنا باقىلاۋدى كۇشەيتۋ ماڭىزدى.

وسىلايشا، باعانىڭ بولاشاعى بىرنەشە ءوزارا بايلانىستى فاكتورعا تاۋەلدى بولىپ قالا بەرەدى. قازاقستاندا بەنزين باعاسىنىڭ الداعى ۋاقىتتا ءوسۋى مۇمكىن، الايدا ونىڭ ناقتى كولەمىن الدىن الا ايتۋ قيىن. باعانىڭ وزگەرۋى مۇناي نارىعىنداعى جاعدايعا، ءوندىرىس شىعىندارىنا، يمپورت كولەمىنە جانە ىشكى نارىقتاعى سۇرانىس پەن ۇسىنىسقا بايلانىستى بولادى. سوندىقتان جانارماي باعاسىنىڭ تۇراقتىلىعىن قامتاماسىز ەتۋمەن قاتار، ونىڭ ساپاسىن باقىلاۋ جانە ىشكى نارىقتى وتىنمەن ۇزدىكسىز قامتاماسىز ەتۋ ماڭىزدى.

جانارماي ساپاسىنا قاتىستى شاعىمدار

سوڭعى كەزدەرى جانارماي ساپاسىنا قاتىستى شاعىمدار الەۋمەتتىك جەلىلەردە ءجيى كەزدەسەدى. جۇرگىزۋشىلەر كولىكتەرى وتالماي قالعانىن، قوزعالتقىشىندا اقاۋ پايدا بولعانىن ايتىپ، مۇنى قۇيىلعان بەنزيننىڭ ساپاسىمەن بايلانىستىرادى.

كولىك يەلەرى

وسىدان كەيىن اۆتوبلوگەر سانات اۋەلتاي قالاداعى جانارماي قۇيۋ بەكەتتەرىنەن الىنعان بەنزيندى تەكسەرىپ، ءارتۇرلى ماركالارىن ارالاستىرۋ ارقىلى وكتان سانىن ولشەپ كوردى.

بلوگەردىڭ ايتۋىنشا، ول سىنامانى ءال-فارابي داڭعىلىنىڭ بويىنداعى RP (Royal Petrol) جانارماي قۇيۋ بەكەتىنەن العان. الدىمەن ا ي-92 جانە ا ي-98 بەنزيندەرىن جەكە تەكسەرگەن، كەيىن ولاردى ارالاستىرعان. وكتانومەتر ا ي-92 مەن ا ي-98 قوسپاسىن 98، ال ا ي-92 مەن ا ي-95 قوسپاسىن 94 دەپ كورسەتكەن.

الايدا مۇنداي تاجىريبەنىڭ ناتيجەسىن بەنزين ساپاسىنىڭ ناقتى دالەلى رەتىندە قابىلداۋعا بولمايدى. ويتكەنى ولشەۋ ناتيجەسىنە قوسپانىڭ اراقاتىناسى، وتىننىڭ باستاپقى سيپاتتامالارى جانە پايدالانىلعان قۇرىلعىنىڭ دالدىگى اسەر ەتۋى مۇمكىن. بەنزيننىڭ مالىمدەلگەن ماركاعا سايكەستىگىن ناقتى انىقتاۋ ءۇشىن زەرتحانالىق تالداۋ قاجەت.

سونىمەن قاتار، ءارتۇرلى وكتان سانىنداعى بەنزيندى ارالاستىرعان كەزدە سوڭعى قوسپانىڭ سيپاتتاماسى وزگەرەتىنىن ەسكەرۋ كەرەك. اۆتوكولىك قوزعالتقىشىنىڭ قالىپتى جۇمىس ىستەۋى ءۇشىن ءوندىرۋشى ۇسىنعان ەڭ تومەنگى وكتان سانى ساقتالۋى ماڭىزدى. ەگەر ول تالاپتان تومەن بولسا، قوزعالتقىشقا جوعارى جۇكتەمە تۇسكەن كەزدە دەتوناتسيا پايدا بولۋى مۇمكىن.

بەنزين ساپاسىنا قاتىستى رەسمي تەكسەرۋ ناتيجەلەرى

جەكە تاجىريبەلەر تۇپكىلىكتى قورىتىندى جاساۋعا جەتكىلىكسىز بولعانىمەن، رەسمي تەكسەرۋ ناتيجەلەرى دە جاريالاندى.

ساۋدا جانە ينتەگراتسيا مينيسترلىگىنىڭ تەحنيكالىق رەتتەۋ جانە مەترولوگيا كوميتەتى الماتىدا، قىزىلوردا جانە جەتىسۋ وبلىستارىندا بەنزيننىڭ وكتان سانى قۇجاتقا ساي ەمەس ەكەنىن جانە تالاپتاردىڭ ورەسكەل بۇزىلعانىن رەسمي راستادى. جۇرگىزۋشىلەردىڭ قالتاسىن قاققان بۇل سحەما جانارماي بەكەتتەرىنىڭ ءوز تابىسىن زاڭسىز ارتتىرۋعا باعىتتالعان ەكونوميكالىق قىلمىسىمەن تەڭ بولىپ وتىر.

جانارماي ساپاسىنا قاتىستى شاعىمدار مەن رەسمي تەكسەرۋلەر تۇتىنۋشىلار ءۇشىن ماڭىزدى ماسەلەنى العا شىعارادى: ەگەر ساپاسىز وتىن كولىككە زيان كەلتىرسە، جوندەۋ شىعىنىن كىم وتەيدى جانە ونى قالاي ءوندىرىپ الۋعا بولادى؟

ساپاسىز بەنزيننەن كەلگەن شىعىندى قالاي وندىرۋگە بولادى؟

كولىگى ساپاسىز جانارمايدان بۇزىلعان جۇرگىزۋشىلەردىڭ كوبى «ءبارىبىر ەشتەڭە دالەلدەي المايمىن» دەپ قولدارىن ءبىر-اق سىلتەپ، جۇزدەگەن مىڭ تەڭگە شىعىندى ءوز قالتاسىنان تولەپ جاتادى. الايدا بۇل ماسەلەگە ۇكىمەت باسشىسىنىڭ ءوزى ارالاسىپ، دەپۋتاتتىق ساۋالعا بەرگەن جاۋابىندا تۇتىنۋشىلاردىڭ قۇقىعى زاڭمەن قاتاڭ شەگەلەنگەنىن مالىمدەدى.

ەگەر ساپاسىز بەنزين كولىگىڭىزدى زاقىمداسا، زاڭ جۇزىندە شىعىندى ءوندىرۋدىڭ تەتىكتەرى مىناداي:

كىناسىز بولسا دا تولەيدى. «تۇتىنۋشىلاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ تۋرالى» زاڭنىڭ 31-بابىنا جانە ازاماتتىق كودەكستىڭ 947، 948-باپتارىنا سايكەس، ساتۋشى نەمەسە ءوندىرۋشى ءوزىنىڭ كىناسى بار- جوعىنا قاراماستان، ساپاسىز تاۋاردان مۇلىككە كەلگەن شىعىندى تولىق وتەۋگە مىندەتتى.

ساراپتاما شىعىنى دا قايتارىلادى. ەگەر جانارمايدىڭ ساپاسىزدىعى رەسمي راستالسا، جانارماي قۇيۋ بەكەتى ءسىزدىڭ كولىگىڭىزدى جوندەپ قانا قويماي، زەرتحانالىق ساراپتاما جۇرگىزۋگە جۇمساعان اقشاڭىزدى دا تولىق قايتارۋى ءتيىس.

جاۋاپكەرشىلىكتى ءبىر-بىرىنە سىلتەي المايدى. بەنزيننىڭ قاي جەردە بۇلىنگەنىن - زاۋىتتا ما، الدە تاسىمالداۋ كەزىندە مە - انىقتاۋ مەملەكەت پەن جانارماي قۇيۋ بەكەتىنىڭ ءوز شارۋاسى. زارداپ شەككەن تۇتىنۋشى رەتىندە ءسىز تالاپتى تىكەلەي جانارمايدى ساتقان بەكەتكە دە، نەمەسە ونى شىعارعان زاۋىتقا دا قويۋعا تولىق قۇقىعىڭىز بار. ولار «كىنا بىزدە ەمەس، زاۋىتتا» دەپ جاۋاپكەرشىلىكتەن قاشا المايدى.

شىعىندى وتەۋ قۇقىعىن پايدالانۋ ءۇشىن تۇتىنۋشى الدىمەن دالەلدەردى جيناپ، ءوتىنىش بەرۋ ءتارتىبىن ساقتاۋى كەرەك.

تۇتىنۋشى نە ىستەۋى كەرەك؟

1. چەكتى ساقتاڭىز.

جانارماي قۇيۋ بەكەتىنەن العان چەك - ءسىزدىڭ سول جەردەن تاۋار العانىڭىزدى راستايتىن سوتتاعى ەڭ باستى دالەل. چەك ساتىپ الۋ فاكتىسىن راستايدى، ال اقاۋدىڭ سەبەبىن دالەلدەۋ ءۇشىن تەحنيكالىق قۇجاتتار قاجەت.

2. تەحنيكالىق تەكسەرۋ مەن زەرتحانالىق ساراپتاما جۇرگىزىڭىز.

كولىك بۇزىلىپ، سەرۆيسكە جەتكىزىلگەندە، باكتاعى بەنزيننەن ارنايى ۇلگى الدىرتىپ، حيميالىق زەرتحاناعا وتكىزۋ قاجەت. شەبەرلەردىڭ "ساپاسىز جانارمايدان بۇزىلدى" دەگەن رەسمي اكتىسى مەن زەرتحانا قورىتىندىسى نەگىزگى قۇجات بولادى. بۇل ماتەريالداردى جيناقتاعاننان كەيىن تالاپتى جانارماي بەكەتىنە جولداۋعا بولادى.

3. جانارماي قۇيۋ بەكەتىنە رەسمي تالاپ-ارىز بەرىڭىز.

جينالعان قۇجاتتاردى تىركەپ، جانارماي قۇيۋ بەكەتىنىڭ باسشىلىعىنا رەسمي تالاپ-ارىز وتكىزۋ كەرەك. كوپ جاعدايدا ءىرى جەلىلەر ءوز ابىرويىن ويلاپ، داۋدى سوتقا جەتكىزبەي، شىعىندى ءوز ەركىمەن وتەپ بەرەدى.

تۇتىنۋشىلاردىڭ قۇقىعىن قورعاۋ تەتىكتەرىمەن قاتار، جانارماي ساپاسى مەن باقىلاۋ ماسەلەسى مەملەكەتتىك دەڭگەيدە دە قاراستىرىلىپ وتىر. پرەمەر-ءمينيستردىڭ مالىمدەۋىنشە، جانار- جاعارمايدىڭ ساپاسىن باقىلاۋ، ونىڭ زاۋىتتان بەكەتكە دەيىنگى بۇكىل تىزبەگىن قاداعالاۋ جانە تۇتىنۋشى قۇقىعىن قورعاۋ ماسەلەسى قازىر ۇكىمەتتىڭ ەرەكشە باقىلاۋىندا تۇر.

وسىلايشا، قازاقستانداعى جانارماي نارىعىندا باعانىڭ ءوسۋى مەن ساپاعا قاتىستى شاعىمدار قاتار كوتەرىلىپ وتىر. باعانىڭ الداعى باعىتى مۇناي نارىعىنا، ءوندىرىس شىعىندارىنا، يمپورت كولەمىنە جانە ىشكى سۇرانىس پەن ۇسىنىسقا بايلانىستى بولسا، جانارماي ساپاسىن باقىلاۋ مەن تۇتىنۋشىلاردىڭ قۇقىعىن قورعاۋ دا وزەكتى بولىپ قالا بەرەدى.

ايتا كەتسەك، بۇعان دەيىن قازاقستاندا بەنزين باعاسىنىڭ قىمباتتاۋى مەن جانارماي ساپاسىنا قاتىستى جۇرگىزۋشىلەردىڭ شاعىمدارى تۋرالى جازعان ەدىك. پرەمەر-مينيستر ولجاس بەكتەنوۆ قازاقستاندىقتاردىڭ جانارماي ساپاسىنا قاتىستى شاعىمدارىنا جاۋاپ بەردى.