ءبىر كۇنى قازاقشا سويلەپ كەتەتىنىمدى كۇتكەندەي بولدى
«العاشىندا «دامۋ» قورىندا 5 جىلداي كونسۋلتانت بولىپ جۇمىس ىستەدىم. سول كەزدەرى كوپشىلىكپەن جۇمىس ىستەۋ ءۇشىن قازاق ءتىلى قاجەت ەكەنىن انىق ءتۇسىندىم. مەنەن كوبىنە قازاقشا اقىل-كەڭەس سۇرايتىن. ورىس تىلىندە سۇرايتىندار تىپتەن از بولدى. سوندىقتان باستاپقىدا قيىنعا سوقتى. الدىما كەلگەن كوپشىلىك مەنىڭ ءبىر كۇنى قازاقشا سويلەپ كەتەتىنىمدى كۇتكەندەي بولدى. سودان سوڭ كۋرس قاراستىرا باستادىم. باعىما قاراي، ءبىر جاقسى مۇعالىم تابىلا كەتتى. بىزدە تۇسكى اس 2 ساعاتقا جالعاسادى. سول تۇسكى استا قازاق تىلىنەن جەكە ساباق الىپ ءجۇردىم. كۋرس اقىلى بولدى. مۇعالىم مەنى كىشكەنە بالا سەكىلدى وقىتىپ، ءتۇرلى ادىستەمە قولدانىپ، ساباقتى قىزىق وتكىزەتىن. ەسەسىنە مەنەن كوپ نارسە تالاپ ەتەتىن. قازاقشا مۋزىكا تىڭداپ، كينو كورەتىنمىن. سودان بەرى مولدانازاردىڭ اندەرىن تىڭدايمىن. «ويان قازاق» پەن «مەتود ورىستار» تەلەحيكاياسىن قىزىعا كورەمىن. ول تۋىندىلاردىڭ پايداسى كوپ ءتيدى. ول كۋرستا 1 جىلداي وقىدىم. سودان سوڭ قازاقشا كونسۋلتاتسيا بەرە باستادىم»، - دەيدى ەكاتەرينا.
ەكاتەرينا ارادا بىرنەشە ۋاقىت وتكەن سوڭ قازاق ءتىلىن ودان ءارى جەتىلدىرۋ ءۇشىن تاعى كۋرستار ىزدەي باستاعانىن ايتادى. بۇل جولى جالعىز وزىنە عانا ەمەس، ۇلىنا دا قازاقشانى ءتيىمدى ۇيرەتەتىن كۋرس تابۋدى ماقسات ەتكەن.
«جۇمىستا تەگىن كۋرستار بولدى. ونلاين كۋرستار دا بولدى. باسىندا جاقسى باستالىپ، كەيىن ارادا ءۇزىلىس بولىپ، بۇل ءىس اياقسىز قالدى. ءسويتىپ، بىلتىر ۇلىم ەكەۋىمىزگە جاقسى كۋرس ىزدەستىرە باستادىم. ءتىپتى اقىلى بولسا دا بارا بەرەمىن دەپ شەشتىم. 2 گيس-تان قازاق ءتىلى كلۋبتارى دەپ ىزدەدىم. وندا تابىلعان بارلىق ورتالىققا ەرىنبەي حابارلاسىپ شىقتىم. بىرىنە ۋاقىتىمىز سايكەس كەلمەسە، ەندى بىرىندە وقىتۋ دەڭگەيى جارامادى. كوبى باستاۋىش دەڭگەيدەن باستاپ وقىتادى ەكەن. مەنىڭ 1 جىل وقىعانىم بار، ول دەڭگەيدەن ءوتىپ كەتكەنمىن. «سويلە» كلۋبى - ءدال مەن ىزدەگەن دۇنيە ەكەن. ۋاقىتتىڭ دا ىڭعايى كەلىسە كەتتى. ءوزىم توپپەن بىرگە سول كلۋبتا وقۋعا بەل بۋىپ، ال ۇلىمدى جەكە ساباق الۋ ءۇشىن اقىلى ورتالىققا جازدىم. «سويلە» كلۋبىندا ساباق اپتاسىنا 2 رەت وتەدى. مۇعالىمىمىز ساباقتى قىزىق ەتىپ وتكىزەدى. ءبىزدى سىنىپتا تەك سويلەتىپ قويىپ قاراپ وتىرمايدى. ۇنەمى بىردەڭە ويلاپ تاۋىپ، نازارىمىزدى «ۇستاپ» وتىرادى. ءوز ادىستەمەسى بويىنشا ءتيىمدى ۇيرەتەدى. توپتا دەڭگەيىمىز ءتۇرلى بولسا دا، بارىمىزگە ءتۇرلى تاپسىرما بەرىپ، كوڭىلىمىزدى اۋلايدى»، - دەيدى ەكاتەرينا.
قازاق ءتىلىن ۇيرەنۋ اناۋ ايتقانداي قيىن ەمەس
«ءبىر ءتىل بىلگەن - ءبىر ادام، ەكى ءتىل بىلگەن - ەكى ادام» دەپ حالىق دانالىعى بەكەر ايتپاسا كەرەك. ەكاتەرينانىڭ ايتۋىنشا، بۇل - اينىماس قاعيدا. ول كوپ ءتىلدى مەڭگەرۋ ارقىلى ۇيرەنۋشىنىڭ ءبىلىمى ارتىپ، دۇنيەتانىمى وزگەرەتىنىن العا تارتادى.
«ءوزىڭدى قوعامنىڭ تولىققاندى مۇشەسى رەتىندە سەزىنگىڭ كەلسە، مەملەكەتتىك ءتىلدى مەڭگەرگەنىڭ ابزال. قازاقشا بىلمەسەڭ ءبىر نارسەدەن قۇر قالعانداي سەزىنەدى ەكەنسىڭ. بىزدە جۇمىستا ءبارى قازاقشا سويلەيدى. ارينە، ارىپتەستەرىم كەيبىر كەزدە مەنىڭ كوزىمشە ورىسشا سويلەۋگە تىرىسادى. الايدا مەن «جوق، سويلەي بەرىڭىزدەرشى. توقتاماڭىزدار. مەنىمەن قازاقشا سويلەڭىزدەرشى. ەسەسىنە مەنىڭ قازاقشام جاقسارادى. ماعان كومەكتەسەتىن جالعىز ادام - سىزدەر. سەبەبى ۇيدە كۇيەۋىم، ۇلىممەن ورىسشا سويلەسەمىن. سىزدەرمەن عانا سويلەسۋگە التىن مۇمكىندىگىم بار»، - دەپ وتىنەمىن. قازىر مەن كوبىنە بانكتەرمەن جۇمىس ىستەيمىن. كونسۋلتانت كەزىمدەگىدەي كوپ اداممەن تىلدەسە المايمىن. تەك ارىپتەستەرىممەن عانا قازاقشا سويلەسەمىن»، - دەيدى ول.
ەكاتەرينانىڭ پىكىرىنشە، قازاق ءتىلىن ۇيرەنۋ اناۋ ايتقانداي قيىن ەمەس. ەڭ باستىسى - سوزدىك قوردى مولايتۋ. ول سوزدىك قورىن مولايتۋ ءۇشىن جەكە ادىستەمە ويلاپ تاپقانىن ايتادى.
«قازاق ءتىلىن ۇيرەنۋ اسا قيىن ەمەس. ەرەجەسى دە باسقا تىلدەردەگىدەي كوپ ءارى كۇردەلى ەمەس. نەگىزىنەن مۇندا سوزدىك قور باستى ءرول وينايدى. سوزدىك قورىڭ مولايسا، ەركىن سويلەپ كەتەسىڭ. مەن بۇكىل ەرەجەنى بەسكە بىلەمىن. تەك سوزدىك قورىم از بولعان سوڭ ەركىن سويلەي الماي ءجۇر ەدىم. مەن بۇل ماسەلەنى قالاي شەشتىم دەيسىز عوي؟ مەن قازاقشا سوزدەر جازىلعان ستيكەرلەردى اسۇيگە، جۋىناتىن بولمەگە، كىرەبەرىس ۇيگە ءىلىپ قويامىن. ولاردى جاتتاپ، ەرتەسى تاعى ءبىر قايتالايمىن. سوسىن جاڭا سوزدەر ىلەمىن. جۇمىستا دا شكاف تۇسىندا قاعازدار ءىلىنىپ تۇر. بۇل - مەنىڭ ءوز ادىستەمەم. بالكىم، بىرەۋلەرگە بۇل ءتيىمسىز شىعار. الايدا مەنىڭ كورۋ ارقىلى ەستە ساقتاۋ قابىلەتىم جاقسى دامىعان. مەن بىرنارسەنى ۇيرەنەمىن دەسەم، ماعان ەستىگەننەن گورى كورگەن الدەقايدا تيىمدىرەك.
سوسىن البەتتە، سويلەگەن كەزدە قىسىلماۋ، ۇيالماۋ كەرەك. ءبىزدىڭ توپتا وقيتىنداردىڭ كوبى قاتەمەن بولسىن، سويلەۋگە ۇيالادى. ال مەندە ونداي جوق. قاتەلەسپەۋگە قورىقپايمىن. كەي تۇستا كۇلكىلى بولۋى مۇمكىن، دەسە دە توقتاماي سويلەي بەرەمىن. ءسويتىپ-ءسويتىپ، ءبارى تۇزەلەدى ەمەس پە؟!»، - دەيدى ول.
ەكاتەرينانىن قازاق ءتىلىن ۇيرەنەمىن دەۋشىلەردە ءوز ايتارى بار.
«قازىر كوپ ءتىلدى ۇيدەن شىقپاي-اق ۇيرەنۋگە مۇمكىندىك كوپ. قازاق ءتىلىن ۇيرەنگىسى كەلەتىندەرگە ايتارىم، ەگەر كۋرسقا بارۋعا مۇمكىندىك يا ۋاقىت جوق بولسا، ۇيدە كۇن سايىن 30 مينۋت ءبولىپ، قازاقشا ۇيرەنسەڭىزدەر جەتكىلىكتى. كۇىنەن 3 ءسوز جاتتاپ، ونى ءتۇرلى مىسالعا كەلتىرىپ قولدانۋدىڭ دا پايداسى زور. 3 ءسوز از بولىپ كورىنۋى مۇمكىن، دەسە دە 1 جىلدا كوپ ءسوز جاتتاي الاسىزدار. ءبارىن وزىڭنەن باستاۋ كەرەك. وزىندىك ءتارتىپ ورناتساڭىز، ءتىلدى بىرتە-بىرتە ەش كەدەرگىسىز ۇيرەنىپ كەتە الاسىز.
مەن قازاقشا شەشەن بولۋدى ماقسات ەتپەيمىن. باستىسى - ەركىن سويلەي بىلسەم، ەش كەدەرگى بولماي، ورىسشاعا ءوتىپ كەتپەي، ءوز ويىمدى ىركىلمەي جەتكىزسەم بولعانى. مەنىڭ ماقساتىم - وسى» ، - دەيدى ول ءسوز سوڭىندا.
ءاليا تىلەۋجان قىزى