ق ر سىرتقى ىستەر ءمينيسترى ا ق ش- تىڭ ماڭىزدى مينەرالدار جونىندەگى مينيسترلىك كونفەرەنسياسىنا قاتىستى
استانا. KAZINFORM – ق ر سىرتقى ىستەر ءمينيسترى ەرمەك كوشەربايەۆ ا ق ش مەملەكەتتىك حاتشىسى ماركو رۋبيونىڭ شاقىرۋىمەن ۆاشينگتوندا وتكەن ماڭىزدى مينەرالدار بويىنشا ءبىرىنشى مينيسترلىك كونفەرەنسياسىنا قاتىستى، دەپ حابارلايدى Kazinform اگەنتتىگىنىڭ مەنشىكتى ءتىلشىسى.
ءىس-شارا ا ق ش مەملەكەتتىك دەپارتامەنتىندە ءوتتى. ءتورت پلەنارلىق وتىرىس بارىسىندا ا ق ش ۆيتسە-پرەزيدەنتى دجەي دي ۆەنس، مەملەكەتتىك حاتشى ماركو رۋبيو جانە 50 دەن استام ەلدەن كەلگەن دەلەگاتسيالار ماڭىزدى مينەرالدى جەتكىزۋ تىزبەكتەرىن نىعايتۋ جانە ءارتاراپتاندىرۋ ءۇشىن كۇش بىرىكتىردى.
كەزدەسۋ تەحنولوگيالىق يننوۆاتسيالار مەن ەكونوميكالىق دامۋ ءۇشىن قاجەتتى ماڭىزدى كومپونەنتتەردى قامتاماسىز ەتۋدە حالىقارالىق ىنتىماقتاستىقتى ىنتالاندىرۋى ءتيىس.
كەزدەسۋ بارىسىندا ەرمەك كوشەربايەۆ قاتىسۋشىلاردى قازاقستاننىڭ ماڭىزدى مينەرالدار سەكتورىنداعى الەۋەتى جانە ەلدىڭ سەنىمدى ءارى تۇراقتى جاھاندىق جەتكىزۋ تىزبەكتەرىن دامىتۋعا پراكتيكالىق ۇلەس قوسۋعا دايىندىعى تۋرالى حاباردار ەتتى.
ول قازاقستاننىڭ ايتارلىقتاي مينەرال قورى، ولاردى وڭدەۋ ءۇشىن دامىعان ونەركاسىپتىك بازاسى، زاماناۋي ينفراقۇرىلىمى، تۇراقتى ساياسي جۇيەسى جانە بولجامدى رەتتەۋشى ورتاسى بار ەكەنى ايتىلدى.
ەلدىڭ ا ق ش گەولوگيالىق قىزمەتى (USGS) تىزىمدەگەن 60 ماڭىزدى مينەرالىنىڭ 20 سىن الەمدىك ەكونوميكانىڭ ستراتەگيالىق سالالارىندا سۇرانىسقا يە دايىن ءونىم رەتىندە جەتكىزۋگە قابىلەتتى ەكەنى اتاپ ءوتىلدى.
ق ر سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنشە، 2025-جىلدىڭ قاراشاسىندا پرەزيدەنتتىڭ ۆاشينگتونعا ساپارىنان كەيىن قول قويىلعان قازاقستان مەن ا ق ش اراسىنداعى ماڭىزدى مينەرالدار بويىنشا ىنتىماقتاستىق تۋرالى مەموراندۋمدى ىسكە اسىرۋعا ەرەكشە نازار اۋدارىلدى. ورتالىق ازياداعى وسىنداي العاشقى كەلىسىم سانالاتىن بۇل قۇجات قازاقستانداعى وڭدەۋ قۋاتتارىن دامىتۋدى، تەحنولوگيالاردى ترانسفەرتتى جانە قازاقستاندىق ونىمدەردىڭ ا ق ش نارىعىنا قولجەتىمدىلىگىن كەڭەيتۋدى كوزدەيدى.
دجەي دي ۆەنس ماڭىزدى مينەرالداردىڭ حالىقارالىق نارىعىنىڭ قۇلدىراۋىنا الاڭداۋشىلىق ءبىلدىردى. جەتكىزۋ تىزبەكتەرى ءالسىز بولىپ قالا بەرەدى، ال اكتيۆتەر مەن شيكىزات باعالارى كەز كەلگەن ەلدىڭ باقىلاۋىنان تىس كۇشتەرگە بايلانىستى ۇنەمى تومەندەپ كەلەدى. ترامپ اكىمشىلىگى ماڭىزدى مينەرالداردىڭ الەمدىك نارىعىن باسەكەگە قابىلەتتى مەملەكەتكە - بەلگىلەنگەن باعا دەڭگەيلەرىنىڭ سىرتقى كەدەرگىلەرىنەن قورعالعان ماڭىزدى رەسۋرستار ءۇشىن ارتىقشىلىقتى ساۋدا ايماعىنا قايتارۋدىڭ ناقتى تەتىگىن ۇسىندى.
- ءبىز ءوندىرىستىڭ ءاربىر كەزەڭىندە ماڭىزدى مينەرالدارعا ناقتى نارىقتىق قۇندى كورسەتەتىن انىقتامالىق باعالاردى بەلگىلەيمىز، - دەدى دجەي دي ۆەنس.
ا ق ش مەملەكەتتىك حاتشىسى ماركو رۋبيو بۇل كەزدەسۋدىڭ كوپجاقتى ەكەنىن، حالىقارالىق شەشىمدەردى قاجەت ەتەتىن حالىقارالىق ماسەلەنى تالقىلاۋ ءۇشىن پايدالانۋدان ۇمىتتەنەتىنىن ايتتى.
- مۇندا ەشكىمگە ماڭىزدى مينەرالداردىڭ كۇن سايىن قولداناتىن قۇرىلعىلار ءۇشىن ماڭىزدى ەكەنىن ءتۇسىندىرۋدىڭ قاجەتى جوق. ولار ءبىزدىڭ ينفراقۇرىلىمىمىزدى، ونەركاسىبىمىزدى جانە ۇلتتىق قورعانىسىمىزدى قۋاتتاندىرادى - بۇل تۋرالى سيرەك ايتىلادى، ءبىراق بۇل مۇنىڭ ءبارىنىڭ ماڭىزدى بولىگى. ءبىزدىڭ ماقساتىمىز - ءاربىر ەلدە، بارلىعىنا قولجەتىمدى باعامەن بەرىك جاھاندىق نارىقتى، تۇراقتى جاھاندىق جەتكىزىلىمدى قۇرۋ. بۇل ءبىزدىڭ اكىمشىلىگىمىز ءۇشىن باستى باسىمدىق، - دەدى ماركو رۋبيو.
مەملەكەتتىك حاتشى بۇل تەك امەريكالىق باستاما ەمەس ەكەنىن مالىمدەدى. بۇل ورتاق كوزقاراسى بار ەلدەردىڭ حالىقارالىق، جاھاندىق كۇش- جىگەرى بولۋى كەرەك. ا ق ش ماڭىزدى مينەرالداردىڭ ءارتاراپتاندىرىلعان جەتكىزىلىمدەرىن جانە بۇكىل الەم بويىنشا تۇراقتى جەتكىزۋ تىزبەگىن كورگىسى كەلەدى.
بۇعان دەيىن دونالد ترامپ سيرەك كەزدەسەتىن جەر مينەرالدارىنىڭ 12 ميلليارد دوللارلىق ستراتەگيالىق قورىن قۇرۋ تۋرالى شەشىم قابىلداعانى حابارلانعان بولاتىن.
سونداي-اق قازاقستان سيرەك مەتال ءوندىرىسىنىڭ 4 باعىتىنا باسىمدىق بەرەتىنىن حابارلادىق.