م ءا م س جۇيەسىندە جاڭا كەزەڭ: تەگىن تەكسەرۋلەر مەن الەۋمەتتىك ادىلەتتىلىك

استانا. KAZINFORM - بيىل مىندەتتى الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ (م ءا م س) جۇيەسىندە ءبىرقاتار ماڭىزدى وزگەرىستەر ەنگىزىلدى. وسىعان بايلانىستى Kazinform حالىقارالىق اقپارات اگەنتتىگى جاڭا جىلداعى جاڭالىقتار ءتىزىمىن نازارلارىڭىزعا ۇسىنادى.

قاڭتار ايىنان باستاپ ءبىرىڭعاي مەديتسينالىق كومەك پاكەتىنە كەزەڭ-كەزەڭىمەن كوشۋ باستالدى.

بۇل جاڭا پاكەت حالىققا مەديتسينالىق كومەكتى بۇرىنعىدان دا قولجەتىمدى ءارى تۇسىنىكتى ەتەدى. اتاپ ايتقاندا:

- قاي قىزمەتتىڭ مەملەكەت ەسەبىنەن، ال قايسىسىنىڭ مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ ارقىلى كورسەتىلەتىنى ناقتى اجىراتىلادى. سونىڭ ارقاسىندا ءبىر قىزمەتتىڭ ەكى رەت قارجىلاندىرىلۋىنا جول بەرىلمەيدى؛

- اۋرۋدىڭ الدىن الۋ شارالارىنا، ياعني تەكسەرۋلەر مەن كەڭەستەرگە بارۋ جەڭىلدەيدى، ادامدار دەرتتى اسقىندىرماي ەرتە انىقتاي الادى؛

- قاتەرلى ىسىك، قان قىسىمىنىڭ جوعارىلاۋى، جۇرەك اۋرۋلارى، گلاۋكوما جانە قانت ديابەتى سياقتى قاۋىپتى اۋرۋلاردى ەرتە انىقتاۋعا ارنالعان تەكسەرۋلەر م ءا م س جۇيەسىنە تىركەلگەن-تىركەلمەگەنىنە قاراماستان بارلىق ازاماتتارعا تەگىن ءارى قولجەتىمدى بولادى؛

- قوعام ءۇشىن اسا ماڭىزدى اۋرۋلارعا كۇدىك تۋىنداسا، قاجەتتى تەكسەرۋلەر تەگىن جۇرگىزىلەدى؛

- قارجى ءتيىمدى ءبولىنىپ، مەديتسينالىق جۇيەنىڭ تۇراقتى جۇمىس ىستەۋىنە مۇمكىندىك جاسالادى؛

- ناتيجەسىندە مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ جۇيەسى شىنايى ساقتاندىرۋ قاعيداتتارىنا جاقىنداي تۇسەدى.

سونىمەن قاتار، الەۋمەتتىك ماڭىزى بار دەپ سانالاتىن 13 اۋرۋدىڭ ءتىزىمى قايتا قارالدى.

2026-جىلدىڭ 1-قاڭتارىنان باستاپ ولاردىڭ تورتەۋى - قانت ديابەتى، بالالاردىڭ تسەرەبرالدى سال اۋرۋى، دانەكەر تىندەردىڭ جۇيەلى زاقىمدانۋى جانە ريەۆماتيزم - ۇدايى باقىلاۋدى قاجەت ەتەتىن اۋرۋلار تىزىمىنە اۋىستىرىلدى. دەمەك، بيىلدان باستاپ اتالعان اۋرۋلار بويىنشا مەديتسينالىق كومەك م ءا م س جۇيەسى اياسىندا تولىق كولەمدە كورسەتىلەدى.

ءبىرىڭعاي مەديتسينالىق كومەك پاكەتى ءقاۋىپتى اۋرۋلاردى ەرتە انىقتاۋ ءۇشىن حالىققا تەگىن مەديتسينالىق تەكسەرۋلەردىڭ اياسىن كەڭەيتەدى.

ماسەلەن، بيىلدان باستاپ ونكولوگيالىق سكرينينگتەر بارلىق قازاقستاندىقتار ءۇشىن ساقتاندىرۋ مارتەبەسىنە قاراماستان قولجەتىمدى.

ونكوسكرينينگتەردىڭ ت م ك ك ك اياسىندا جالپىعا بىردەي جۇرگىزىلۋى قاتەرلى ىسىكتى ەرتە كەزەڭدە انىقتاۋعا، دەر كەزىندە ءتيىمدى ەم تاعايىنداۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. سونىمەن قاتار ارتەريالىق گيپەرتەنزيانى، جۇرەكتىڭ يشەميالىق اۋرۋىن، گلاۋكومانى جانە قانت ديابەتىن ەرتە انىقتاۋ ارقىلى اۋرۋ اسقىنۋلارىنىڭ الدىن الىپ، مۇگەدەكتىككە اكەلۋ ءقاۋپىن ازايتۋعا جول اشىلادى. 2025-جىلى ەلىمىزدە 1142331 ازامات ونكولوگيالىق سكرينينگتەن تەگىن وتۋگە مۇمكىندىك الدى. ولاردىڭ 918949 ى تەكسەرۋگە قاتىسىپ، 5772 ادامنان اۋرۋ انىقتالعان.

وتكەن جىلى شىلدە ايىندا مەملەكەت باسشىسى «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە مىندەتتى الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ جانە مەديتسينالىق قىزمەتتەر كورسەتۋ ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» ق ر زاڭىنا قول قويعان ەدى. جاڭا زاڭناماعا ساي جۇمىس بەرۋشىلەر مەن قىزمەتكەرلەر ءۇشىن جالاقىدان م ءا م س جارناسى ءۇشىن الىناتىن ەڭ كوپ سوما وزگەرتىلدى.

ەندى جۇمىس بەرۋشىلەر جارنالاردى 40 ەڭ تومەنگى جالاقىدان (ە ت ج) اسپايتىن تابىس كولەمىنەن، ال قىزمەتكەرلەر 20 ە ت ج- گە دەيىنگى تابىستان تولەيتىن بولادى.

بۇل شەشىم ءبىر مەزگىلدە بىرنەشە مىندەتتى ورىنداۋعا مۇمكىندىك بەرەدى:

- بيزنەس پەن ازاماتتارعا تۇسەتىن قارجىلىق جۇكتەمەنى ازايتۋعا؛

- مىندەتتى الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ جۇيەسىنىڭ تۇراقتى ءارى سەنىمدى جۇمىس ىستەۋىن ساقتاۋعا؛

- ساقتاندىرۋ مودەلىنىڭ قارجىلىق تۇراقتىلىعىن قامتاماسىز ەتۋگە.

بۇل جاڭاشىلدىق جۇيەنىڭ ادىلدىگىن ارتتىرىپ، م ءا م س جۇيەسىنىڭ قارجىلىق تۇراقتىلىعىن نىعايتادى. جاۋاپتىلار 2026-جىلى ناۋقاستاردى ەمدەۋگە قوسىمشا 200 ميلليارد تەڭگە تۇسەدى دەپ بولجاپ وتىر. ايتا كەتەيىك، م ءا م س- كە تولەيتىن جارنا مولشەرى جالاقىسى 3 ميلليون 400 مىڭ تەڭگەدەن جوعارى 20 مىڭ قىزمەتكەر ءۇشىن عانا وسەدى. بۇل - ەلدەگى بارلىق جالدامالى جۇمىسشىلاردىڭ تەك %0,3. بۇل نورما جالاقىسى 850 مىڭ تەڭگەدەن جوعارى %9 جۇمىسشىعا دا قاتىستى. ال قالعان 91 پايىز قىزمەتكەر ءۇشىن جارنا مولشەرى ەش وزگەرىسسىز قالادى.

دەمەك، 2026-جىلدان باستاپ:

- قىزمەتكەرلەر ءۇشىن جارنا ەسەپتەلەتىن ەڭ جوعارعى جالاقى - 1,7 ميلليون تەڭگە. ال ەڭ كوپ جارنا ايىنا 34 مىڭ تەڭگە؛

- جۇمىس بەرۋشىلەر ءۇشىن ەڭ جوعارعى جالاقى - 3,4 ميلليون تەڭگە بولسا، ەڭ كوپ جارنا ايىنا 102 مىڭ تەڭگەگە دەيىن كوتەرىلەدى.

ايتا كەتۋ كەرەك، قىزمەتكەرلەر مەن جۇمىس بەرۋشىلەر ءۇشىن جارنانىڭ پايىزدىق مولشەرى وزگەرمەيدى. تەك جالاقىدان م ءا م س- كە الىناتىن ەڭ كوپ سوما ۇلعايادى.

2026-جىلدىڭ تاعى ءبىر جاڭالىعى - ەندى D جانە ە ساناتىنداعى الەۋمەتتىك جاعدايى قيىن ازاماتتار م ءا م س جۇيەسى اياسىندا مەديتسينالىق كومەك الا الادى.

بيىلدان باستاپ جەرگىلىكتى اكىمدىكتەردىڭ بيۋدجەتى ەسەبىنەن شامامەن 1 ميلليون ادام (قيىن جانە ەكسترەمالدى دەڭگەيدەگى تۇرمىس جاعدايى بار ازاماتتار) م ءا م س- پەن قوسىمشا قامتىلادى. بۇل دەگەنىمىز، قازاقستانداعى تومەن تابىستى ازاماتتاردىڭ تاعى 5 پايىزى جوسپارلى مەديتسينالىق كومەككە قول جەتكىزەدى دەگەن ءسوز.

وسى ساناتتاعى ازاماتتار ءۇشىن جارنالاردى جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار تولەيدى. ءبىراق ول ءۇشىن ازاماتتار مەديتسينالىق كومەككە جۇگىنۋ قاجەت. سونىمەن قاتار، جۇمىسسىزدىق دەڭگەيىن تومەندەتۋگە دە جەرگىلىكتى بيلىك جاۋاپتى بولعاندىقتان، رەسمي تىركەلگەن جۇمىسسىزداردىڭ م ءا م س جارنالارىن جەرگىلىكتى بيۋدجەت تولەيدى. ەگەر ۋاقىتشا قيىندىقتار تۋىنداسا، ازامات ءمامس جۇيەسىندەگى مارتەبەسىن 6 ايعا ساقتاي الادى.

سونىمەن قاتار، ەندى قازاقستاندىقتار بەس جىل بويى ۇزدىكسىز وزدەرى م ءا م س- كە جارنا تولەپ وتىرسا، ۋاقىتشا تولەم جاساي الماعان جاعدايدا 6 اي بويى «ساقتاندىرىلعان» مارتەبەسىندە قالا الادى.

بۇرىن بۇل مەرزىم تەك 3 اي بولاتىن. دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى بۇل ءادىل ءارى ماڭىزدى شەشىم - جۇيەگە تۇراقتى قاتىساتىن ادامداردى، ۋاقىتشا قيىندىققا تاپ بولعان جاعدايدا دا قورعاۋعا باعىتتالعان دەپ ءتۇسىندىردى.

وتكەن جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا م ءا م س جۇيەسىندە 16,9 ميلليون ادام (82,6 پايىز) ساقتاندىرىلعان، ولاردىڭ ىشىندە شامامەن 12 ميلليون ادام (59,5 پايىز) جەڭىلدىگى بار ساناتقا جاتادى. ولاردىڭ جارنالارى مەملەكەت ەسەبىنەن تولەنەدى. شامامەن 3,4 ميلليون ادام ءمامس جۇيەسىندە قامتىلماعان، ولاردىڭ ىشىندە 2,4 ميلليون ادام - قولايلى جانە قاناعاتتانارلىق تۇرمىستىق دەڭگەيدەگى ازاماتتار، ال 1 ميلليون ادام - قيىن (D) جانە ەكسترەمالدى (ە) تۇرمىستىق دەڭگەيدەگى ادامدار.