ەلىمىزدە 1-تامىزدان باستاپ قانداي ماڭىزدى وزگەرىستەر بولادى

استانا. KAZINFORM - قازاقستاندا 1-تامىزدان باستاپ ءبىرقاتار ماڭىزدى وزگەرىس كۇشىنە ەنەدى. ايدىڭ باستى وقيعالارى رەتىندە قۇرىلتاي سايلاۋىن، مۇناي ءوندىرىسىنىڭ ارتۋىن، «ۇماي» ايەلدەر يپوتەكاسىنىڭ قايتا ىسكە قوسىلۋىن جانە جول ءجۇرۋ ەرەجەلەرىنىڭ وزگەرۋىن اتاۋعا بولادى.

فوتو: ۆيكتور فەديۋنين / Kazinform

تامىز ايىندا قازاقستانداعى ەڭ نەگىزگى وقيعانىڭ ءبىرى - قۇرىلتاي سايلاۋى. ول 23-تامىز كۇنى وتپەك. ەسكە سالايىق، مەملەكەت باسشىسى «قازاقستان رەسپۋبليكاسى قۇرىلتايىنىڭ سايلاۋىن تاعايىنداۋ تۋرالى» جارلىققا 1-شىلدەدە قول قويدى. سول كۇنى پرەزيدەنت اكىمشىلىگى باسشىسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ەرلان قارين دە ساياسي ناۋقانعا قاتىستى مالىمدەمە جاساعان ەدى.

ونىڭ سوزىنشە، بيىل ءساۋىر ايىندا پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقايەۆ قۇرىلتاي سايلاۋى تامىزدا وتەتىنىن اشىق مالىمدەدى. وسىلايشا، ساياسي پارتيالاردا سايلاۋ ناۋقانىنا دايىندالۋ ءۇشىن ۋاقىت جەتكىلىكتى بولدى. بۇل جاڭا كونستيتۋتسيا كۇشىنە ەنگەن سوڭ وتكىزىلەتىن العاشقى جالپىحالىقتىق سايلاۋ بولماق. سونىمەن قاتار، الداعى ناۋقان بۇكىل ساياسي ۇلگىنى ينستيتۋتسيونالدىق تۇرعىدان قايتا قالىپتاستىرۋعا جول اشادى. جاڭا اتا زاڭعا سايكەس، سايلاۋدان سوڭ مەملەكەتتىك بيلىكتىڭ نەگىزگى ينستيتۋتتارىن جاساقتاۋ جۇمىسى باستالادى.

مۇناي ءوندىرۋ كولەمى ارتادى

وپەك قۇرامىنداعى جەتى ەل، ياعني قازاقستان، ساۋد ارابياسى، رەسەي، يراك، كۋۆەيت، الجير جانە ومان 2026 -جىلعى تامىزدان باستاپ مۇناي ءوندىرۋ كولەمىن تاۋلىگىنە 188 مىڭ باررەلگە ۇلعايتۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى.

فوتو: گازەتا. رۋ

وپەك سايتىندا جاريالانعان كەستەگە سايكەس، قازاقستان تامىز ايىندا مۇناي ءوندىرۋ كولەمىن تاۋلىگىنە تاعى 10 مىڭ باررەلگە ارتتىرۋدى جوسپارلاپ وتىر. سونىڭ ناتيجەسىندە ەلدە ءبىر تاۋلىكتە مۇناي ءوندىرۋ كولەمى 1,618 ميلليون باررەلگە جەتپەك. سونىمەن بىرگە، نارىقتاعى احۋال، كەلىسىمدەردىڭ ورىندالۋى جانە وتەماقى مىندەتتەمەلەرىنىڭ جۇزەگە اسىرىلۋ بارىسى تالقىلاناتىن وپەك قۇرامىنداعى جەتى ەلدىڭ كەلەسى كەزدەسۋى 2026 -جىلعى 2-تامىزدا وتەدى.

«ۇماي» ايەلدەر يپوتەكاسى بەرىلەدى

ايەلدەرگە ارنالعان «ۇماي» يپوتەكالىق باعدارلاماسى بيىل قايتا ىسكە قوسىلادى. ءوتىنىم قابىلداۋ تامىز ايىندا باستالادى. بۇل تۋرالى «وتباسى بانكىنىڭ» باسقارما ءتوراعاسى ءلاززات يبراگيموۆا الەۋمەتتىك جەلىدەگى تىكەلەي ەفير بارىسىندا مالىمدەدى.

كوللاج: Kazinform / Freepik

ونىڭ سوزىنشە، بۇل ماقساتتا العاشقى قارجى بولىنگەن. تالاپتارعا سايكەس، قاتىسۋشىلار باستاپقى جارنانى «وتباسى» بانكىندەگى دەپوزيتتە جيناۋى ءتيىس. باعدارلاماعا رەسمي تابىسى بار جانە سوڭعى التى ايدا مىندەتتى زەينەتاقى جارنالارى تۇراقتى اۋدارىلىپ كەلگەن ايەلدەر ءوتىنىم بەرە الادى. ال العاشقى جارنا - ءىرى قالالاردا 20 پايىزدان، وڭىرلەردە 15 پايىزدان باستالادى.

«ۇماي» اياسىندا 25 جىلعا دەيىنگى مەرزىمگە 50 ميلليون تەڭگەگە دەيىن يپوتەكالىق نەسيە بەرۋ قاراستىرىلعان.

گيدتەر مەن ەكسكۋرسيا جەتەكشىلەرى جاڭا قاعيدامەن جۇمىس ىستەيدى

ەلىمىزدە گيدتەر، ەكسكۋرسيا جەتەكشىلەرى جانە تۋريزم نۇسقاۋشىلارىنىڭ قىزمەتىن رەتتەيتىن جاڭا قاعيدالار بەكىتىلدى. 1-تامىزدان باستاپ كۇشىنە ەنەتىن ءتيىستى بۇيرىققا تۋريزم جانە سپورت ءمينيسترى قول قويدى.

قۇجاتقا سايكەس، بۇل قىزمەتپەن ق ر ازاماتتارى عانا اينالىسا الادى. ول ءۇشىن قىزمەتىنىڭ باستالعانى تۋرالى eLicense.kz پورتالى ارقىلى حابارلاما جولداۋى قاجەت. وسى حابارلاما نەگىزىندە تۋريزم سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگان گيدتەردىڭ، ەكسكۋرسيا جەتەكشىلەرىنىڭ جانە تۋريزم نۇسقاۋشىلارىنىڭ مەملەكەتتىك ەلەكتروندىق ءتىزىلىمىن جۇرگىزەدى.

ال تۋريستىك قىزمەت تۋريسپەن جاسالعان شارت نەگىزىندە كورسەتىلەدى. شارتتى راسىمدەۋ ءۇشىن تۋريست ءوزى جانە شارت جاسالاتىن باسقا ادامدار تۋرالى مالىمەت بەرەدى. ساپار باستالعانعا دەيىن كەمىندە ءۇش كۇن بۇرىن گيدتەر، ەكسكۋرسيا جەتەكشىلەرى جانە تۋريزم نۇسقاۋشىلارى تۋريستەرگە ساپاردىڭ ەرەكشەلىكتەرى تۋرالى جازباشا اقپارات بەرۋگە مىندەتتى. بۇدان بولەك، تۋريستەردىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋگە قاجەتتى شارالاردى قابىلداۋى ءتيىس.

كيىك ءمۇيىزىن ساتۋ ەرەجەلەرى وزگەرەدى

ق ر ەكولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار ءمينيسترىنىڭ 2026 -جىلعى 22-شىلدەدەگى بۇيرىعىمەن كيىك دەريۆاتتارىن وتكىزۋ قاعيدالارى بەكىتىلدى. قۇجات 4-تامىزدان باستاپ كۇشىنە ەنەدى.

قۇجاتقا سايكەس، «كيىك دەريۆاتتارى» دەگەنىمىز - جانۋاردىڭ مۇيىزدەرى، سونداي-اق، ولاردان وندىرىلگەن ونىمدەر. دەريۆاتتاردى وتكىزۋ ەلەكتروندىق كونكۋرس تۇرىندە جۇزەگە اسىرىلادى. ساتۋ تۋرالى شەشىمدى ۋاكىلەتتى ورگان قابىلداپ، ساتۋ باعاسىن، وتكىزۋ كولەمىن جانە كوميسسيا قۇرامىن ايقىندايدى. ءتيىستى شەشىم قابىلدانعاننان كەيىن ساتۋشى 10 كۇنتىزبەلىك كۇن ىشىندە مەملەكەتتىك مۇلىك ءتىزىلىمىنىڭ ۆەب- پورتالىندا كونكۋرس تۋرالى اقپاراتتى جاريالاۋعا مىندەتتى.

فوتو: ق ر ەكولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىگى

سونىمەن قاتار، كونكۋرسقا قاتىسۋشىلار قاجەتتى قۇجاتتاردى ۇسىنا وتىرىپ، جازباشا تۇردە مىناداي مىندەتتەمەلەردى قابىلدايدى:

• كيىك مۇيىزدەرىن قازاقستان اۋماعىندا ساتپاۋ؛

• ەكسپورتقا بايلانىستى بارلىق قاجەتتى قۇجاتتاردى ءوز بەتىنشە راسىمدەپ، شىعىنداردى وتەۋ؛

• ۋاكىلەتتى ورگانعا دەريۆاتتاردىڭ ءۇشىنشى تۇلعالارعا ودان ءارى وتكىزىلۋى تۋرالى مالىمەتتەر بەرۋ؛

• دەريۆاتتار مەن ولاردان وندىرىلگەن ونىمدەردىڭ قوزعالىسى تۋرالى اقپاراتتى ءوز ەلىنىڭ تسيفرلىق قاداعالاۋ جۇيەسىنە ەنگىزۋ.

كيىك دەريۆاتتارى ءۇشىن ەڭ جوعارى باعانى ۇسىنعان قاتىسۋشى جەڭىمپاز بولىپ تانىلادى.

جول ءجۇرۋ ەرەجەلەرىنە وزگەرىستەر ەنەدى

2026 -جىلعى 25-تامىزدان باستاپ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ «جول ءجۇرىسى تۋرالى» زاڭىنا ەنگىزىلگەن وزگەرىستەر كۇشىنە ەنەدى.

فوتو: atr.kz

ەندى 65 جاستان اسقان جانە مۇگەدەكتىگى بار جۇرگىزۋشىلەر ەكى جىلدا ءبىر رەت مىندەتتى مەديتسينالىق تەكسەرۋدەن ءوتۋى قاجەت. سونىمەن بىرگە، جولدا ءجۇرۋ قاعيدالارىن ورەسكەل بۇزعان جۇرگىزۋشىلەر قايتادان تەوريالىق ەمتيحان تاپسىرۋعا جىبەرىلەدى. ال ماساڭ كۇيدە كولىك باسقارعان ازاماتتارعا جاۋاپكەرشىلىك كۇشەيتىلدى. سونداي-اق، قىلمىستىق ءىس جابىرلەنۋشىمەن تاتۋلاسۋىنا بايلانىستى توقتاتىلعاننىڭ وزىندە، قۇقىق بۇزۋشى سەگىز جىلعا كولىك قۇرالىن باسقارۋ قۇقىعىنان ايىرىلادى. جۇرگىزۋشى كۋالىگى بوماسا، ونى سەگىز جىل بويى الۋ مۇمكىن بولمايدى.

- بۇل وزگەرىستەردىڭ بارلىعى جول ءجۇرىسى قاۋىپسىزدىگىن ارتتىرۋعا، ازاماتتاردىڭ ءومىرى مەن دەنساۋلىعىن قورعاۋعا باعىتتالعان. بارشا جول جۇرىسىنە قاتىسۋشىلاردى جولدا ءجۇرۋ قاعيدالارىن قاتاڭ ساقتاۋعا شاقىرامىز. ال بۇل تالاپقا جاتاتىن جۇرگىزۋشىلەر مىندەتتى مەديتسينالىق تەكسەرۋدەن ۋاقىتىلى ءوتۋى قاجەت، - دەپ حابارلادى ىشكى ىستەر مينيسترلىگى.

اليمەنت جاڭا تارتىپپەن تولەنەدى

2026 -جىلعى 25-تامىزدان باستاپ اليمەنت ارنايى بانك شوتىنا اۋدارىلادى.

بۇل وزگەرىس 2026 -جىلعى 24-ماۋسىمدا قابىلدانعان زاڭعا سايكەس ەنگىزىلىپ وتىر. ونىڭ ماقساتى - اليمەنتكە ارنالعان اقشانىڭ تولىق ساقتالۋىن قامتاماسىز ەتىپ، ونى تەك بالاعا نەمەسە ەڭبەككە قابىلەتسىز ادامدى اسىراۋعا پايدالانۋ.

ادىلەت مينيسترلىگى ارنايى شوتتىڭ بولماۋى اليمەنت تولەۋشىنى مىندەتىنەن بوساتپايتىنىن ەسكەرتتى. الايدا اليمەنت الۋشى ارنايى شوتتىڭ دەرەكتەمەلەرىن ۇسىنعانعا دەيىن وندىرىلگەن قاراجاتتى اۋدارۋ مۇمكىن بولمايدى. مۇنداي جاعدايدا سوت ورىنداۋشىسى اليمەنت الۋشىعا ارنايى شوت اشىپ، ونىڭ دەرەكتەمەلەرىن بەرۋ قاجەتتىگىن حابارلايدى. دەرەكتەمەلەر ۇسىنىلعاننان كەيىن جينالعان قاراجات بەلگىلەنگەن تارتىپپەن اۋدارىلادى. بۇل ارالىقتا اليمەنت بويىنشا بەرەشەك ساقتالادى جانە جويىلمايدى.

جاڭا نورما اليمەنت الۋشىلاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋدى كۇشەيتىپ، بالالار مەن ەڭبەككە قابىلەتسىز ادامدارعا ارنالعان قاراجاتتىڭ ساقتالۋىنا قوسىمشا كەپىلدىك بەرۋگە باعىتتالعان.

تۇركيامەن اۋە قاتىناسى جيىلەيدى

قازاقستان مەن تۇركيا اراسىنداعى اۋە قاتىناسى كەڭەيىپ، تامىز ايىنان باستاپ استانا مەن انكارا، سونداي-اق الماتى مەن انكارا باعىتتارىنداعى رەيستەر سانى ەداۋىر ارتادى.

ق ر كولىك مينيسترلىگىنىڭ حابارلاۋىنشا، AJET اۋە كومپانياسى استانا - انكارا جانە الماتى - انكارا باعىتتارى بويىنشا رەيستەر سانىن اپتاسىنا ەكىدەن جەتىگە دەيىن ۇلعايتادى. وسىلايشا، ەكى باعىت بويىنشا دا ۇشاقتار كۇن سايىن قاتىنايتىن بولادى. مينيسترلىك جاڭا وزگەرىستەردىڭ قازاقستان مەن تۇركيا اراسىنداعى ىسكەرلىك، ساۋدا- ەكونوميكالىق جانە تۋريستىك بايلانىستاردى ودان ءارى دامىتۋعا ىقپال ەتەتىنىن اتاپ ءوتتى.

بەس ءىرى فەستيۆال وتەدى

تامىز ايىندا استانا مەن ءتورت وڭىردە تۋريستەرگە ارنالعان بەس ءىرى فەستيۆال مەن شوۋ وتەدى.

ق ر تۋريزم جانە سپورت مينيسترلىگى تۋريزم يندۋسترياسى كوميتەتى مالىمەتىنشە، تامىز ايىندا استانا قالاسى، اتىراۋ، قوستاناي، ماڭعىستاۋ جانە الماتى وبلىستارىندا تۋريستەردى تارتۋعا باعىتتالعان بەس ءىرى ءىس-شارا ۇيىمداستىرىلادى.

ولاردىڭ قاتارىندا قوستاناي وبلىسىندا وتەتىن «Qostanai Dala Fest» اگروفەستيۆالى، ەلورداداعى «Comic Con Astana» گيك-فەستيۆالى، ماڭعىستاۋ وبلىسىنداعى «Aq maya Fest» شۇبات فەستيۆالى، اتىراۋ وبلىسىنداعى «لوتوس» ەكولوگيالىق فەستيۆالى جانە الماتى وبلىسىندا وتەتىن «بايسەركە اسپانى» اۆياشوۋى بار.

ايتا كەتەيىك، بۇعان دەيىن 1-شىلدەدەن باستاپ ەلىمىزدە قانداي ماڭىزدى وزگەرىستەر بولعانىن جازعانبىز.

اۆتور

الپامىس فايزوللا