ەلەكتر ەنەرگياسىن تۇتىنۋشىلاردى سۇلىكشە سورعان دەلدالدارعا توسقاۋىل قويىلادى

استانا. KAZINFORM - بۇگىن ءماجىلىستىڭ جالپى وتىرىسىندا دەپۋتاتتار «جىلۋ ەنەرگەتيكاسى تۋرالى» زاڭدى جانە وعان ىلەسپە ەكى قۇجاتتى قابىلدادى.

زاڭ جوبالارى بويىنشا نەگىزگى بايانداما جاساعان دەپۋتات ەدىل جاڭبىرشيننىڭ ايتۋىنشا، وسى كۇنگە شەيىن جىلۋەنەرگەتيكا ءوزىنىڭ سالالىق زاڭناماسىنىڭ جانە وعان جاۋاپتى ءبىرىڭعاي ۋاكىلەتتى ورگاننىڭ بولماۋىنا بايلانىستى جەكە سالا رەتىندە قارالماعان.

وسىعان وراي مىناداي بىرنەشە جۇيەلى ماسەلە تۋىنداپ وتىر:

- ەنەرگەتيكادا نەگىزگى اكسەنت ەلەكتر ەنەرگياسىنا قويىلدى، ياعني جىلۋ-ەنەرگەتيكا كولەڭكەدە قالىپ، وگەي بالانىڭ كۇنىن كەشتى.

- ءتيىستى دەڭگەيدە جۇيەلى مەملەكەتتىك ساياسات پەن باقىلاۋ فۋنكسيالارى جۇزەگە اسپادى.

- قاجەتتى نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق بازا قالىپتاسپادى.

- جىلۋمەن جابدىقتاۋ سۋبەكتىلەرى مەن تۇتىنۋشىلار اراسىنداعى ءوزارا قاتىناستار ءتيىستى تۇردە رەتتەلمەدى.

- سالانىڭ جاي-كۇيىن مونيتورينگىلەۋ جانە جوسپارلاۋ قۇرالدارى بولمادى.

- جىلۋمەن جابدىقتاۋ نىساندارىنىڭ لاۋازىمدى تۇلعالارىنىڭ جاۋاپكەرشىلىگى ناقتى ايقىندالمادى جانە باسقالار.

«جىلۋەنەرگەتيكاداعى وسىنداي ماسەلەلەر ەلىمىزدەگى جىلۋ جەلىلەرىنىڭ، جىلۋ ەلەكتر ورتالىقتارى مەن اۋداندىق قازاندىقتاردىڭ ابدەن توزۋىنا اكەلدى. مىسالى ەلىمىزدىڭ 13 مىڭ شاقىرىم جىلۋ جەلىلەرىنىڭ توزۋى 53 پايىزدى، جىلۋ ورتالىقتارىنىڭ ورتاشا توزۋى 66 پايىزدى قۇراپ وتىر. ءتىپتى ارقالىقتاعى جىلۋ ورتالىعىنىڭ توزۋى 90 پايىزعا، ورالداعى «جايىق جىلۋ ەنەرگونىڭ» توزۋى 87,5 پايىزعا، بالقاش جىلۋ ورتالىعى مەن م ا ە ك- ءتىڭ توزۋى 80 پايىزعا جەتىپ وتىر»، - دەدى دەپۋتات.

ونىڭ اتاپ وتۋىنشە، دەپۋتاتتاردىڭ قاراۋىنا 2-وقىلىمدا قاراۋعا شىعارىلعان زاڭ جوبالارى جوعارىدا اتالعان بارلىق جۇيەلىك پروبلەمانى جويۋعا باعىتتالعان ءبىرقاتار مىناداي كەشەندى شارانى كوزدەيدى:

- ءبىرىنشى، جىلۋەنەرگەتيكا بويىنشا جاڭا تەرميندەرى مەن انىقتامالار قابىلداندى.

- ەكىنشى، جاڭا جىلۋەنەرگەتيكا زاڭىنا سايكەس جىلۋدى ءوندىرۋدىڭ جانە تاسىمالداۋدىڭ مەملەكەتتىك ساياساتى ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنە وتەدى. جىلۋدى تۇتىنۋ ساياساتى ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس مينيسترلىگىندە، تاريف ساياساتى ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگىندە قالادى. ال جەرگىلىكتى مەملەكەتتىك ورگاندار جەرگىلىكتى جەردەگى جىلۋمەن جابدىقتاۋدى دايىنداۋ مەن باقىلاۋدى ىسكە اسىرادى.

- ءۇشىنشى، زاڭ جوباسىندا جىلۋەنەرگەتيكا سالاسىن مەملەكەتتىك باقىلاۋ نورماسى بەكىتىلدى. وسى نورماعا سايكەس مەملەكەتتىك ەنەرگەتيكالىق قاداعالاۋ جانە باقىلاۋ جونىندەگى مەملەكەتتىك ورگان جانە جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار باقىلاۋ سۋبەكتىلەرىنىڭ (وبەكتىلەرىنىڭ) قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ جىلۋ جانە ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى زاڭنامالار تالاپتارىنىڭ ورىندالۋىن باقىلاۋ ءۇشىن وسى زاڭعا سايكەس قاشىقتىقتان مونيتورينگ جانە تەكسەرۋ جۇرگىزەدى. ال قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كاسىپكەرلىك كودەكسىنە جانە وسى زاڭعا سايكەس تەرگەۋ- تەكسەرۋدى جۇزەگە اسىرادى.

- ءتورتىنشى، وڭىرلەردە تۇرعىنداردى جىلۋمەن جابدىقتاۋدى ىسكە اسىرۋدى جۇيەلى تۇردە قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن ستراتەگيالىق قۇجات بولىپ جىلۋمەن جابدىقتاۋدى دامىتۋ سحەماسى ايقىندالدى جانە ونى ازىرلەۋ جانە بەكىتۋ مەحانيزمدەرى قاراستىرىلدى.

- بەسىنشى، جىلۋەنەرگەتيكا وبەكتىلەرىنىڭ باسشىلارىنىڭ قۇقىقتارى مەن مىندەتتەرى بەلگىلەندى.

- التىنشى، جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ تەحنولوگيالىق پروتسەسىندە ۇزىلىستەر بولعان جاعدايدا تۇتىنۋشىلاردىڭ جىلۋ تۇتىناتىن قوندىرعىلارى مەن جىلۋ جەلىلەرىنىڭ جۇمىسىندا كەمشىلىكتەر ورىن السا، وندا تۇتىنۋشىلار شىعىنداردى وتەۋدى تالاپ ەتە الادى.

- جەتىنشى، جىلۋ جانە ەلەكتر ەنەرگەتيكاسىنىڭ سۇراقتارىنا قاتىستى ىلەسپە زاڭ جوباسىندا بىرنەشە جاڭا كونتسەپتۋالدى نورمالار قابىلداندى.

- سەگىزىنشى، جىلۋەنەرگيامەن جابدىقتاۋ سۋبەكتىلەرى باسشىلارى مەن لاۋازىمدى تۇلعالارىنا وتىننىڭ نورماتيۆتىك قورىن جاساقتاماعا جاعدايدا جاۋاپكەرشىلىكقاراستىرىلادى.

«ەڭ ماڭىزدىسى ونداعان جىلدار بويى ەلەكتر توگىن تۇتىنۋشىلاردى سۇلىكشە سورىپ، نەگىزسىز بايىپ كەلگەن دەلدالداردى، ياعني ەلەكترمەن جابدىقتاۋشى ۇيىمداردىڭ قىزمەتىن توقتاتاتىن نورما قابىلداندى. بىرنەشە ايعا سوزىلعان دەپۋتاتتار مەن وليگوپوليانىڭ اراسىنداعى ايقاس، ءماجىلىس دەپۋتاتتارىنىڭ پايداسىنا شەشىلدى»، - دەدى ەدىل جاڭبىرشين.

ءماجىلىس دەپۋتاتتارى زاڭ جوبالارىن قابىلداپ، سەنات قاراۋىنا جىبەردى.

اۆتور

مارلان جيەمباي