كۇزگى حاندرا ما، الدە دەپرەسسيا ما؟
كۇز كەلگەندە جارىق ازايادى. كۇننىڭ سالقىنداۋى، قوزعالىستىڭ ازايۋى مەن كۇن ءتارتىبىنىڭ وزگەرۋى ادامنىڭ ادەتتەگى ءومىر ىرعاعىنا اسەر ەتەدى. وسى كەزەڭدە ۇيقىشىلدىق، السىزدىك، ەنجارلىق سياقتى بەلگىلەر ءجيى بايقالادى. الايدا مۇنداي وزگەرىستەردىڭ ءبارىن بىردەن دەپرەسسياعا بالاۋعا بولمايدى.
ق ر پرەزيدەنتى ءىس باسقارماسى مەديتسينالىق ورتالىعىنىڭ پسيحولوگى، پەداگوگيكا جانە پسيحولوگيا بويىنشا PhD دوكتورى مانشۇك قۇرمانبەكوۆانىڭ ايتۋىنشا، بۇل جەردە ماۋسىمدىق كوڭىلسىزدىك پەن كلينيكالىق دەپرەسسيانى اجىراتا ءبىلۋ ماڭىزدى.
- كۇزگى حاندرا كوبىنە اعزانىڭ ماۋسىم اۋىسۋىنا بەيىمدەلۋىمەن بايلانىستى. كۇن ساۋلەسىنىڭ ازايۋى مەن بەلسەندىلىكتىڭ تومەندەۋى شارشاۋعا، ۇيقىشىلدىققا اكەلۋى مۇمكىن. ءبىراق مۇنداي جاعدايدا ادام ادەتتە كۇندەلىكتى تىرشىلىگىن جالعاستىرا الادى.
ال دەپرەسسيا - كۇردەلى پسيحولوگيالىق جاعداي. كوڭىل كۇيدىڭ ۇزاق ۋاقىت تومەن بولۋى، بۇرىن قۋانىش سىيلاعان نارسەلەرگە قىزىعۋشىلىقتىڭ جوعالۋى، ۇيقى مەن تابەتتىڭ وزگەرۋى، ءوزىن كىنالاۋ نەمەسە دارمەنسىزدىك - نازار اۋدارۋدى قاجەت ەتەتىن بەلگىلەر، - دەدى مانشۇك قۇرمانبەكوۆا.
سوندىقتان كوڭىل كۇيدەگى وزگەرىستىڭ قانشا ۋاقىتقا سوزىلعانىنا جانە كۇندەلىكتى ومىرگە قانشالىقتى اسەر ەتەتىنىنە نازار اۋدارعان ءجون. قىسقا ۋاقىت دەمالىپ، ۇيقى رەجيمىن رەتتەگەننەن كەيىن جاعداي جاقسارسا، بۇل ۋاقىتشا شارشاۋ بولۋى مۇمكىن. ال كوڭىل كۇيدىڭ تومەندەۋى ۇزاققا سوزىلىپ، قالىپتى ومىرگە كەدەرگى كەلتىرسە، دەرەۋ مامانعا جۇگىنگەن دۇرىس.
قانداي ءتۇستى كيىم كيۋ كەرەك؟
كوڭىل كۇيگە كۇن ءتارتىبى مەن بەلسەندىلىكپەن قاتار، ادامنىڭ كۇندەلىكتى ورتاسى دا اسەر ەتەدى. سونىڭ ءبىرى - كيىم تاڭداۋى. كۇزدە گاردەروبقا قوسىلعان تۇستەر ادامنىڭ ەموتسيالىق جاعدايىنا بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە ىقپال ەتۋى مۇمكىن.
پسيحولوگيادا قىزىل ءتۇس ەنەرگيامەن، سارى - قۋانىش پەن وپتيميزممەن، كوك - تىنىشتىقپەن بايلانىستىرىلۋى مۇمكىن. ال سۇر ءتۇس كەي ادامداردا مۇڭ نەمەسە تۇيىقتىق سەزىمىن تۋدىرادى. سوندىقتان كوڭىل كۇيگە قاراي گاردەروبقا اشىق رەڭكتەردى قوسۋ كۇندەلىكتى كوڭىل- كۇيدى سەرگىتۋدىڭ قاراپايىم ءتاسىلى بولا الادى.
ول ءۇشىن كيىمدى تولىق جاڭارتۋدىڭ قاجەتى جوق. شارف، سومكە، باس كيىم نەمەسە باسقا دا اكسەسسۋاردىڭ ءتۇسىن وزگەرتۋ جەتكىلىكتى.
ماماننىڭ ايتۋىنشا، تۇستەردىڭ ەموتسياعا اسەرى ءار ادامدا ءارتۇرلى. بىرەۋگە اشىق رەڭك سەرگەكتىك سىيلاسا، ەندى بىرەۋگە بەيتاراپ تۇستەر جايلى بولۋى مۇمكىن. سوندىقتان ءتۇستى تاڭداۋدى دەپرەسسيانى ەمدەيتىن ءادىس رەتىندە ەمەس، كۇندەلىكتى ورتاعا جاعىمدى رەڭك قوساتىن قوسىمشا فاكتور رەتىندە قابىلداعان دۇرىس.
دارۋمەننىڭ قىمباتىن الۋ كەرەك پە؟
كۇزدە شارشاۋ مەن السىزدىكتى سەزىنگەن ادام ونى دارۋمەن تاپشىلىعىمەن بايلانىستىرىپ، ءتۇرلى قوسپالاردى وزدىگىنەن قابىلداۋعا اسىعۋى مۇمكىن. الايدا مۇنداي بەلگىلەردىڭ سەبەبىن تەكسەرمەي تۇرىپ پرەپارات قابىلداۋ دۇرىس ەمەس.
20 جىلدىق تاجىريبەسى بار ەندوكرينولوگ گۇلجان امانبايدىڭ ايتۋىنشا، اعزاعا قانداي دا ءبىر زاتتىڭ جەتىسپەيتىنىن ناقتى انىقتاۋ ءۇشىن ءتيىستى كورسەتكىشتەردى تەكسەرۋ قاجەت.
- دارۋمەندەردى باقىلاۋسىز قابىلداۋ ءقاۋىپ ءتوندىرۋى مۇمكىن. اسىرەسە مايدا ەريتىن A، D، E جانە K دارۋمەندەرى اعزادا جينالۋى مۇمكىن. سوندىقتان «كۇز كەلدى، دارۋمەن ءىشۋ كەرەك» دەگەن قاعيدامەن پرەپارات قابىلداۋ دۇرىس ەمەس، - دەدى سپيكەر.
مىسالى، D دارۋمەنىنىڭ تومەن دەڭگەيى شارشاۋ مەن السىزدىككە سەبەپ بولۋى مۇمكىن. دەگەنمەن مۇنداي بەلگىلەردىڭ باسقا دا سەبەپتەرى بار. سوندىقتان قاجەت بولعان جاعدايدا دارىگەر ءتيىستى تالداۋلاردى تاعايىنداپ، ناتيجەسىنە قاراي قانداي پرەپارات قاجەت ەكەنىن انىقتايدى.
بۇل رەتتە پرەپاراتتىڭ باعاسى ونىڭ ساپاسىن بىلدىرمەيدى. ءونىم تاڭداعاندا قۇرامىنداعى بەلسەندى زاتتارعا، قاۋىپسىزدىگىنە جانە ءوندىرۋشى تۋرالى اقپاراتقا نازار اۋدارعان ءجون. ال قوسپالاردى ماماننىڭ كەڭەسىنەن كەيىن قابىلداعان دۇرىس.
اعزانى قولداۋ تەك پرەپاراتتارعا بايلانىستى ەمەس. ەندوكرينولوگتىڭ پىكىرىنشە، كۇندەلىكتى تاماقتانۋ مەن ءومىر سالتىنا دا ءمان بەرگەن ءجون.
- كوكونىس پەن جەمىس-جيدەك، ەت، بالىق جانە ءسۇت ونىمدەرى راتسيوندا جەتكىلىكتى بولعانى ءجون. ال كۇندەلىكتى قوزعالىس پەن تازا اۋادا سەرۋەندەۋ اعزانى قولداۋعا كومەكتەسەدى، - دەدى ول.