جالعىز ادامدار جيىرەك اۋىرادى - زەرتتەۋ

جاڭا زەرتتەۋ ناتيجەلەرى جالعىزدىق پەن الەۋمەتتىك وقشاۋلانۋدىڭ ادام دەنساۋلىعىنا ايتارلىقتاي اسەر ەتەتىنىن تاعى دا دالەلدەدى. دانيادا جۇرگىزىلگەن ءىرى ۇلتتىق زەرتتەۋ الەۋمەتتىك قولداۋدان ايىرىلعان ادامداردىڭ 11 ءتۇرلى مەديتسينالىق اۋرۋعا شالدىعۋ ىقتيمالدىعى جوعارى ەكەنىن كورسەتتى. بۇل تۋرالى Epidemiology and Psychiatric Sciences جۋرنالىندا جاريالاندى.

زەرتتەۋگە سايكەس، جالعىزدىق پەن الەۋمەتتىك وقشاۋلانۋ تەك ادامنىڭ كوڭىل- كۇيى مەن پسيحيكالىق جاي-كۇيىنە ەمەس، سونىمەن قاتار دەنساۋلىعىنا دا كەرى اسەر ەتەدى. ەڭ جوعارى قاۋىپ پسيحيكالىق اۋرۋلارمەن بايلانىستى، مۇنداي دياگنوزدار الەۋمەتتىك بايلانىسى از ادامداردا 2.63 ەسە ءجيى كەزدەسەدى.

«دەرتتى ادام كومەككە مۇقتاج. ال ەگەر ول الەۋمەتتىك قولداۋدان ايىرىلسا، دەرتپەن كۇرەسۋ الدەقايدا قيىنعا سوعادى»، - دەلىنگەن زەرتتەۋدە.

زەرتتەۋدە 162,604 قاتىسۋشىنىڭ دەرەكتەرى تالداندى. ولار 2013 جانە 2017 -جىلدارداعى دانيا ۇلتتىق دەنساۋلىق ساۋالناماسىنا قاتىسقان. الەۋمەتتىك بايلانىس ءۇش كورسەتكىش بويىنشا باعالاندى: جالعىزدىق (Three-Item Loneliness Scale)، الەۋمەتتىك وقشاۋلانۋ، جانە ەموتسيالىق قولداۋدىڭ جەتىسپەۋى («سىزگە كومەكتەسە الاتىن، سىر بولىسە الاتىن بىرەۋ بار ما؟» دەگەن سۇراق ارقىلى).

زەرتتەۋ اۆتورلارى بۇل دەرەكتەردى ەلدىڭ مەديتسينالىق تىركەۋلەرىمەن بايلانىستىرىپ، كەلەسى 11 اۋرۋ ساناتىنا تالداۋ جاسادى:

1. پسيحيكالىق بۇزىلۋلار
2. دەمەنتسيا
3. جۇرەك- قان تامىر اۋرۋلارى
4. ەندوكريندىك (گورموندىق) بۇزىلۋلار
5. تىنىس الۋ جولدارىنىڭ اۋرۋلارى
6. اسقازان- ىشەك اۋرۋلارى
7. ءزار شىعارۋ جۇيەسىنىڭ اۋرۋلارى
8. بۇلشىقەت- قاڭقا جۇيەسىنىڭ بۇزىلىستارى
9. قان اۋرۋلارى
10. جۇيكە جۇيەسى اۋرۋلارى
11. ونكولوگيالىق اۋرۋلار
زەرتتەۋ ناتيجەسىندە جالعىزدىق بارلىق اۋرۋ تۇرلەرى بويىنشا ءقاۋىپ فاكتورلارىنىڭ ىشىندەگى ەڭ كۇشتىسى ەكەنى انىقتالدى. بۇل كورسەتكىش الەۋمەتتىك وقشاۋلانۋ مەن قولداۋدىڭ جەتىسپەۋشىلىگىنەن دە جوعارى. سونىمەن قاتار، زەرتتەۋ جالعىز ادامداردا دەپرەسسيا، دەمەنتسيا، جۇرەك اۋرۋلارى مەن بۇلشىق ەت پروبلەمالارى ءجيى كەزدەسەتىنىن كورسەتتى.

قىزىعى، كەيبىر جاعدايلاردا الەۋمەتتىك وقشاۋلانۋ باسقا اۋرۋلارمەن (مىسالى، نەۆرولوگيالىق) كەرى بايلانىس كورسەتتى. بۇل فاكتور بارلىق اۋرۋ ساناتتارىندا بىردەي قاۋىپ تۋدىرمايتىنىن كورسەتەدى.

اۆتورلار بۇل زەرتتەۋ سەبەپ-سالدارلىق بايلانىستى دالەلدەمەيتىنىن، تەك بايلانىستى كورسەتەتىنىن ەسكەرتەدى. مىسالى، جالعىزدىقتىڭ اۋرۋعا اكەلۋى مۇمكىن بولعانداي، كەرىسىنشە اۋرۋ ادامنىڭ جالعىز قالىپ قويۋى دا ىقتيمال.

«ءبىزدىڭ جۇمىسىمىز الەۋمەتتىك وقشاۋلانۋ مەن جالعىزدىقتىڭ تەك پسيحيكالىق ەمەس، سونىمەن قاتار فيزيكالىق اۋرۋلارعا اسەر ەتەتىنىن كەڭىنەن كورسەتەدى. بۇل قوعامدىق دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسى ءۇشىن ماڭىزدى بەلگى»، - دەيدى جەتەكشى اۆتور ليسبەت مەلگاارد لاۋستسەن.