بۇل قۇجات - قازاق حالقىنىڭ تاريحي جادى مەن رۋحاني مۇراسىنىڭ قۇندى ايعاعى.
قولجازبا جازىلعان قاعاز ءوزىنىڭ كولەمىنە قاراي ولشەنىپ پىشىلگەن: ەنى 45 سانتيمەتر، ۇزىندىعى ءۇش مەتردەن اساتىن جۇقا توقىلعان اق ماتاعا جەلىمدەپ جاپسىرىلعان. ەكى جاعى ۇرشىق باسىنا بەكىتىلگەن، ۇرشىق سابىنداي ارنايى جاسالعان اعاش تاياقشاعا ورالعان. مۇنداي ءادىس وسىنداي ماڭىزدى قۇجاتتاردى، قولجازبا نۇسقالاردى ارنايى ساقتاۋعا وڭتايلى.
بۇل قۇندى جادىگەر 1964 -جىلى كىتاپحانا قورىنا تۇسكەن. قولجازبا كىتاپحانانىڭ بۇرىنعى قىزمەتكەرى ە. بايبولوۆتىڭ اتىنا س. ب. كۋلباسينوۆ ەسىمدى ازامات جولداعان. ول ءوزىنىڭ مەكەنجايىن ركفسر، چەليابى وبلىسى، سۋبۋتاح ستانتسياسى، ماگنيتتى استىق شارۋاشىلىعىنىڭ وڭتۇستىك ءبولىمى دەپ كورسەتكەن.
«حاندار شەجىرەسى» - تاريح پەن مادەنيەتتىڭ ساباقتاستىعىن ايعاقتايتىن، ۇرپاققا امانات بولعان اسىل مۇرا.
ايتا كەتەلىك كەسكەن- كۇيىك قالاشىعى يۋنەسكو بۇكىلالەمدىك مۇرا تىزىمىنە ەنگىزىلۋى مۇمكىن ەكەنىن جازعان ەدىك.