ءدامى، ءيىسى جوق ۋ - بوتۋليزم تۋرالى نە بىلەمىز

فوتو: Фото: Pexels

پەتروپاۆل. KAZINFORM - ءۇي جاعدايىندا ازىرلەنگەن كونسەرۆى قاۋىپسىز كورىنگەنىمەن، ادام ومىرىنە زور قاتەر ءتوندىرۋى مۇمكىن.

تاعامنان ۋلانۋدىڭ سالدارى اۋىر بولىپ، كەي جاعدايدا جۇيكە جۇيەسىنىڭ زاقىمدانۋىنا، تىنىس الۋدىڭ بۇزىلۋىنا جانە ومىرگە قاۋىپ توندىرەتىن اسقىنۋلارعا اكەلۋى ىقتيمال.

سولتۇستىك قازاقستان وبلىستىق سانيتاريالىق-ەپيدەميولوگيالىق باقىلاۋ دەپارتامەنتىنىڭ مونيتورينگ، تالداۋ جانە تاۋەكەلدەردى باعالاۋ ءبولىمىنىڭ باس مامانى سامال وكەنوۆا بوتۋليزمنىڭ الدىن الۋ شارالارى مەن ونىڭ قاۋىپتىلىگى تۋرالى اقپارات بەردى.

ماماننىڭ ايتۋىنشا، بوتۋليزم - كوبىنە ءۇي جاعدايىندا دايىندالعان، تالاپقا ساي ستەريليزاتسيالانباعان كونسەرۆىلەردى تۇتىنۋ سالدارىنان تۋىندايتىن دەرت. بوتۋلوتوكسيننىڭ ەرەكشەلىگى، ول تاعامنىڭ ءدامىن، ءيىسىن جانە ءتۇسىن وزگەرتپەيدى، سوندىقتان قاۋىپتى ءونىمدى كوزبەن كورىپ، انىقتاۋ مۇمكىن ەمەس.

- بوتۋليزم - Clostridium botulinum باكتەرياسى بولەتىن ۋلى توكسيننەن تۋىندايدى. بۇل ميكروورگانيزم تابيعاتتا كەڭ تارالعان، ونىڭ سپورالارى توپىراقتا، سۋدا، كوكونىس پەن جەمىستىڭ بەتىندە، سونداي-اق جانۋارلار ونىمدەرىندە ساقتالۋى مۇمكىن جانە تومەن تەمپەراتۋراعا، قاتىرۋعا ءتوزىمدى كەلەدى. تاعام ونىمدەرىنە تۇسكەن كەزدە سپورالار بەلسەندى بولمايدى. ول وتتەگى از، جابىق ىدىستاردا نەمەسە ادامنىڭ ىشەگىندە ۆەگەتاتيۆتى فورماعا اينالىپ، بەلسەندى كوبەيىپ، قاتتى توكسين شىعارادى، - دەيدى سامال وكەنوۆا.

بوتۋلوتوكسين جۇيكە جۇيەسىنە اسەر ەتىپ، بۇلشىقەتتەرگە بەرىلەتىن جۇيكە يمپۋلستارىن تەجەيدى. سالدارىنان ادامدا السىزدىك پايدا بولىپ، سالدانۋعا اكەلۋى مۇمكىن.

- اۋرۋ بەلگىلەرى ۋلى تاعامدى تۇتىنعاننان كەيىن بىرنەشە ساعاتتان بەس كۇنگە دەيىنگى ارالىقتا بايقالادى. العاشىندا ءىشتىڭ اۋىرۋى، جۇرەك اينۋ، قۇسۋ سەكىلدى جالپى ۋلانۋ بەلگىلەرى كورىنەدى. كەيىن اۋىزدىڭ كەبۋى، كوزگە قوسارلانىپ كورىنۋ، سويلەۋدىڭ بۇزىلۋى، باس اينالۋ جانە تىنىس جەتكىلىكسىزدىگى قوسىلادى. سيمپتومداردىڭ اۋىرلىعىنا قاراماستان، ناۋقاس باسقالار ءۇشىن قاۋىپتى ەمەس، سەبەبى اۋرۋ ادامنان ادامعا جۇقپايدى. بوتۋليزمنەن كەيىن يممۋنيتەت قالىپتاسپايدى، سوندىقتان توكسيندى تاعامدى قايتا تۇتىنۋ ارقىلى قايتا جۇقتىرۋ مۇمكىن، - دەيدى دارىگەر.

ءۇي جاعدايىندا دايىندالعان، تالاپقا ساي ستەريليزاتسيا جۇرگىزىلمەگەن كوكونىس، ساڭىراۋقۇلاق، بالىق جانە ەت كونسەرۆىلەرى بوتۋليزمگە اكەلەدى. سوندىقتان بارىنشا قاۋىپسىزدىك شارالارىن ساقتاۋ مىندەت.

- ۇيدە دايىندالعان كونسەرۆىلەردى تۇتىنار الدىندا كەمىندە 15-20 مينۋت قايناتۋ قاجەت. ونىمدەردى كونسەرۆىلەۋ الدىندا مۇقيات جۋۋ، توپىراق قالدىقتارىن تولىق تازارتۋ، زاقىمدالعان بولىكتەرىن الىپ تاستاۋ قاجەت. بالىق پەن ەتتى دە مۇقيات وڭدەپ، توڭازىتقىشتا ساقتاۋ كەرەك. ىدىستاردى دۇرىس ستەريلدەۋ، اس ءۇي قۇرالدارىنىڭ تازالىعىن ساقتاۋ، ساپاسى كۇماندى شيكىزاتتى قولدانباۋ - بوتۋليزمنىڭ الدىن الۋدىڭ ماڭىزدى شارتتارى. ساڭىراۋقۇلاقتار مەن كوكونىستەردى گەرمەتيكالىق كونسەرۆىلەۋدىڭ ورنىنا بالاما رەتىندە كەپتىرۋ، اشىق ىدىستا تۇزداۋ نەمەسە جەتكىلىكتى مولشەردە سىركە قىشقىلىن پايدالانۋ ۇسىنىلادى. سونداي-اق قولدان دايىندالعان تاعامداردى كەزدەيسوق ادامداردان نەمەسە بازاردان ساتىپ الۋدان باس تارتقان ءجون، - دەيدى سامال وكەنوۆا.

ماماننىڭ ايتۋىنشا، بوتۋليزم - شۇعىل مەديتسينالىق كومەكتى قاجەت ەتەتىن دەرت. العاشقى بەلگىلەرى بايقالعان جاعدايدا دەرەۋ دارىگەرگە جۇگىنۋ قاجەت. بوتۋليزمنەن مەديتسينالىق مەكەمەدە ەمدەيدى جانە انتيبوتۋليندىك سارىسۋ ەنگىزىلىپ، سيمپتوماتيكالىق تەراپيانى جانە باسقا شارالاردى قامتيدى. بوتۋليزمدى ءوز بەتىمەن ەمدەۋگە بولمايدى.

دەرتتىڭ الدىن الۋ ءۇشىن قاراپايىم گيگيەنا ەرەجەلەرىن ساقتاۋ، تاعامدى دۇرىس تەرميالىق وڭدەۋ جانە ءۇي كونسەرۆىلەرىنە اسا مۇقيات قاراۋ قاجەت.

س ق و- دا سوڭعى جىلدارى بوتۋليزممەن اۋىرۋ دەرەكتەرى تىركەلمەگەن.

بۇعان دەيىن ەلوردانىڭ قوعامدىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ ورازا ۋاقىتىندا قالاي تاماقتانۋ كەرەكتىگى تۋرالى كەڭەسىن جازعان ەدىك.