عالىمدار الماتىنىڭ اۋاسىندا قانداي زياندى زاتتار بار ەكەنىن انىقتادى
الماتى. KAZINFORM - الماتىدا العاش رەت PM2.5 بولشەكتەرىنىڭ حيميالىق قۇرامى انىقتالىپ، مەگاپوليس اسپانىنداعى قارا ءتۇتىننىڭ نەگىزگى كوزدەرى بەلگىلى بولدى.
زەرتتەۋدى قازاقستاندىق جانە حالىقارالىق عالىمدار توبى جۇرگىزگەن. اۋا سىناماسى 2022 -جىلدىڭ تامىز ايى مەن 2023 -جىلدىڭ شىلدەسى ارالىعىندا الىندى. ونىڭ ناتيجەسىمەن Almaty Air Initiative ءبولىستى.
قور مالىمەتىنشە، اۋا لاستانۋىنىڭ جارتىسىنان كوبى (T) جانۋ پروتسەستەرىنە، سونىڭ ىشىندە جىلۋ ەلەكتر ورتالىقتارىنىڭ (ج ە و) شىعارىندىلارىنا، جەكە تۇرعىن-ءۇي سەكتورىندا جاعىلعان وتىنعا جانە اتموسفەرادا تۇزىلەتىن قوسالقى اەروزولدارعا بايلانىستى. زەرتتەۋدىڭ نەگىزگى قورىتىندىلارى:
- كومىر مەن بيوماسسانى جاعۋ — لاستانۋدىڭ ۇشتەن ءبىر بولىگىن (4) قۇرايدى. ونىڭ ىشىنە جەو مەن قازاندىقتار جۇمىسى () جانە جەكە تۇرعىن ۇيلەردى جىلىتۋ () كىرەدى. عالىمداردىڭ ايتۋىنشا، قىستا اۋانىڭ دۇرىس ارالاسپاۋىنان كومىر مەن وتىن جاعۋ قالا تۇرعىندارىنىڭ دەنساۋلىعىنا وراسان زور زيان كەلتىرەدى.
- اۋا لاستايتىن ەلەمەنتتەردىڭ جينالۋىنىڭ اسەرى — . الماتىنىڭ گەوگرافيالىق ەرەكشەلىكتەرىنە (ورنالاسۋى) بايلانىستى لاستاعىش زاتتار تارالماي، اۋادا جينالىپ، حيميالىق رەاكتسياعا ءتۇسىپ، اۋانىڭ ۋىتتىلىعىن ارتتىرادى.
- جولداعى شاڭ - 2. قالاداعى كولىك قوزعالىسىنا، قۇرىلىس جانە وزگە دە جۇمىستارعا بايلانىستى شاڭ ۇنەمى اۋادا تۇرادى. ونىڭ نەگىزگى كوزدەرى - ماگيسترالدى كوشەلەر (ءال-فارابي داڭعىلى، شىعىس اينالما جول، ت. ب.). كولىك اعىنى ۇساق بولشەكتەردى ۇنەمى اۋاعا كوتەرىپ تۇرادى. زەرتتەۋ نەگىزىنەن وكپەگە تۇسەتىن ءقاۋىپتى بولشەكتەر - ۇيكەلگەن اسفالت پەن رەزەڭكەنىڭ توزاڭدارى ەكەنىن كورسەتكەن.
اۆتوكولىكتەر شىعاراتىن گازدار - . قوزعالتقىشتا جانارمايدىڭ جانۋىنان بولاتىن شىعارىندىلار دا اۋانى لاستايدى.
- الماتىداعى قارا ءتۇتىن - اۋانى لاستايتىن ءارتۇرلى فاكتورلاردىڭ بىرىگۋىنەن تۋىندايدى. سوندىقتان شەشىم جۇيەلى سيپاتتا بولۋى كەرەك. كومىر جاعۋدى ازايتۋ، شاڭدى باسۋ، سونداي-اق باقىلاۋ مەن ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ ارقىلى كولىك شىعارىندىلارىن قاداعالاۋ سىندى شارالار قابىلداۋ قاجەت، - دەدى Almaty Air Initiative قورىنىڭ باسشىسى جۇلدىز ساۋلەبەكوۆا.
ەسكە سالايىق، بۇعان دەيىن الماتىداعى جىلۋ ەلەكتر ورتالىقتارى قاشان گازعا اۋىساتىنىن جازعانبىز.