بىرىككەن اراب امىرلىكتەرى يراننىڭ اۋەدەن شابۋىل جاساعانى تۋرالى حابارلادى

استانا. KAZINFORM - اراب ەلدەرى شابۋىلداردى ايىپتادى، ال ەۋرووداق، ۇلى بريتانيا جانە كانادا يراندى كەلىسسوزگە ورالۋعا شاقىردى، دەپ حابارلايدى Al Jazeera.

Фото: freepik.com

بىرىككەن اراب امىرلىكتەرى يراندى ەلگە زىمىران جانە دروندارمەن شابۋىل جاسادى، شىعىستاعى فۋدجەيرا امىرلىگىندەگى مۇناي وڭدەۋ زاۋىتىن ورتەدى جانە ءۇندىستاننىڭ ءۇش ازاماتىن جاراقاتتادى دەپ ايىپتادى.

دۇيسەنبىدەگى شابۋىلدار يران مەن ا ق ش 8-ساۋىردە اتىستى توقتاتۋ تۋرالى كەلىسىمگە كەلگەننەن بەرى ب ا ءا-گە جاسالعان العاشقى شابۋىل بولدى.

ب ا ءا قورعانىس مينيسترلىگىنىڭ مالىمدەۋىنشە، اۋە قورعانىس جۇيەلەرى كۇندىز يراننان ۇشىرىلعان 12 بالليستيكالىق زىمىران، ءۇش قاناتتى زىمىران جانە ءتورت درونعا تويتارىس بەردى.

- يراننىڭ بىرىككەن اراب امىرلىكتەرىنە شابۋىلدارى باستالعالى اۋە قورعانىس جۇيەلەرى بارلىعى 549 بالليستيكالىق زىمىران، 29 قاناتتى زىمىران جانە 2260 ۇشقىشسىز ۇشۋ اپپاراتىن قاعىپ ءتۇسىردى. وسىلايشا، ءتۇرلى ۇلت وكىلدەرىنەن تۇراتىن جاراقات العانداردىڭ جالپى سانى 227 ادامعا جەتكەن. قازا تاپقاندار سانى 3 ادام، ونىڭ ىشىندە قارۋلى كۇشتەردە قىزمەت ەتكەن ءبىر ماروككولىق ازامات بار، ال قازا تاپقان بەيبىت تۇرعىنداردىڭ جالپى سانى 10 عا جەتتى، - دەلىنگەن ۆەدومستۆو مالىمدەمەسىندە.

مالىمدەمەدە سونداي-اق ب ا ءا كەز كەلگەن قاۋىپ-قاتەرگە قارسى تۇرۋعا تولىق دايىن ەكەنى جانە ەلدىڭ قاۋىپسىزدىگىنە نۇقسان كەلتىرۋگە باعىتتالعان كەز كەلگەن نارسەگە باتىل قارسى تۇراتىنى ايتىلعان.

تەگەران قاتىسى بارىن جوققا شىعاردى

الايدا يران ب ا ءا-ءنىڭ ايىپتاۋلارىن جوققا شىعاردى.

IRIB مەملەكەتتىك تەلەكومپانياسى اسكەري دەرەككوزگە سىلتەمە جاساي وتىرىپ يراننىڭ «مۇناي نىساندارىنا الدىن الا جوسپارلانعان شابۋىلى بولماعانىن» حابارلادى. دەرەككوز بۇل وقيعانى «ورمۋز بۇعازىنىڭ تىيىم سالىنعان سۋ جولدارى ارقىلى كەمەلەردىڭ زاڭسىز ترانزيتىنە جول اشۋعا باعىتتالعان اقش اسكەري اۆانتيۋريزمىمەن» بايلانىستىردى.

بۇل وقيعالار ا ق ش پرەزيدەنتى دونالد ترامپتىڭ ا ق ش پەن يزرايلدىڭ 28-اقپاندا يرانعا قارسى سوعىسى باستالعاننان بەرى نەگىزىنەن جابىق بولعان ورمۋز بۇعازى ارقىلى تۇرىپ قالعان تانكەرلەردى الىپ ءجۇرۋ ءۇشىن جاڭا وپەراتسيا باستاعاننان كەيىن بولدى.

يراننىڭ بىرىككەن اسكەري قولباسشىلىعى ساۋدا كەمەلەرىن ا ق ش ۇسىنىسىن قابىلداماۋ تۋرالى ەسكەرتىپ، امەريكالىق كۇشتەردىڭ «ورمۋز بۇعازىنا جاقىنداپ، وعان كىرۋگە تىرىسقان جاعدايدا شابۋىلعا ۇشىرايتىنىن» مالىمدەدى.

حالىقارالىق رەاكسيا

ساۋد ارابياسى، قاتار، كۋۆەيت، باحرەين جانە يوردانيا شابۋىلداردى ايىپتاپ، ولاردى «ايماقتىڭ قاۋىپسىزدىگى مەن تۇراقتىلىعىنا قاۋىپ توندىرەتىن قاۋىپتى ەسكالاتسيا» دەپ سانايتىنىن اتاپ ءوتتى.

- كۋۆەيت مەملەكەتى تاراپىنان باۋىرلاس بىرىككەن اراب امىرلىكتەرىن جانە ب ا ءا- ءنىڭ ونىڭ قاۋىپسىزدىگىن، تۇراقتىلىعىن جانە ەگەمەندىگىن ساقتاۋ ءۇشىن قابىلداعان بارلىق شارالارىن تولىق قولدايمىز، - دەلىنگەن كۋۆەيت سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ مالىمدەمەسىندە.

ەۋروكوميسسيانىڭ ءتوراعاسى ۋرسۋلا فون دەر ليايەن شابۋىلداردى ايىپتاپ، ب ا ءا پرەزيدەنتى مەن حالقىمەن تولىق نيەتتەستىگىن ءبىلدىردى.

- بۇل شابۋىلدار قابىلدانبايدى جانە ولار - ەگەمەندىك پەن حالىقارالىق قۇقىقتى ايقىن بۇزۋ. ايماقتىق قاۋىپسىزدىكتىڭ ەۋروپا ءۇشىن تىكەلەي سالدارى بار، - دەپ جازدى ول X- تە.

ۇلى بريتانيا پرەمەر-ءمينيسترى كير ستارمەر دە شابۋىلداردى ايىپتاپ، يراندى ودان ءارى ۋشىعۋدىڭ الدىن الۋ ءۇشىن كەلىسسوز جۇرگىزۋگە شاقىردى.

- ءبىز ب ا ءا- مەن ىنتىماقتاستىقتامىز جانە پارسى شىعاناعىنداعى سەرىكتەستەرىمىزدىڭ قورعانىسىن قولداۋدى جالعاستىرامىز. بۇل شيەلەنىستى توقتاتۋ كەرەك. يران تاياۋ شىعىستاعى اتىستى توقتاتۋ رەجيمىنىڭ ساقتالۋىن جانە ۇزاق مەرزىمدى ديپلوماتيالىق شەشىمگە قول جەتكىزىلۋىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن كەلىسسوزگە بەلسەندى تۇردە قاتىسۋى كەرەك، - دەدى ول.

مۇناي نارىعى

دۇيسەنبىدە الەمدىك مۇناي باعاسىنىڭ نەگىزگى ەتالونى - Brent مۇنايىنىڭ باعاسى ورمۋز بۇعازى اينالاسىنداعى شيەلەنىستىڭ كۇرت ۋشىعۋى اياسىندا شامامەن 6 پايىزعا ءوسىپ، باررەلىنە 114,44 دوللارعا جەتتى.

سەيسەنبى كۇنى تاڭەرتەڭ Brent مۇنايىنىڭ فيۋچەرستەرى ازداپ تومەندەپ، 113,54 دوللار دەڭگەيىندە ساۋدالاندى.

- مۇناي ينفراقۇرىلىمىنا ودان ءارى زيان كەلۋ ءقاۋپى جانە ورمۋز بۇعازىنىڭ ترامپ اكىمشىلىگى بەلگىلەگەن مەرزىمنەن تىس جابىلۋ مۇمكىندىگىن ەسكەرە وتىرىپ، نارىق مۇناي باعاسىن تىم جوعارىلاتىپ وتىر، - دەپ مالىمدەدى Sparta كومپانياسىنىڭ مۇناي نارىعىن اعا تالداۋشىسى دجۋن گو.

ەسكە سالساق، وتكەن اپتادا ب ا ءا ازاماتتىق اۆياتسياسىنىڭ باس باسقارماسى بىرىككەن اراب امىرلىكتەرىنىڭ اۋە كەڭىستىگىندە اەروناۆيگاتسيانىڭ تولىق قالپىنا كەلتىرىلگەنىن جانە ۋاقىتشا ساقتىق شارالارىنىڭ جويىلعانىن جاريالادى.