ءبىرى مۇنى اتا-بابادان كەلە جاتقان داعدى دەسە، ەندى ءبىرى دەنساۋلىققا پايدالى دەپ سانايدى. ءبىراق بۇل پىكىردى عىلىم راستاي ما؟
سوڭعى جىلدارى دارىگەرلەر مەن عالىمدار شايدىڭ وزىنەن ەمەس، ونىڭ وتە ىستىق كۇيىندە ىشىلۋىنەن قاۋىپ بار ەكەنىن ەسكەرتىپ كەلەدى. مامانداردىڭ سوزىنشە، قايناعان شايدى ۇزبەي ءىشۋ وڭەشكە زيان كەلتىرىپ، ۋاقىت وتە كەلە قاتەرلى ىسىككە شالدىعۋ قاۋپىن ارتتىرۋى مۇمكىن.
عىلىمي زەرتتەۋلەر نە دەيدى؟
2016-جىلى دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىنىڭ حالىقارالىق قاتەرلى ىسىكتى زەرتتەۋ اگەنتتىگى (IARC) 65 گرادۋستان جوعارى تەمپەراتۋراداعى سۋسىنداردى تۇراقتى تۇردە تۇتىنۋ وڭەش قاتەرلى ىسىگىنىڭ دامۋ قاۋپىن ارتتىرۋى مۇمكىن دەگەن قورىتىندى جاريالادى.
مۇنداي قاۋىپتىڭ سەبەبى - سۋسىننىڭ قۇرامىندا ەمەس، ونىڭ تەمپەراتۋراسىندا. وتە ىستىق شاي وڭەشتىڭ شىرىشتى قاباتىن قايتا-قايتا كۇيدىرىپ، تىندەردىڭ زاقىمدانۋىنا اكەلەدى. ەگەر بۇل ادەت ۇزاق جىلدار بويى جالعاسسا، سوزىلمالى قابىنۋ پايدا بولىپ، قاتەرلى وزگەرىستەردىڭ دامۋ قاۋپى ارتادى.
عالىمدار يران، قىتاي جانە وڭتۇستىك امەريكانىڭ كەيبىر وڭىرلەرىندە جۇرگىزىلگەن زەرتتەۋلەرگە نازار اۋدارادى. بۇل ەلدەردە شايدى وتە ىستىق كۇيىندە ءىشۋ كەڭ تارالعان ءارى وڭەش قاتەرلى ىسىگىنىڭ كورسەتكىشى دە جوعارى.
ىستىق شاي شىنىمەن ءشولدى باسا ما؟
«ىستىق شاي ءشولدى جاقسى باسادى» دەگەن پىكىردىڭ دە بەلگىلى ءبىر نەگىزى بار. ىستىق سۋسىن ىشكەن كەزدە ادام كوبىرەك تەرلەيدى. تەر بۋلانعان كەزدە دەنە سالقىنداپ، جەڭىلدىك سەزىلەدى.
الايدا بۇل بارلىق جاعدايدا اسەر ەتپەيدى. ەگەر اۋا رايى وتە ىستىق ءارى ىلعالدى بولسا نەمەسە ادام جەتكىلىكتى سۋ ىشپەسە، كەرىسىنشە اعزاداعى سۇيىقتىقتىڭ جوعالۋىنا اكەلۋى مۇمكىن. سوندىقتان ماماندار اپتاپ ىستىقتا ءشولدى ەڭ الدىمەن تازا سۋمەن قاندىرۋعا كەڭەس بەرەدى.
اپتاپ ىستىقتا قانداي سۋسىن تاڭداعان دۇرىس؟
دارىگەرلەر جاز مەزگىلىندە:
بولمە تەمپەراتۋراسىنداعى تازا سۋ؛
ازداپ جىلىعان ءشوپ شايلارى؛
قانت مولشەرى از جەمىس كومپوتى نەمەسە مورس؛
مينەرالدى سۋ سياقتى سۋسىنداردى تاڭداۋعا كەڭەس بەرەدى.
ەگەر شاي ىشكىڭىز كەلسە، ونىڭ ءسال سالقىنداعانىن كۇتكەن ءجون.
ىستىق شايدىڭ ءوزى قاۋىپتى ەمەس. سوندىقتان اپتاپ ىستىقتا شايدان مۇلدە باس تارتۋدىڭ قاجەتى جوق، ءبىراق ونىڭ تەمپەراتۋراسىنا ءمان بەرگەن ءجون.
دەنساۋلىقتى ساقتاۋدىڭ قاراپايىم قاعيداسى - اۋىزدى كۇيدىرىپ جىبەرەتىندەي ىستىق شايدى ىشپەۋ. ازداپ سالقىنداعان شاي ءارى قاۋىپسىز، ءارى اعزاعا جايلى بولادى.