ارتۋر لاستايەۆ: كونستيتۋتسيامىزدا ۇلتتىق قۇندىلىقتار كورىنىس تابادى

فوتو: Фото: Kazinform

استانا. KAZINFORM - ادام قۇقىقتارى جونىندەگى ۋاكىل ارتۋر لاستايەۆ اتا زاڭعا ادام قۇقىعىمەن بايلانىستى ەنگىزىلگەن ۇسىنىستار بيلەر زامانىنان جەتكەن زاڭ داستۇرلەرىن جاڭعىرتقانىن ايتتى.

- ەستەرىڭىزدە بولسا، ءبىز ومىرگە حاقىنى ابسوليۋتتى ۇعىم ەتۋدى سۇراعان ەدىك. ءيا، يدەالعا جاقىنداۋعا تالپىنۋ ءبىر بولەك تە، ەشبىر جەلەۋ مەن شارتسىز-اق وسى قۇقىقتى ءبىرجولا ابسوليۋتتى دەپ تانۋ ودان بولەك ءىس.

ءومىردىڭ ەڭ جوعارى قۇندىلىق ەكەنىن زاڭداردا نەمەسە كودەكستەردە ەمەس، كونستيتۋتسيادا بەكىتۋ ارقىلى قابىلدانعان شەشىمنىڭ قايتارىمسىزدىعىن كورسەتەمىز. مەملەكەت ومىرگە حاقىنى تولىقتاي ابسوليۋتتى قۇقىق رەتىندە تانۋ ارقىلى ءولىم جازاسىنان باس تارتىپ قانا قويمايدى، وسى قۇقىقتىڭ ءمانىن ءسوزسىز قورعايدى. بۇل ءبىر قاراعانداعىدان الدەقايدا كەڭ قۇقىق. مىسالى، جول اپاتى كەزىندە ءومىردى ساقتاپ قالۋ، ناۋقاستى ەمدەۋ، شابۋىلدان قورعاۋ سياقتى مىندەتتەر كونستيتۋتسيا ارقىلى بەكىتىلەدى. بۇل ساياسي- قۇقىقتىق شەشىم عانا ەمەس. بۇل جەردە تەرەڭ الەۋمەتتىك ماعىنا دا جاتىر. ءتىپتى ازاماتتاردىڭ قاۋىپسىزدىك كومپونەنتتەرى دە بار. وندايعا تەك كەمەل مەملەكەت قانا قابىلەتتى، - دەدى ۋاكىل.

ارتۋر لاستايەۆ ادامنىڭ ىرگەلى قۇقىقتارى بولىگىنە ادىلەتتى سوتقا يەك ارتۋ قۇقىعى تۋرالى نورما ەنگىزۋ ۇسىنىستارى دا قولداۋ تاپقانىن اتاپ ءوتتى.

- اڭگىمە ءوزىن-ءوزى ايىپتاۋعا تىيىم سالۋ، قايتالاپ جازالاۋعا جول جوقتىعى، سوت شەشىمىنە دەيىن كىنانى مويىنداۋ سياقتى نەگىزگى تىرەكتەر تۋرالى بولىپ وتىر.

ادامنىڭ نەگىزگى قۇقىقتارىنىڭ قاتارىنا وسى قاعيداتتاردى بەكىتسەك، كونستيتۋتسيامىزدا ۇلتتىق قۇندىلىقتارىمىز، ءتىپتى تاريحي تاجىريبەمىز دە كورىنىس تابادى. بۇل قاعيداتتار قازاق حالقىنا ەجەلدەن، بي تورەلىگى كەزەڭىنەن بەرى ءتان بولعان. سول كەزدىڭ وزىندە-اق داۋلار اتالعان كانوندار بويىنشا شەشىلگەن.

ۇسىنىلعان تۇزەتۋلەردىڭ ىشىندە كونستيتۋتسيانىڭ 7 بولىگىن قايتا اتاۋدى تولىقتاي قولدايمىز. بۇل شىنايى كونستيتۋتسيالىق بەتبۇرىس. مۇنداي تۇزەتۋ ادام قۇقىعىن قورعاۋ باسىمدىعىن ارتتىرادى. ويتكەنى بۇل بلوكتا اتالعان ينستيتۋتتاردىڭ ءبارى اركىمنىڭ ەركىندىگىن قورعاۋعا ارنالعان، - دەدى ول.

ايتا كەتۋ كەرەك، كونستيتۋتسيالىق كوميسسيا وتىرىستارىندا ۇسىنىلىپ جاتقان باستامالار مەن نورمالاردىڭ قايسىسى قابىلدانىپ، قايسىسى اتا زاڭعا ەنبەيتىنىن رەفەرەندۋم شەشەدى.