الەمدەگى ەڭ العاشقى ۋنيۆەرسيتەت
انگليادا 1100 - جىلى تۇرعىزىلعان وكسفورد ۋنيۆەرسيتەتى؛ 1200 - جىلى قۇرىلعان كەمبريدج ۋنيۆەرسيتەتى؛ 1220 - جىلى فرانسيادا بوي كوتەرگەن مونپەلە ۋنيۆەرسيتەتى؛ 1386 - جىلى گەرمانيادا شاڭىراق كوتەرگەن حايدەلبەرگ ۋنيۆەرسيتەتى؛ ا ق ش-تا 1636 - جىلى قۇرىلعان گارۆارد ۋنيۆەرسيتەتى؛ 1639 - جىلدارى كىرپىشى قالانعان جاپونياداعى ريۋگەسك پەن 1877- جىلى سالىنعان توكيو ۋنيۆەرسيتەتتەرى.
الايدا، ولاردان دا بۇرىن سالىنعان جوعارى وقۋ ورىنى بار بولىپ شىقتى.
كوگۋرە مەملەكەتى قۇرىلعان ۋاقىتتا اۋىل-ايماقتان كادرلار ىزدەي باستايدى. 372 - جىلى ورتالىقتا «تحەكاك»، شالعاي ايماقتاردىڭ بىرىندە «كەندان» اتتى ءبىلىم بەرۋ ورتالىعى اشىلادى. الگى ورتالىقتار بۇكىل مەملەكەتتىك ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىن قالىپتاستىرۋعا تىرىسقان. ايعاق رەتىندە، «كەندان» ورتالىعى كورە مەن لي ديناستيسىنىڭ تۇسىنا دەيىن ءومىر ءسۇرىپ كەلگەن.
كوگۋرەدەگى ءبىلىم بەرۋدىڭ وسى جولىن كورە ديناستياسى دا ۇستانادى. سول سەبەپتى، 992 - جىلى مەملەكەتتىك ج و و ەسەبىندە «كۋگچجاگام» جوعارى وقۋ ورنىنىڭ ىرگەسى قالانادى. وندا فەودالدار مەن باي ماناپتاردىڭ بالالارى عانا ءبىلىم الاتىن بولعان.
«كۋگچجاگام» اتاۋى 1308 - جىلى «سونگيۋنگۆان» بولىپ وزگەرگەن. سوندىقتان، 922 - جىلى قۇرىلعان «كورە سونگيۋنۆاندى» الەمدەگى ەڭ العاشقى ۋنيۆەرسيتەت دەپ سەنىمدى تۇردە ايتا الامىز.
1000 جىلدان اسا تاريحى بار كورە سونگيۋنگۆان بۇگىنگى تاڭدا جەڭىل ونەركاسىپ سالاسىنداعى ماماندار دايارلاۋمەن اينالىسادى.