نۇرابدۋللاح جادىك ەمىنە شيپا ىزدەپ، شارق ۇرعان جانداردى بارىنشا قولداپ، قولجەتىمدى قىزمەت الۋعا كومەكتەسەدى. نەگىزگى كاسىبى زاڭگەر بولعانىمەن مەديتسينا سالاسىنا قاتىستى جايىتتەردى جەتىك مەڭگەرگەن. تاريحي وتانىنان كەلگەندەرگە كومەكتى ۇلتىنا دەگەن قۇرمەت دەپ بىلەدى.
بۇل ىستامبۇلدا تۇراتىن قانداسىمىزدىڭ ءۇش قاباتتى ءۇيى. ەسكى بولسا دا، قالانىڭ قاق ورتاسىندا ورنالاسقان. ءۇي يەسى نۇرابدۋللاح جادىك تۇركيادا تۋىپ- وسكەن. 25 جىلدان بەرى زاڭ سالاسىندا جۇمىس ىستەيدى. اتا- اناسى وسىدان 70 جىل بۇرىن انادولى جەرىنە قونىس اۋدارعان. اكەسىنەن قالعان مۇلىكتى ۇلتىنىڭ پايداسىنا جاراتىپ ءجۇر. بۇل جەردى ابدۋل بولدىرعان جاديك ءۇيى دەپ اتاعان. نۇرابدۋللاحتىڭ مەيمانداردان ءبىر عانا قالاۋى بار. باقيلىق بولعان اتا- اناسىنا قۇران باعىشتاپ، يمان كەلتىرۋ.
نۇرابدۋللاح جادىك، قانداس:
- بۇل ءۇيدى اكەم سالعان. وندا 5 جىل بۇرىن جوندەۋ جۇمىسىن جاسادىم. 4-5 جىل بولىپ قالدى. 50-60-تاي كىسى وسىندا قوناقتاپ كەتتى. جوعارعى قاباتىندا اپكەم تۇرادى. ەكى قاباتىندا ەمدەلۋگە كەلگەندەر قالادى. بالا- شاعاسىمەن كەلسىن، كىممەن كەلسە كەلسىن. ىشكى جاققا اكەم مەن شەشەمنىڭ اتىن جازىپ قويدىم. بۇل ۇيدە ەمدەلۋگە كەلگەن كەز كەلگەن قازاق اقىسىز تۇراقتاي الادى. بىرنەشە جاتىن بولمە، جىلى توسەك بار. ودان بولەك، تەلەديدار تاماشالاپ، تىنىعاتىن جانە اس ازىرلەيتىن مۇمكىندىك قاراستىرىلعان. قازاقى ءدامدى اڭساعاندار ەت اسىپ جەي الادى.
ايتۋىنشا، مۇنداي قايىرلى شارۋانى ارىستان توسىن، قىزىربەك گايرەتۋللاح سىندى ەل اعالارىنان ۇيرەنگەن.
نۇرابدۋللاح جادىك، قانداس:
- ۇلتىمىز قازاق بولعاننان كەيىن «اكە كورگەن - وق جونار، شەشە كورگەن تون پىشەدى» دەيدى. ءبىز اكە- شەشەمىزدەن ءبىر- بىرىمىزگە كومەكتەسۋدى ۇيرەندىك. تەك تۇركيادا ەمەس، دۇنيەدە تارىداي شاشىلعان قازاق بار عوي. ولارعا ءبىزدىڭ قانداي پايدامىز بولادى؟ قانداي كومەگىمىز بولادى؟ قولىمىزداعىنى بىرگە ءبولىپ جەمەسەك، پايدالانباساق قازاق دەگەنىمىز اتىمىز قايدا؟
شەتەل اسىپ، دەرتىنە داۋا ىزدەگەن جانعا نۇرابدۋللاحتىڭ اپكەسى دە جول كورسەتىپ، ءجون سىلتەيدى.
نۇريللا جادىك، اپكەسى:
- كەلەردە كەيدە جول تابا الماي قالادى. كەيدە باراتىن جەرىنە جالعىز بارا المايدى. سوندا ماعان بىرگە بارايىق پا دەيدى. بىرگە بارامىز. ۇيدە كەيدە تاماق ىستەۋگە شامالارى بولمايدى. سوندا تاماق ىستەپ قويامىن. كەلىنىم بار. كەيدە ءۇيدى تازالاپ كەتەدى. ولاردىڭ اۋىرىپ، اۋرۋحاناعا بارىپ- كەلىپ جۇرگەندە شاماسى كەلمەي قالادى.
جالپى تۇركيادا جىلىنا تەك 400-دەن استام شەتەلدىككە تەگىن ەمدەلۋ ءۇشىن كۆوتا بولىنەدى. ءبىراق بۇل مۇمكىندىككە كوبىنىڭ قولى جەتە بەرمەيدى. باستى تالاپ - دەرتىنە ەلىندە داۋا تابىلماعانى جونىندەگى انىقتاما كورسەتۋ.
نۇرابدۋللاح جادىك، قانداس:
- شەتەل ازاماتتارىنىڭ تۇركيادا ەمدەلۋىنە زاڭ شىعارىلعان. قازاقستاننان كەلەتىن قازاقتاردىڭ پايدالاۋىنا تىلەكتەسپىز. بۇل ءۇشىن «مەنىڭ اۋرۋىما قازاقستاندا ەم تابىلا المادى» دەگەن ەمحانادان قۇجات الىپ، ونىمەنەن تۇرىك كونسۋلدىعىنا بارسا بولادى. بۇل زاڭ قازاقستاندا دا ءبىلىنىپ، قازاقستاندىقتاردىڭ وسىندا ەمدەلۋىنە پايدامىز بولسىن دەپ ايتا كەتەيىن دەدىم.
«ولار انادولى جەرىنە ساۋىق ىزدەپ، سايران قۋىپ كەلمەيدى. ءبىز دەرتىنە داۋا ىزدەگەندەردى بىردەن تانيمىز»، - دەيدى قانداسىمىز. سوعان ساي پەيىلىن دە تارىلتپاۋعا تىرىسادى. ىستامبۇلعا كورشىلەس جەردە تۇرسا دا ۇلكەن شاڭىراققا ءجيى ات باسىن بۇرىپ، قوناعىن تورگە وزدىرىپ، قۇرمەتىن كورسەتەدى.
اۆتورى: مەرۋەرت قاناعات