ولاردىڭ تەك سەگىزى - قىتاي، اعىلشىن، يسپان، اراب، پورتۋگال، ورىس، نەمىس جانە فرانسۋز تىلدەرىنىڭ الەمدىك ماڭىزى بار. بۇل تىلدەردىڭ بىرەگەيلىگى سول، 50 ميلليوننان استام ادام ونى انا ءتىلى دەپ سانايدى.
♦ تىلدەر سانى بويىنشا رەكورد - پاپۋا-جاڭا گۆينەيا ايماعى. ونداعى سالىستىرمالى تۇردە شاعىن اۋماقتا سەگىز جۇزدەن استام ءتىل بار. كورشى، كىشىگىرىم ۆانۋاتۋ شتاتتارىندا 113 ءتىل قولدانىلادى؛
♦گيننەستىڭ رەكوردتار كىتابىنا الەمدەگى ەڭ قيىن تىلدەردىڭ ءبىرى رەتىندە ەنگىزىلگەن تاباساران تىلىندە سويلەيتىندەر نەگىزىنەن داعىستاندا تۇراتىن ادامدار. ءتىلدىڭ كۇردەلىلىگى سونشا مىسالى، ءبىر جاستىق ءسوزىنىڭ 48 ءتۇرلى بالاماسى بار. ونى بارلىق تاباساراندىقتار بىلە بەرمەيدى.
♦ ال بولگار تىلىندە ەتىستىكتىڭ ينفينيتيۆتىك (بەلگىسىز) فورماسىندا جالعاۋلار مۇلدە جوق، ءبىراق ارتيكل بار. بۇل ونى باسقا سلاۆيان تىلدەرىنەن ەرەكشەلەندىرەدى؛
♦ تاۋشيرو ءتىلىن ابسوليۋتتى رەكورد ءتىل دەپ ساناۋعا بولادى. ويتكەنى، بۇل تىلدە ءبىزدىڭ زامانىمىزدا ءبىر عانا ادام سويلەيدى. ول پەرۋلىق ءۇندى - امادەو گارسيا؛
♦ باسقا تىلدەرگە قاراعاندا جاپون ءتىلىن ءوز بەتىنشە ۇيرەنۋگە بولمايدى. وندا كىتاپ پەن اۋىزشا سويلەۋ، ەركەك پەن ايەلدىڭ ايتىلۋىندا كوپتەگەن تەڭگەرىمسىزدىك بار. جاپون تىلىندە جىنىس پەن سان ۇعىمى جوق، سوندىقتان سويلەمدەر سان مەن جىنىستى انىقتايتىن ەتىپ ورنالاستىرىلعان؛
♦ كوپتەگەن تىلدەردە دەرلىك «انا» ءسوزى «م» دىبىسىنان باستالادى؛
♦ الەمدەگى بارلىق الفاۆيتتەردە «ا» دىبىسى بار جانە ول ەڭ كوپ تارالعان دىبىس بولىپ سانالادى. «و» دىبىسى ەڭ كونە، ول فينيكيالىق الفاۆيتتە العاش رەت ب. ز. ب. 1300-جىلى پايدا بولدى؛
♦ فين ءتىلى - ۇيرەنۋگە ەڭ وڭاي ءتىل. سوزدەر ەستىلگەندەي جازىلادى. ونىڭ گرامماتيكاسى اعىلشىن تىلىنە قاراعاندا كۇردەلى، 15 داۋىسسىز دىبىس؛
♦ كامبودجانىڭ رەسمي ءتىلى كحمەر تىلىندە ەڭ ءارىپ كوپ الفاۆيت. وندا 74 ءارىپ بار. 35 داۋىسسىز، 35 داۋىستى؛
♦ ەۋروپالىق دارىگەرلەر ءتىل ۇيرەنۋ ميدى 15 جاسقا دەيىن جاسارتاتىنىن انىقتادى. قارتايعان كەزدە ول قارتايۋ پروتسەسىن باسەڭدەتۋگە جانە ەستە ساقتاۋدى نىعايتۋعا كومەكتەسەدى.
از عانا بولسا دا، بۇگىن ءبىز الەم تىلدەرى تۋرالى تاڭعاجايىپ دەرەكتەرمەن تانىستىق. پلانەتا تىلدەرىنىڭ تاريحى مەن مادەنيەتىن شەكسىز زەرتتەۋگە بولادى، ويتكەنى ولاردىڭ ءارقايسىسىنىڭ وزىندىك ەرەكشەلىكتەرى مەن عاجايىبى بار. ال ادامدار مەن ءتىل الەمى باسقالار ءۇشىن ءالى دە اشىق جانە قىزىقتى.
massaget.kz