بۇل پىكىردى ق ر پارلامەنتى ءماجىلىسىنىڭ حالىقارالىق ىستەر، قورعانىس جانە قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ ءتوراعاسى ايگۇل قۇسپان ايتتى، دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
«ەۋروپارلامەنت بۇل قاراردى قابىلداۋدا اسىعىستىق تانىتتى دەپ سانايمىن، ولار رەسمي تەرگەۋ ناتيجەلەرىن كۇتۋى كەرەك ەدى»، - دەدى ا. قۇسپان قازاقپارات تىلشىسىنە بەرگەن سۇحباتىندا.
دەپۋتات جەكە ءوزى ەۋروپالىق پارلامەنتكە حاتتار جىبەرگەنىن، وندا قازىرگى احۋالدىڭ كۇردەلىلىگىن ءتۇسىنۋ ءۇشىن وقيعالاردىڭ حرونولوگياسىن جان- جاقتى بايانداپ، تەرگەۋ ناتيجەلەرىن كۇتۋگە شاقىرعانىن ايتتى. ونىڭ ايتۋىنشا، قۇجاتتى قابىلداۋدان بۇرىن قىزۋ پىكىرتالاستار بولعان جانە ءارتۇرلى قاراما- قايشى كوزقاراستار ايتىلعان. ءبىر توپ دەپۋتات بۇل جاعدايدا ناتيجەلەردى كۇتۋ كەرەك دەپ سانايدى جانە 30 جىل بويى تۇراقتىلىقتىڭ، بەيبىتشىلىك پەن تىنىشتىقتىڭ ۇلگىسى بولعان قازاقستاندى ايىپتاماۋعا شاقىرادى. جانە باسقالارى پرەزيدەنت قاسىم- جومارت توقايەۆتىڭ سوڭعى ەكى- ءۇش جىلدا قارقىندى قابىلدانعان رەفورمالارىن اتاپ ءوتتى.
كەيبىرى جاناشىرلىق تانىتىپ، قۇرمەتپەن قاراۋدى، قيىن ساتتەردە دوستار تۇسىنىستىك پەن تىلەكتەستىك ءبىلدىرۋ كەرەگىن ايتتى. قازاقستاندى جاقسى بىلەتىن دەپۋتاتتار باعالاۋ كەزىندە بايىپتى بولۋدى ايتىپ، ەۋروپارلامەنتشىلەر لەكسيكونىندا ەلەۋلى پروبلەمالار بار دەپ اتاپ ءوتتى، ويتكەنى ولار بانديتتەردى بەلسەندىلەر دەپ، تۇتقىندالعانداردى ساياسي تۇتقىندار دەپ اتاعان.
«ءبىراق باسقا دا سوزدەر سويلەندى. مەنىڭشە، كوپتەگەن دەپۋتاتتار ۇ ق ش ۇ اسكەرىنىڭ شاقىرىلعانىنا ءمان بەرىپ وتىر، دەپۋتات كۋبيليس بۇل وقيعالاردىڭ بارلىعىن بيلىكتىڭ ءوزى ۇيىمداستىرعانىن، رەسەي اسكەرىن قازاقستانعا شاقىرۋعا سىلتاۋ بولعانىن ايتتى»، - دەيدى ا. قۇسپان.
سونىمەن بىرگە، ايگۇل قۇسپان بىرنەشە دەپۋتاتتىڭ توتەنشە جاعداي كەزىندە ەلدەگى ينتەرنەتتى ءوشىرۋدى ايىپتاعانىن جەتكىزدى. كەيبىرى «قازاقستان حالقىنا» قورىنىڭ قۇرىلىمىن ءتۇسىندىرۋدى تالاپ ەتسە، ەندى ءبىرى - قىتايمەن جاقسى قارىم- قاتىناسقا الاڭداۋشىلىق بىلدىرگەن، ال ەۋروپالىق وداق پەن قىتاي اراسىنداعى قاتىناستار كۇردەلى بولىپ وتىر.
«مەنى قازاقستاننىڭ كورشىلەرىنە ەلدىڭ ىشكى ىستەرىنە ارالاسپاۋعا شاقىرۋ تاڭ قالدىردى، بۇل رەتتە قارار قابىلداۋ - ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ ىشكى ىستەرىنە ارالاسۋ بولىپ سانالادى (...) مەنىڭ ويىمشا، بۇكىل قارار مەن تۇتاس ءماتىن «شەتەلدەگى قايراتكەرلەردىڭ» ۇسىنىمىمەن جاسالعان. مۇنى ستيلدەن بايقاۋعا بولادى جانە ماتىندە: «قازاقستان رەجيم قارسىلاستارىن قۋدالايدى، ولار شەتەلدە جاسىرىنۋعا ءماجبۇر» دەگەن سوزدەر بار»، - دەيدى دەپۋتات.
«قارار قازاقستانعا ەش اسەر ەتە المايدى، ەۋروپارلامەنت قارارلارى بەيسەنبى كۇنى ستراسبۋرگتە وتەتىن پلەنارلىق سەسسيالاردا اي سايىن قابىلدانادى. بۇل جەدەل قارارلار دەپ اتالادى. اي سايىن ەكى قارار قابىلداۋ كەرەك. كەيدە ولاردىڭ قابىلدايتىن دا ەشتەڭەسى بولمايدى، سوندا قاي ەلگە قاتىستى قارار قابىلداۋ كەرەك دەپ ويلانادى. كەشە گونكونگ، سۋدان جانە قازاقستان تۋرالى ءۇش قارار قابىلداندى. بۇل جەدەل قارارلار ەۋروپا پارلامەنتىنىڭ بۇكىل الەمدەگى ادام قۇقىقتارىنىڭ جاعدايىنا ۇلكەن نازار اۋداراتىنىن كورسەتۋ ءۇشىن قابىلدانادى»، - دەپ ءتۇسىندىردى ول.
ايگۇل قۇسپاننىڭ ايتۋىنشا، قارارلار دەكلاراتيۆتى، ۇسىنىمدىق سيپاتقا يە جانە زاڭدى اسەر ەتە المايدى.
ايتا كەتەيىك، قازاقستاننىڭ سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى ەۋروپارلامەنتتىڭ ەلىمىزدەگى جاعدايعا قاتىستى قابىلداعان قارارى ءبىرجاقتى سيپاتقا يە ەكەنىن جانە وبەكتيۆتى ەمەس تۇجىرىمدارعا نەگىزدەلگەنىن مالىمدەگەن ەدى.
اۆتور: ايجان سەرىكجان قىزى