جىعىلعانعا جۇدىرىق. دۇنيە تابيعي اپاتتاردان دۇرلىكتى

نۇر-سۇلتان. قازاقپارات - كاليفورنيا شتاتىنداعى ۇلتتىق ساياباق اۋماعىندا اجال اڭعارى دەپ اتالاتىن مەكەن بار. سول وڭىردە اۋا تەمپەراتۋراسى 54,4 گرادۋسقا دەيىن كوتەرىلگەن.

بۇل جەر بەتىندە رەسمي تىركەلگەن ەڭ جوعارى تەمپەراتۋرا. سوڭعى رەت رەكوردتىق كورسەتكىش 2013 -جىلى ءدال سول اجال اڭعارىندا بولعان ەدى. وندا تەرمومەتر باعانى 54 گرادۋستى كورسەتكەن. ا ق ش- تا 1913 -جىلى دا وسىلاي ىستىق بولعان ەكەن. كەيبىر مالىمەت بويىنشا اجال اڭعارىندا اۋا تەمپەراتۋراسى 56,6 گرادۋسقا دەيىن جەتسە كەرەك. الايدا قازىرگى زامانعى مەتەورولوگتار 100 جىل بۇرىنعى ولشەمگە كۇمانمەن قارايتىنىن ايتادى.

گەۆين نيۋسوم، كاليفورنيا شتاتىنىڭ گۋبەرناتورى:

- كۇننىڭ ىستىعىنان ەلەكتر ەنەرگياسىمەن قامتاماسىز ەتۋدەن قيىندىقتار تۋىنداپ وتىر. ول اقاۋلاردى 19 - تامىزعا دەيىن جويۋىمىز كەرەك. انومالدى ىستىقتان شتاتتا 15 ءورت دەرەگى تىركەلدى.

ءورت دەمەكشى، ءتىلسىز جاۋ برازيليانىڭ امازونيا ءوڭىرىنىڭ تۇرعىندارىن اۋرە- سارساڭعا سالدى. سوڭعى ءبىر جىلدا جەرگىلىكتى ورمانداردىڭ جويىلۋ جىلدامدىعى 14 جىلداعى ەڭ ۇلكەن كورسەتكىشكە جەتكەن. قىزىل جالىن 12 اي ىشىندە 9 مىڭ شارشى مەتردەن استام القاپتى كۇلگە اينالدىردى. جالپى وسى امازونيا ورماندارىن «عالامشاردىڭ وكپەسى» دەپ اتايدى. ويتكەنى ءبىز تىنىس الاتىن وتتەگىنىڭ 20 پروتسەنتى وسى ورمانداردىڭ ۇلەسىنە تيەسىلى. جالپى وڭتۇستىك امەريكادا جىل سايىن قۇرعاقشىلىق كەسىرىنەن ورمان ورتەنەدى. ءبىراق بيىلعى جاعداي مامانداردى قاتتى الاڭداتىپ وتىر. ويتكەنى ءورتتىڭ كورسەتكىشى كەيىنگى 10 جىلدا ۇلعايىپ بارادى.

بليتس: - مەنىڭ مۇندا تۇرىپ جاتقانىما 14 جىل بولدى. بۇل جاعداي جىل سايىن تامىزدا قايتالانىپ وتىرادى.

- قورقىنىشتى. ونسىز دا دۇنيە- مۇلكىمىز كوپ ەمەس ەدى. ەندى ءورت سونبەسە، ونىڭ وزىنەن دە ايىرىلىپ قالاتىن ءتۇرىمىز بار.

ءۇندىستاندا جاۋىن- شاشىن باسىلماي تۇر. اق جاۋىن سۋ تاسقىنىنا ۇلاسىپ، قاۋىپتى كۇشەيتىپ بارادى. تابيعات اپاتى جىل باسىنان بەرى 868 ادامنىڭ ءومىرىن قيعان. بىلتىر دا ءۇندىستاندا توپان سۋدان كوپ ادام كوز جۇمعان ەدى. ماماندار ونىڭ بىرنەشە سەبەبى بارىن ايتادى. بىرىنشىدەن، تابيعات اپاتىنا گيمالاي مۇزدىقتارىنىڭ ەرۋى اسەر ەتكەن. ەكىنشىدەن، جەرگىلىكتى ارىقتىر مەن كارىز جۇيەسى ارتىق سۋدى اعىزىپ ۇلگەرمەيتىن كورىنەدى.

ابدۋللاح پاتان، چحاتتيسگارح شتاتىنىڭ تۇرعىنى:

- ءبىز جىل سايىن سۋ تاسقىنى ماسەلەسىن كوتەرەمىز. الايدا وعان قۇلاق اسىپ جاتقان ەشكىم جوق. بيلىك بۇل پروبلەمانى قاراۋسىز قالدىرىپ كەلەدى. سوڭعى 40 جىل بويىنا مۇندا 2-3 جىل سايىن الاپات سۋ تاسقىنى بولىپ تۇرادى.

ءۇندىستانمەن كورشى قىتاي دا تاسقىننىڭ زاردابىن تارتىپ وتىر. نوسەر سالدارىنان سىچۋان پروۆينتسياسىندا وزەندەر ارناسىنان تاسىعان. سالدارىنان ونداعان ميلليون ادام جاپا شەكتى. قۇتقارۋشىلار قاۋىپتى ايماق تۇرعىندارىن ارنايى لاگەرلەرگە ەۆاكۋاتسيالاپ جاتىر. الدىن الا مالىمەت بويىنشا اسپاناستى ەلىنىڭ وڭتۇستىك- باتىسىندا سۋ تاسقىنىنان كەلگەن ماتەريالدىق شىعىن 26 ميلليارد دوللارعا جەتتى.

رەسەيدىڭ بلاگوۆەشەنسك قالاسىن دا سۋ باستى. جەرگىلىكتى بيلىك شاھاردا توتەنشە جاعداي رەجيمىن جاريالادى. اقپارات كوزدەرىنىڭ حابارلاۋىنشا، امۋر وبلىسىندا جاۋىن تامىزدىڭ 17 سىندە باستالعان. ايماقتا وزەن، كولدەر ارناسىنان تاسىپ جاتىر. ونداعان ءۇي مەن كوشەلەردى سۋ الدى. زارداپ شەككەندەر جايلى اقپارات تۇسكەن جوق.

www.24.kz