الماتى ەكولوگياسى ەڭ لاس قالالار قاتارىندا - مينيسترلىك

الماتى. قازاقپارات - ق ر ەكولوگيا، گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىگى ەكولوگيالىق رەتتەۋ جانە باقىلاۋ كوميتەتىنىڭ ءتوراعاسى زۋلفۋحار جولداسوۆ الماتىنىڭ ەكولوگيالىق احۋالى تۋرالى ايتتى، دەپ حابارلايدى قازاقپارات ءتىلشىسى.

زۋلفۋحار جولداسوۆتىڭ مالىمەتىنشە، كارانتين ەنگىزىلگەن كۇننەن باستاپ مينيسترلىك تۇرعىندارمەن بىرگە ەكولوگيالىق مونيتورينگ جۇرگىزدى.

«سىناما 20 باقىلاۋ ستانساسىنان، قالانىڭ ءارتۇرلى اۋداندارىنان جانە ج ە و-2 سانيتارلىق ايماعىنان الىندى. تالداۋ كورسەتكەندەي، وتكەن جىلدىڭ ناۋرىز- ساۋىرىمەن سالىستىرعاندا وسى جىلدىڭ ءدال وسى كەزەڭىندە قالانىڭ تومەنگى بولىگىندە كونسەنتراتسيا جوعارى (رم-2,5 جانە رم-10) بولدى. بۇل لاستانۋ جىلۋ ەلەكتر ستانسالارىنا ءتان»، - دەيدى زۋلفۋحار جولداسوۆ.

سونىمەن قاتار، ول الماتى ەڭ لاس قالالاردىڭ قاتارىندا ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

«الماتى بىرنەشە جىل بويى ەلدەگى ەڭ لاس قالالاردىڭ تىزىمىندە تۇر. وعان جىلۋ كوزدەرىنەن شىعاتىن قالدىقتار جانە جولداعى كولىكتەردىڭ كەپتەلىسى سەبەپ بولدى. 2019 -جىلعى ەسەپ بويىنشا اتموسفەراعا 114 مىڭ لاستايتىن زات بولىنگەن، ونىڭ 34 پايىزى جىلۋ كوزدەرىنەن، 52 پايىزى كولىكتەن جانە 14 پايىزى جەكە سەكتوردان شىققان. تەتس-3 جانە تەتس-2- ءنى گازعا الماستىرۋ كەرەك، سوندا تەتس-2 قالانىڭ ۇشتەن ءبىر بولىگىنە تەڭ بولادى»، - دەدى ول.

الماتىدا ج ە و-2 مەن ج ە و-3 2024-2025 -جىلى تولىعىمەن گازعا اۋىسادى. ونلاين كونفەرەنسيا بارىسىندا ج ە و-2 ستانساسىنان - 38 مىڭ توننا، ج ە و-3 ستانساسىنان 12 مىڭ توننا زياندى زات شىعاتىنىن ەسكەرگەن ق ر ەكولوگيا ءمينيسترى ورتالىقتار قاشان گازعا اۋىساتىنىن سۇرادى.

«ءبىز قازان- قاراشادا تەندەر جاريالايمىز. كەلەسى جىلى بيۋدجەتكە جوبانىڭ تەحنيكالىق ەكونوميكالىق نەگىزدەمەسىن جۇرگىزۋ شىعىندارىن كىرگىزەمىز. قازىر ءبىز كوگىلدىر وتىنعا ءوتىنىش بەرىپ جاتىرمىز. ج ە و-3 جۇمىس ىستەۋ ءۇشىن ءبىز قاي وتىندى قولداناتىنىمىزدى ءتۇسىنۋىمىز كەرەك. كومىر بولسا، كۇل شىعاراتىن ورىن جوق. سوندىقتان، ول جەردە جالعىز عانا وتىن - گاز قولدانىلۋى كەرەك»، - دەدى «سامۇرىق ەنەرگو» ا ق ءوندىرىس جانە اكتيۆتەردى باسقارۋ ديرەكتورى سەرىك تۇيتەبايەۆ.

ونىڭ ايتۋىنشا، ج ە و-3 تەحنيكالىق ەكونوميكالىق نەگىزدەمەسىن جاساۋعا 3 جىل كەتەدى. «ەگەر «قازترانس گاز» ا ق بىزگە تەحنيكالىق شارتتاردى جاساپ بەرسە، ءبىز جول كارتاسىن ازىرلەي بەرەمىز. 2021 -جىلى تەحنيكالىق ەكونوميكالىق نەگىزدەمە جاساپ، 2022 -جىلى قارجىلاندىرۋدى ۇيىمداستىرىپ، 2023 -جىلى قۇرىلىستى باستايمىز»، - دەدى ول.

سەرىك تۇيتەبايەۆتىڭ ايتۋىنشا، ج ە و-2 بويىنشا دا تەحنيكالىق- ەكونوميكالىق نەگىزدەمە جاسالادى. قارجىلىق ماسەلەلەر ق ر ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىمەن بىرلەسىپ قاراستىرىلادى. ەكولوگيالىق رەتتەۋ جانە باقىلاۋ كوميتەتىنىڭ ءتوراعاسى زۇلفۇحار جولداسوۆ قازىرگى تاڭدا «سامۇرىق- ەنەرگو» ا ق «الماتى ج ە و-2» قورشاعان ورتاعا زياندى اسەرىن ازايتۋ ءۇشىن قايتا جاڭعىرتۋ» تەحنيكالىق- ەكونوميكالىق نەگىزدەمەسىنىڭ جوباسى قاراستىرىلىپ جاتقانىن ايتتى. وعان سايكەس ج ە و-2-نىڭ بارلىق قازاندىقتارىندا كومىر ورنىنا گاز جاعۋ قاراستىرىلعان. ول اۋاعا بولىنەتىن كۇكىرت ديوكسيدى، كۇل، تاعى باسقا زاتتاردىڭ % 83- عا (قازىرگى 37 مىڭنان 6 مىڭعا دەيىن) ازايۋىنا ىقپال ەتەدى. جالپى العاندا، ج ە و-2 بويىنشا جۇمىستار - 2024 -جىلعا تامان، ج ە و-3 بويىنشا جۇمىستار 2024-2025 -جىلعا تامان اياقتالۋى ءتيىس.

اۆتور: گۇلميرا عوسمانالي