اسىرەسە نەمىس جاۋىنگەرلەرى ەۆرەي ۇلتىن قويشا قىرعانىنا تاريح كۋا. سونداي-اق زۇلمات جىلداردان قالعان مىناداي ءبىر ەستەلىك اڭگىمە بار.
پولياك ەلىنىڭ دارىگەرلەرى ەۆگەنيۋش لازوۆسكي مەن ستانيسلاۆ ماتۋليەۆيچ نەمىس باسقىنشىلىعى كەزىندە «بيولوگيالىق قارۋدىڭ» كومەگىمەن 8000 ەۆرەيدى قۇتقارىپ قالعان. زەرتتەي كەلە ءوز ءىسىنىڭ ماماندارى ادامعا Proteus OX19 ەكپەسىن سالعاننان كەيىن سۇزەك اۋرۋىنا ۋاقىتشا وڭ ناتيجە بەرەتىنىن انىقتاعان.
بۇل جاڭالىقتى قوس دارىگەر حالىق يگىلىگىنە پايدالانۋدى ۇيعارادى دا روزۆادوۆ قالاسىنىڭ تۇرعىندارىنا جاسىرىن تۇردە ەكپە سالادى. ءسويتىپ ولاردىڭ قاندارىن تەكسەرتۋ ءۇشىن نەمىستىڭ مەديتسينا ماماندارىنا جىبەرەدى. قان تالداۋلارى پولياك دارىگەرلەرى كۇتكەندەي سۇزەك اۋرۋىنا وڭ ناتيجە بەرەدى.
مۇنداي قورىتىندىنى كۇتپەگەن جاۋلار قالانى ەپيدەميا جايلادى دەپ كارانتين جاريالايدى. اتى جامان كەسەلدەن قورىققان فاشيستەر قالانىڭ ماڭىنا ۇزاق ۋاقىت جولاماعان كورىنەدى. «سۇزەك اۋرۋىنا شالدىققان» ساۋ تۇرعىندار وسىلايشا جاۋ قولىنان امان قالىپ، كونسلاگەرگە بارۋدان قۇتىلىپتى. لازوۆسكي مەن ماتۋليەۆيچتىڭ بۇل ەڭبەكتەرىن ەرلىك دەمەي، نە دەۋگە بولادى؟!