«حاتتامانىڭ ءبىرىنشى بابىندا «بايتەرەك» كەشەنى ەكولوگيالىق قاۋىپسىزدىك دەڭگەيى جوعارى تاسىمالداعىش زىمىرانداردى ۇشىرۋعا ارنالاتىنى اتاپ وتىلگەن. وسىعان بايلانىستى «بايتەرەك» كەشەنىنەن ۇشىرۋ ءۇشىن قانداي تاسىمالداعىش زىمىراندار قولدانىلادى؟»، - دەپ سۇرادى دەپۋتات بەكبولات تىلەۋحان پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ جالپى وتىرىسىندا.
ءوز كەزەگىندە مينيستر ا. جۇماعاليەۆ «پروتون» ەكولوگيالىق جاعىنان ءتيىمسىز ەكەنىن، ويتكەنى بۇل تاسىمالداعىش زىمىراندا گەپتيل وتىنى پايدالانىلاتىنىن جەتكىزدى.
«سويۋز-5» تاسىمالداعىشىندا گەپتيل وتىنى پايدالانىلمايدى، ياعني وندا وتتەگى مەن كەروسين وتىنى بولادى. وسى ورايدا ەكولوگيالىق جاعىنان الدەقايدا تيىمدىرەك. بۇل رەتتە ەكولوگيالىق تۇرعىدا ماسەلە تۋىندامايدى. سونىمەن قاتار، كوممەرتسيالىق جاعىنان «سويۋز-5» زىمىرىن تاسىمالداعىشى «پروتونمەن» سالىستىرعاندا ءتيىمدى»، - دەدى اسقار جۇماعاليەۆ.
بۇدان بۇرىن حابارلانعانداي، ءماجىلىستىڭ جالپى وتىرىسىندا «2004-جىلعى 22- جەلتوقسانداعى ق ر ۇكىمەتى مەن ر ف ۇكىمەتى اراسىنداعى «بايقوڭىر» عارىش ايلاعىندا «بايتەرەك» عارىش زىمىران كەشەنىن قۇرۋ تۋرالى كەلىسىمگە وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى حاتتامانى راتيفيكاتسيالاۋ تۋرال» زاڭ جوباسى ماقۇلداندى.
وسى جوبادا رەسەي تاراپى «سويۋز-5» زىمىراندى، تەحنيكالىق جانە ستارتتىق كەشەندەرىندە باقىلاۋ-تەكسەرۋ جابدىقتارىن قۇرۋدى، سونداي-اق ۇدەمەلى بلوكتىڭ تەحنيكالىق كەشەنىن، عارىش اپپاراتىن جانە عارىشتىق باستيەك بولىگىن جاڭعىرتۋدى قامتاماسىز ەتەدى. وسى جۇمىستار 916 ميلليون ا ق ش دوللارى سوماسىندا باعالاندى. جاڭعىرتۋ ماقساتىندا 2018-جىلى «بايقوڭىر» ايلاعىنىڭ 42,43 جانە 45- الاڭدارىندا ورنالاسقان «زەنيت- م» كەشەنىنىڭ 243 نىسانى قازاقستان تاراپىنا بەرىلدى. قازاقستان تاراپى «زەنيت-م» كەشەنىنىڭ جەرۇستى ينفراقۇرىلىمى نىساندارىن قايتا جاڭارتۋ مەن جاڭعىرتۋ جۇمىستارىن جۇرگىزەدى.