سۇلتان-ءالى بالعابايەۆ: ارالاس نەكە قازاقتى ازدىرۋدىڭ جولى

استانا. قازاقپارات - تانىمال جازۋشى- دراماتۋرگ سۇلتان-ءالى بالعابايەۆ ەلىمىزدەگى ارالاس نەكەگە قاتىستى ءوز پىكىرىن ءبىلدىردى.

بۇل تۋرالى Namys.kz سايتى جازادى.

«كەڭەس ۋاقىتىندا ارالاس نەكەنى حالىقتار دوستىعى نەمەسە ينتەرناتسيوناليزمنىڭ كەپىلى رەتىنە ناسيحاتتايتىن ءۇردىس قالىپتاستى. شىن مانىندە بۇل ەشقانداي حالىقتار دوستىعى نەمەسە ينتەرناتسيوناليزم ەمەس، ارى كەتكەندە، قازاقشا ايتساق، ەكى حالىقتىڭ قۇدالىعى. ينتەرناتسيوناليزم دەگەن -  ول مۇلدە باسقا دۇنيە. ول -  ۇلتتاردىڭ ءبىر-ءبىرىنىڭ انا ءتىلىن، مادەنيەتىن، سالت-ءداستۇرىن، ادەت-عۇرپىن سىيلاۋى، رۋحاني قيىندىققا ۇشىرسا، ءبىر-بىرىنە قول ۇشىن بەرۋى.

ياعني، ينتەرناتسيوناليزمنان ەشكىم زيان شەكپەۋى كەرەك. ال، ارالاس نەكەدەن اۋەلى قازاقتار زيان شەكتى. بىرەن-ساران اۋىلدىق جەردەگى قازاقتار بولماسا، ورىستان قاتىن العان قازاق جىگىتىنىڭ نەمەسە ورىسقا ايەل بولعان قازاق قىزىنىڭ كەيىنگى ۇرپاعى ۇلتتىق ەرەكشەلىكتەرىنەن ايىرىلىپ، ءتىپتى ەسىمدەرى دە ورىسشالانىپ تولىق اسسيميلياتسياعا ۇشىرادى. ءسويتىپ، قازاقتىڭ ءبىر بۋىن ۇرپاعى ارالاس نەكەنىڭ ارقاسىندا ازىپ جوعالدى»، -  دەپ جازادى اۆتور.

«وسى ءۇردىس بۇدان بىلاي دا جالعاسا بەرەتىن بولسا جانە وعان ءوزىمىزدىڭ ورىستانعان قازاقتار قوسىلسا، وسى عاسىردىڭ ورتاسىنا تامان قازاقستاننىڭ ءبىراز وبلىستارى مەن اۋداندارىندا ءتىلى تازا ورىسشا، ءتۇرى قازاق پەن ورىستىڭ ارالىق ءتيپىن ساقتاعان جاڭا حالىق پايدا بولۋى مۇمكىن. مۇنداي جاڭا حالىق ادامزاتتىڭ دامۋ تاريحىندا قانداي وزگەرىس، نەندەي جاڭالىق اكەلەدى - ول ازىرگە جۇمباق. مەنىڭ ءبىر بىلەتىنىم: يۋگوسلاۆيا مەملەكەتى بىتىراماي تۇرعاندا حالىق سانى 23 ميلليون بولدى. ونىڭ 5 پايىز حالقى، ياعني، 1,2 ميلليون ادام وزدەرىن سەربكە دە، حورباتقا دا، ماكەدوندىقتارعا دا جاتقىزبايتىن، ارالاس نەكەدەن تۋعاندار وزدەرىن جاڭا ۇلت جاساپ، «يۋگاسلاۆياندىق» دەپ اتادى. ءسويتىپ، جاڭا ءبىر حالىق پايدا بولدى»، - دەلىنگەن ماقالادا.

«وسى جەردە مىنا ءبىر ماسەلەنى اشىپ ايتقان ءجون. قازىر قازاق ءتىلى قۇلدىراپ بارا جاتىر دەسەڭىز، ونى نامىس كورىپ، انا ءتىلىمىز گۇلدەنۋ ۇستىندە دەپ بوي بەرمەيتىندەر كوپ كەزدەسەتىن بولدى. سول سياقتى، قازاقتاردىڭ اسسيميلياتسياعا ۇشىراپ، باسقا حالىققا اينالىپ، قۇرىپ بارا جاتقانىن اڭعارماۋ جاقسىلىققا اپارمايدى. ەگەر ءبىر قازاققا شىن جانىمىز اشيتىن بولسا، وسى قاۋىپتىڭ الدىن الۋدىڭ جولىن ىزدەستىرگەن دۇرىس»، - دەپ جازۋشى ءوز ويىن قورىتىندىلاعان.