بيلەرىمىز ۇلتتىق ناقىشتان الىستاپ بارادى

استانا. قازاقپارات - بۇگىندە مەرەكەلىك كەشتەردە قويىلىپ جۇرگەن بيلەرگە قاراپ وتىرىپ كوڭىل قوڭىلتاقسيدى. مۇندايدا قازاق ءبيىنىڭ تىم جۇپىنىلانىپ كەتكەنىنە قارنىڭ اشاتىنى ءسوزسىز.

قانداي دا ءبي بولماسىن ول وي ايتۋى ءتيىس. ونىڭ مازمۇنى بولۋى ءتيىس. ءبي ادام بالاسىنا ەستەتيكالىق ءلاززات سىيلاۋىمەن قۇندى. سوڭعى كەزدە قازاق ءبيى وزگە ۇلتتىڭ بيلەرىنە ۇقساپ كەتكەندەي.

ساحنادا مىڭ بۇرالعان بيشىلەردىڭ بيىنە قاراپ وتىرىپ، الدەبىر ۇلتتىڭ الدەبىر بيىندەگى ەلەمەنتتەر ەسكە تۇسەدى. جۋىردا رەسپۋبليكالىق بايقاۋلاردا جۇلدەلى ورىنداردى قانجىعاسىنا بايلاپ جۇرگەن ءبي ءانسامبلىنىڭ كونسەرتىنە قاتىسقانىمىز بار. «ۇتىس» اتتى ءبي قويدى. اتىنا قاراپ، زاتىنا ساي مە ەكەن دەگەنبىز.

7-8 قىز بەن جىگىت شىعىپ قازاقتىڭ ەرتەرەكتەگى ويىن ءتۇرىن كورسەتتى. سۇلۋ قىزدىڭ ورامالىنا تالاسقان جىگىتتەر ءوز ونەرلەرىن ورتاعا سالادى. ءبىرى اڭ اتىپ، ءبىرى جامبىنى دالدەپ دەگەندەي بارىن سالادى. سوڭىندا ورامالعا قول جەتكىزۋگە از-اق قالعان جىگىتتى ەكىنشى ءبىر جىگىت كەلىپ تەۋىپ كەپ جىبەرەدى دە ورامالعا قول جەتكىزىپ، سۇلۋ قىزدى يىعىنا كوتەرىپ الىپ كەتەدى.

ءبيدىڭ وزىنەن قازاقىلىقتىڭ ءيىسى اڭقىپ تۇرۋى كەرەك ەمەس پە؟ قانشاما ەسكىلىكتىڭ قالدىعى دەسەك تە، ادەت عۇرىپتان اتتاۋ دا ابىروي اپەرمەسى انىق. ادامدى اياقپەن تەبۋ كورگەنسىزدىكتىڭ بەلگىسى ەمەس پە؟ ءبيدىڭ اتى ءبي عوي دەگەنمەن دە ۇلتتىق رۋحتا ورىلمەگەن ءبي كىمگە قۋانىش سىيلاماق؟ بۇرىنىراقتا قويىلعان بيلەردە قىزدى كوتەرۋ، يىقتان اسىرىپ اينالدىرۋ دەگەن سياقتى قيمىلدار كەزدەسپەيتىن.

ورىس ۇلتىنىڭ بيىندە كوپ كەزدەسەتىن كورىنىستى كوشىرىپ الۋ اقىلعا سيىمسىز. قازاق ءبيى سوڭعى كەزدە تىم باتىسشىلدانىپ بارا جاتقانداي. جاھاندانۋدىڭ جالىنا جارماسقىش، جاڭاشىل ءبي قويۋشىلار ۇلتتىق ءۇردىستى ەلەپ، ەسكەرگىسى كەلە بەرمەيدى. كۇردەلى قيمىلدار جوققا ءتان. ىزدەنىس كەم. قازاق ءبيىنىڭ نەگىزىن قالاپ، ساحناعا لايىقتاپ، ءالىپبيىن جاساعان شارا جيەنقۇلوۆانىڭ ونەرىن دارىپتەپ، ونەرىن ورگە ءجۇزدىرىپ كەلە جاتقاندار بارشىلىق.

الايدا جالعىز جارىم ولاردىڭ «ءۇنى» ەستىلە بەرمەيدى. ءبي ونەرىنىڭ تەرەڭ تامىرلى قويناۋىنا بويلاپ، ءنار العان ولاردىڭ بۇگىندە قويىلىپ جۇرگەن بيلەرگە قارسى ايتار ۋاجدەرى از ەمەس. الايدا ولاردىڭ ەسكەرتپەلەرىنە قۇلاق سالار جاندار كەم. قازاقى مازمۇنعا تولى ءبي بىزدە جوق ەمەس، بار. ءبىراق سونى ۇدەسىنەن شىعىپ، ناقىشىنا كەلتىرىپ ورىنداي الاتىندار از. ءبىر عانا «ايشا ءبيبى» مەن «التىنايدىڭ» ءوزى قازاقتىڭ ماقتانىشىن تۋدىرارلىقتاي تۋىندى ەمەس پە؟

ورىندالۋى وتە قيىن وسى ەكى بيدە دە ۇلتتىق رۋح مەنمۇندالاپ تۇر. 90-جىلداردان بەرىرەكتە قويىلىپ كەلە جاتقان بيلەردىڭ ءبارىن كەرەمەت دەپ ايتا المايمىز. بارىنە بىردەي توپىراق شاشۋعا بولماس. دەگەنمەن باتىسشىلدانىپ كەتكەن بيلەر ناعىز قازاق كورەرمەنىنىڭ ءىلتيپاتىنا بولەنبەسى تاعى انىق. ءبيدىڭ تەحنيكاسى ساقتالا بەرمەيدى. بۇرىننان ورىندالىپ كەلە جاتقان قيمىل قوزعالىستى قايتالاۋ باسىم. جەكە بيلەردەن بولەك كەيبىر اندەرگە قويىلعان بيلەرگە قاراپ وتىرىپ كەيدە كوڭىل قابارجيدى. ءبي ەمەس، دەنە شىنىقتىرۋ جاتتتىعۋلارى سياقتى. ءبي قويۋشىلار ۇلتتىق ناقىشتى ەسكەرە وتىرىپ، دايىنداسا دەيسىڭ.

اۆتور: گۇلجان كوشەروۆا

«الاش ايناسى»