جاؤئرئنئ جةرگة تيمةي جذرگةن پالؤان قازاق بار- «قازاق» گازةتئ

فوتو: None
 استانا. 3- اقپان. قازاقپارات -  قازاق باسپاءسوزئنئث تاريحئندا ايرئقشا ورئن الاتئن «قازاق» گازةتئندة ذلتئمئزدئث تاريحئ مةن مادةنيةتئ، ونةرئنة، تانئمال تذلعالارئمئز بةن ولاردئث ءومئر جولدارئنا ارنالعان ماتةريالدار ءجيئ جارئق كورئپ تذرعان. باسئلئمنئث سارعايعان بةتتةرئن پاراقتاي وتئرئپ، ذلتئمئزدئث ماقتانئشئنا اينالعان قاجئمذقان مذثايتپاس ذلئ تؤرالئ اقپاراتتاردئ كةزدةستئردئك.

  «قازاق» گازةتئنئث 1913- جئلعئ №15- سانئندا «پالؤان قازاق» اتتئ حابار جارئق كورئپتئ. وندا مئناداي جولدار بار: «وسئ كذنئ پةتةربؤرگ، ماسكةؤ ءهام شةت پاتشالئقتارئندا كذرةسئپ، جاؤئرئنئ جةرگة تيمةي جذرگةن پالؤان قازاق بار، اتئ -مذقان مذثايتپاس ذعلئ. اقمولا وبلئسئ ءهام ؤةزئ سارئ تةرةك بولئسئنداعئ قئپشاق. جاسئ وتئزدان جاثا اسقان. ومئراؤئ تولعان مةدال. كذرةسكة الئپ شئققاندا تاماشاعا جينالعان حالئققا: «پةتةربؤرگ حالقئنئث سذيكئمدئ پالؤانئ» دةپ تانئستئرادئ. ءوزئنئث لاقاپ اتئ «مذحانؤرا».

وتكةن قئس پةتةربؤرگ، ماسكةؤدة «شةشةنادزة» دةگةن سيركتئث پالؤانئ بولئپ كذرةسئپ جذرگةن. ءبئزدئث قازاقتا ورامال شارشئ الئپ جذرگةن پالؤاندار بولسا دا، بذل كذنگة شةيئن دذنية ارالاپ، اتاعئن شئعارئپ، قازاقتئث ذرانئن كوتةرئپ جذرگةن پالؤان جوق ةدئ، مذقان پالؤان بذل تؤرالئ بئرئنشئلئكتئ الدئ. بةس -التئ جئل مذنان بذرئن مذقان دا ةل اراسئندا اتاقتئ پالؤان بولئپ جذرگةن جئگئت ةدئ، تالاپتئ، تاؤةكةلشئل بولعاندئقتان باسقا جذرتتئث تالاپكةرلةرئ ئستةگةن ئسكة كئرئستئ. قازاق بالاسئ ءار ئستة وسئنداي تالاپتئ بولسا، ةشكئمنةن كةيئن قالماس ةدئ».

ال، «قازاقتئث» وسئ جئلعئ (1913) №19 - سانئندا «ئشكئ حابارلار» اتتئ ايدار اياسئندا تاعئ دا «پالؤان قازاق» دةگةن اقپارات جاريالانعان. «ون بةسئنشئ نومةردة «قازاقتا» اتئ -ءجونئ جازئلعان پالؤان مذقان مذثايتپاس ذلئ «جذلدئز» گازةتاسئنئث ايتؤئنا قاراعاندا، بئلتئر قازان شاهارئندا نيكيتين سيركئندة (تاماشاحانا) كذرةسئپ ون جةتئ كئسئنئ جئققان ةكةن. بيئل تاعئ سول مئرزا پاناي باقشاسئندا كذرةسئپ ون كذن ئشئندة ون ءذش كئسئنئ جئعئپ، ناعئز پالؤاندئققا قالعان. جيئرما سةگئزئنشئ يؤندة (ماؤسئمدا) «الةمنئث پالؤانئ» لاقابئن العان لوريح دةگةن پالؤانمةن كذرةسپةكشئ. مذقان پالؤان ون كذن ئشئندة جةتئ ءجذز سوم اقشا تاپقان. «تالاپتئ ةرگة نذر جاؤار» دةپ قايئرعان گازةت.

سول سياقتئ، 1916- جئلعئ 30- شئلدةدة گازةتتةگئ «ئشكئ حابارلار» دةگةن ايدار اياسئندا «پالؤان قاجئمذقان» دةگةن ماتةريال بار. «ورئنبورعا ؤاقئتشا كةلئپ ويئن كورسةتئپ جاتقان كامؤحين سيركئ (تاماشاحانا) بار ةدئ، سول سيركتئث پالؤاندارئمةن كذرةسؤگة اتاقتئ قازاق پالؤانئ قاجئمذقان ادةيئ سئبئردةن ورئنبورعا ئزدةنئپ كةلدئ. جيئرما سةگئزئنشئ يؤلدة ءبئرئنشئ مارتةبة مذندا كذرةسكة ءتذسئپ رازين دةگةن پالؤاندئ جئقتئ».

سونئمةن قاتار، 1916 - جئل، 10 - تامئزدا «ئشكئ حابارلار» ايدارئ بويئنشا «پالؤان قاجئمذقان» دةگةن حابارلامادا: «مذنئث الدئندا ءبئر جازئپ ةدئك، ورئنبورعا اتاقتئ قازاق پالؤانئ قاجئمذقان كةلئپ كذرةسكة ءتذستئ دةپ. مذقان كامؤحين سيركئندةگئ (تاماشاحانا) پالؤانداردئث كوبئمةن كذرةستئ، بذل كذنگة شةيئن جاؤئرئنئ جةرگة تيگةن جوق. جةتئ پالؤانئن جئقتئ، ةكةؤئمةن جئعئسا المادئ، ولارمةن تاعئ دا كذرةسپةك. قاپئدا كةتتئم، دةگةندةرئن قايتا جئعئپ جاتئر. وسئ اعذستئث (تامئز) ون توعئزئندا قاجئمذقاننئث قذرمةتئنة كامؤحين سيركئ (تاماشاحانا) بةنةفيس جاساماق. ول كذنئ قاجئمذقان جاتئپ، ذستئنةن بئرنةشة كئسئ مئنگةن اأتوموبيل ءهام بةس التئ اتتئ كئسئ جذرگئزبةك» دةپ جازئلعان.

«قازاق» گازةتئندة سول جئلدئث (1916)، 23 - تامئزئنداعئ «ئشكئ حابارلاردا» مئناداي مالئمةتتةر بار: «ون توعئزئنشئ اأگؤستة (تامئز) پالؤان قاجئمذقاننئث بةنةفيسئ بولئپ، كؤدةسئمةن قئرئق كئسئنئ كوتةردئ. ءبئر پالؤاندئ ءبئر مينؤتتا لاقتئرئپ جئبةردئ. قازاق نوعايئ بار، ورةنبؤرگتاعئ مذسئلماندار قئمبات نارسةلةر تارتؤ قئلدئ». (قاجئمذقان مذثايتپاسذلئ بايگةدةن العان التئن-كذمئس، باعالئ بذيئمدارئن كةيئن 1941-1945 ج.ج. كومةك رةتئندة مايدانعا جونةلتكةنئ تؤرالئ مالئمةتتةر بار.)

وسئناؤ اقپاراتتار ارقئلئ، باسئلئم جؤرناليستةرئ «اي -ورتاق، كذن-ورتاق، جاقسئ- ورتاق»، دةگةن ذستانئمدئ نةگئزگة الئپ، ةل ئشئندةگئ ماثعاز ازاماتتاردئ قالئث قازاققا ذلگئ-ونةگة ةتئپ كورسةتؤدئ ماقسذتتانسا كةرةك. قاجئمذقان مذثايتپاس ذلئ سونئث جارقئن مئسالئ.

«قازاقستان»