تاريحشئلار ءار 36 جئل سايئنعئ قويان جئلئ قاتتئ بولئپ، سونئث كةسئرئنةن ةلدئ جذت جايلاعاندئعئن ايتادئ. سوناؤ ارعئسئن ايتپاعاندا، 1867-1868- جئلدارئ «جالپاق قويان جذتئ»، 1879-1880- جئلدارئ «ذلئ قويان جذتئ»، 1891-1892 - جئلدارئ «كئشئ قويان جذتئ»، سونداي-اق 1915-1916- جئلدار ارالئعئندا «تاقئر قويان جذتئ» بولئپتئ.
وسئلاردئث ئشئندة ةث اؤئر سوققانئ «ذلئ قويان جذتئ» بولسا كةرةك، وندا باتئس قازاقستان، ورتالئق قازاقستان، وثتذستئك قازاقستاندا بذرئن-سوثدئ بولماعان جذت جايلاپ، ورالدا - 80 پايئز، ئرعئز بةن تورعايدا - 59 پايئز، سئرداريادا 56 پايئز مال قئرئلعان. سالئستئرمالئ تذردة العاندا، 1916- جئلعا دةيئن قازاق جةرئندة 3 ميلليون 174 مئث جئلقئ، 365 مئث ءئرئ قارا، 10،5 ميلليون قوي بولسا، 1915-16- جئلعئ «تاقئر قويان جذتئنان»، قازان دذربةلةثئنةن سوث، 1918 - جئلعئ پاألودار ؤةزئندةگئ جئلقئ جذتئنان سوث، 1922 - جئلعئ ساناقتا قازاق جةرئندةگئ جئلقئ سانئ 1 ميلليون 892 مئثعا، قوي باسئ 2،5 ميلليونعا ءتذسئپ كةتكةن. (احمةت توقتاباي، «قازاق جئلقئسئنئث تاريحئ» ةنسيكلوپةدياسئنان).