الەمدەگى ەڭ قاۋىپتى اۋەجاي قايدا ورنالاسقان

استانا. KAZINFORM - لۋكلاداعى (نەپال) اۋەجاي تاعى دا الەمدەگى ەڭ قاۋىپتى اۋەجايلاردىڭ قاتارىنا ەندى. بۇعان قىسقا ۇشۋ-قونۋ جولاعى، تاۋلى ايماقتا ورنالاسۋى جانە قۇبىلمالى اۋا رايى اسەر ەتكەن.

Фото: wikipedia.org

نەلىكتەن بۇل اۋەجاي قاۋىپتى سانالادى

Express Daily باسىلىمىنىڭ مالىمەتىنشە، لۋكلاداعى تەنتسينگ پەن حيللاري اتىنداعى اۋەجاي تەڭىز دەڭگەيىنەن 2844 مەتر بيىكتىكتە ورنالاسقان. اۋەجايدىڭ ۇشۋ-قونۋ جولاعىنىڭ ەرەكشە پارامەترلەرى ۇشىپ-قونۋ پروتسەسىن ەداۋىر كۇردەلەندىرەدى. جولاقتىڭ ەنى نەبارى 20 مەتر، ال ۇزىندىعى 527 مەتردى قۇرايدى. سالىستىرۋ ءۇشىن ايتساق، حالىقارالىق اۋەجايلاردىڭ كوپشىلىگىندە ۇشۋ-قونۋ جولاعىنىڭ ۇزىندىعى شامامەن 3000 مەتر بولادى.

سونىمەن قاتار اۋەجايدىڭ ۇشۋ-قونۋ جولاعى 12 پايىزدىق ەڭىسپەن سالىنعان. مۇنداي ەرەكشەلىك ۇشاقتاردىڭ قونۋ كەزىندە جىلدامدىعىن تەزىرەك تومەندەتىپ، شەكتەۋلى اۋماقتا قاۋىپسىز توقتاۋىنا مۇمكىندىك بەرەدى.

Aviation Safety Network مالىمەتىنشە، 2004-جىلدان بەرى بۇل اۋەجايدا جەتى ءىرى اۆياتسيالىق اپات تىركەلىپ، سالدارىنان 56 ادام كوز جۇمعان.

ۇشۋعا قانداي فاكتورلار كەدەرگى كەلتىرەدى

ب ا ق مالىمەتىنشە، لۋكلا اۋەجايىندا ۇشۋ مەن قونۋعا ءبىرقاتار فاكتور اسەر ەتەدى. ەڭ الدىمەن، تەڭىز دەڭگەيىنەن جوعارى ورنالاسۋىنا بايلانىستى اۋا سيرەك بولادى. بۇل قوزعالتقىشتاردىڭ تيىمدىلىگىن تومەندەتىپ، ۇشاق قاناتتارىنىڭ كوتەرۋ كۇشىنە اسەر ەتەدى.

سونىمەن قاتار ۇشۋ-قونۋ جولاعىنىڭ قىسقالىعى دا پيلوتتار ءۇشىن قوسىمشا قيىندىق تۋدىرادى. ۇشاقتى توقتاتۋعا نەمەسە قاجەتتى جىلدامدىقپەن ۇشىرۋعا بەرىلەتىن قاشىقتىق وتە شەكتەۋلى.

تاعى ءبىر ماڭىزدى ماسەلە - گيمالاي تاۋلارىنداعى قۇبىلمالى اۋا رايى. مۇندا تۇمان، قاتتى جەل نەمەسە قارلى بوران بىرنەشە مينۋتتىڭ ىشىندە پايدا بولۋى مۇمكىن. مۇنداي جاعدايلار ۇشىپ-قونۋ وپەراتسيالارىن كۇردەلەندىرىپ، كەيدە رەيستەردىڭ كەيىنگە شەگەرىلۋىنە نەمەسە توقتاتىلۋىنا سەبەپ بولادى. اسىرەسە جاڭبىرلى ماۋسىمدا رەيستەر جيى كەيىنگە قالدىرىلادى.

سوعان قاراماستان، اۋا رايى قولايلى كۇندەرى اۋەجاي قارقىندى جۇمىس ىستەيدى. كەي دەرەكتەرگە سايكەس، لۋكلا اۋەجايى تاۋلىگىنە 50 گە دەيىن رەيس قابىلداي الادى.

قانداي ۇشقىشتارعا بۇل جەردە جۇمىس ىستەۋگە رۇقسات

لۋكلاعا رەيس ورىنداۋعا تەك جوعارى تاجىريبەلى ۇشقىشتار عانا جىبەرىلەدى. نەپالدىڭ اۆياتسيالىق ورگاندارى مۇندا قاتاڭ تالاپتار ەنگىزگەن:

ۇشقىشتىڭ كەمىندە 100 قىسقا قونۋ جانە ۇشۋ (STOL) تاجىريبەسى بولۋى شارت؛

نەپال اۋماعىندا كەم دەگەندە ءبىر جىلدىق ۇشۋ تاجىريبەسى بولۋى قاجەت؛

سونداي-اق نۇسقاۋشىنىڭ باقىلاۋىمەن لۋكلاعا كەمىندە 10 رەت قاۋىپسىز قونۋى ءتيىس.

ەگەر رەيستەر توقتاتىلسا، تۋريستەر بالاما باعىتتاردى تاڭداۋعا ءماجبۇر بولادى. ولار كورشىلەس رامەچحاپ قالاسىنداعى مانتالي اۋەجايى ارقىلى قاتىناي الادى نەمەسە دجيري مەن ساللەري ەلدى مەكەندەرىنەن لۋكلاعا دەيىن بىرنەشە كۇندىك جاياۋ جولدى ەڭسەرەدى.

الەمدە تاعى قانداي قاۋىپتى اۋەجايلار بار

لۋكلا اۋەجايى الەمدەگى ەڭ قاۋىپتى اۋە ايلاقتارىنىڭ ءبىرى سانالادى. الايدا تابيعي جاعدايى، گەوگرافيالىق ورنالاسۋى نەمەسە ينفراقۇرىلىمىنىڭ ەرەكشەلىگىنە بايلانىستى ۇشقىشتاردان اسا جوعارى شەبەرلىكتى تالاپ ەتەتىن باسقا دا اۋەجايلار بار.

Paro Airport (بۋتان)

گيمالاي تاۋلارىنىڭ اراسىندا ورنالاسقان بۇل اۋەجايعا قونۋ وڭاي ەمەس. ۇشاقتار تار اڭعار ارقىلى ۇشىپ ءوتىپ، بىرنەشە كۇرت بۇرىلىس جاساعاننان كەيىن عانا قونادى. وسى سەبەپتى مۇندا ۇشۋعا ارنايى دايىندىقتان وتكەن ساناۋلى پيلوتتارعا عانا رۇقسات بەرىلەدى.

Barra Airport (شوتلانديا)

بۇل - الەمدەگى جاعاجايعا قوناتىن جالعىز كوممەرتسيالىق اۋەجاي. ۇشاقتار قۇمدى جاعالاۋعا قونادى، ال رەيس كەستەسى تەڭىزدەگى تولقىننىڭ دەڭگەيىنە تىكەلەي بايلانىستى.

Ice Runway (انتاركتيكا)

انتاركتيكاداعى بۇل ۇشۋ-قونۋ جولاعى مۇزدىڭ ۇستىنە سالىنعان. اۋا رايى مەن مۇزدىڭ جاعدايى جيى وزگەرەتىندىكتەن، مۇندا ءاربىر رەيس ەرەكشە ساقتىقپەن جۇزەگە اسىرىلادى.

Madeira Airport (پورتۋگاليا)

مادەيرا ارالىنداعى اۋەجاي كۇشتى جەلىمەن جانە كۇردەلى رەلەفىمەن تانىمال. ۇشۋ-قونۋ جولاعىنىڭ ءبىر بولىگى ارنايى تىرەكتەردىڭ كومەگىمەن تەڭىز ۇستىنە سالىنعان. سوندىقتان مۇندا قونۋ تاجىريبەلى ۇشقىشتار ءۇشىن دە وڭاي ەمەس.

Princess Juliana International Airport (سەن-مارتەن ارالى)

بۇل اۋەجاي الەمگە جاعاجاي ۇستىنەن وتە تومەن بيىكتىكتە ۇشاتىن ۇشاقتارىمەن بەلگىلى. تۋريستەر ءۇشىن اسەرلى كورىنىس بولعانىمەن، كۇشتى جەل مەن شەكتەۋلى كەڭىستىك ۇشقىشتار ءۇشىن قوسىمشا قيىندىق تۋعىزادى.

اۆتورى: ارۋجان قالي