الاتاۋ - سيفرلىق قالاعا اينالا الا ما
قونايەۆ. KAZINFORM - الاتاۋ قالاسىن قازاقستانداعى العاشقى تسيفرلىق شاھار رەتىندە قۇرۋ جوسپارلانىپ وتىر. مۇندا تاۋارلار مەن قىزمەتتەر ءۇشىن تولەم تەك ۇلتتىق ۆاليۋتامەن عانا ەمەس، كريپتوۆاليۋتالار ارقىلى دا جۇرگىزىلۋى مۇمكىن.
قازاقستان حالقىنا جولداۋىندا مەملەكەت باسشىسى Alatau City ءوڭىردىڭ العاشقى تسيفرلىق ورتالىعىنا اينالۋى قاجەت ەكەنىن اتاپ ءوتتى. بۇل باستاماعا بايلانىستى قازاقستان بلوكچەين قاۋىمداستىعىنىڭ ءتوراعاسى داۋرەن قاراشيەۆ پىكىر ءبىلدىردى.
- مەن پرەزيدەنتتىڭ ۇستانىمىن تولىق قولدايمىن. ول شەتەلدىك ينۆەستورلاردىڭ نازارىن اۋدارۋ ءۇشىن دۇرىس تاپسىرما بەردى - كريپتويندۋستريا جانە جاساندى ينتەللەكت. بۇل سوزدەردىڭ پرەزيدەنت دەڭگەيىندە ايتىلۋى شەتەلدىك كومپانيالار ءۇشىن بۇل ماڭىزدى بەلگى: وسى باعىتتا دامۋعا مەملەكەت باسشىسىنىڭ كەپىلدىگى بار، - دەدى داۋرەن قاراشيەۆ.
كريپتوقالا قۇرۋ قيىندىقتارى
ساراپشىنىڭ ايتۋىنشا، كريپتوقالا قۇرۋ يدەياسى شابىتتاندىرارلىق بولعانىمەن، قازىرگى جاعدايدا ءبىرقاتار تۇيتكىلدەر بار. قازىرگى تاڭدا قازاقستاندا كريپتويندۋستريانى رەتتەۋمەن «استانا» حالىقارالىق قارجى ورتالىعى (ا ح ق و) مەن تسيفرلىق دامۋ، يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى مينيسترلىگى اينالىسادى. الايدا داۋرەن قاراشيەۆ ولاردىڭ جۇمىسى ازىرگە ءتيىمدى ەمەس ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
- ا ح ق و اۋماعىندا ليتسەنزيالانعان كريپتوبيرجالار بار، ءبىراق ولاردىڭ ۇلەسى بار بولعانى 3 پايىزدى قۇرايدى. قالعان � پايدالانۋشى «سۇر ايماققا» كەتىپ، شەتەلدىك ليتسەنزيالانباعان پلاتفورمالار ارقىلى جۇمىس ىستەيدى. دەمەك، ءبىز ءتىپتى استانانىڭ ءبىر اۋدانىندا تولىققاندى ەكوجۇيە قۇرا المادىق. سوندا وسى كوماندانىڭ تۇتاس ءبىر كريپتوقالانى سالىپ شىعۋىنا كۇمان تۋادى، - دەپ ءتۇسىندىردى ول.
سونداي-اق ساراپشى On-chain analysis دەرەكتەرىن ەسكە سالدى: 2024 -جىلى قازاقستاندىق پايدالانۋشىلاردىڭ شامامەن @ ى ليتسەنزياسى جوق Binance بيرجاسىن تاڭداعان. بۇل كومپانيا ەلىمىزدىڭ سالىق رەزيدەنتى ەمەس ءارى قارجىلىق مونيتورينگتەن وتپەيدى. باسقا مەملەكەتتەردە ول سانكتسيالارعا تاپ بولعانىمەن، قازاقستاندا ايتارلىقتاي شەكتەۋلەر ەنگىزىلگەن جوق.
نارىقتى كىم رەتتەۋى ءتيىس؟
قازاقستان بلوكچەين قاۋىمداستىعىنىڭ ءتوراعاسى كريپتوقالا جوباسى جۇزەگە اسۋى ءۇشىن كريپتويندۋستريانى قازاقستان ۇلتتىق بانكى رەتتەۋى كەرەك دەگەن پىكىردە. ايتۋىنشا، بانك جۇيەسى كريپتونارىققا تىكەلەي جاۋاپ بەرەتىن ەلدەردە ۇلكەن جەتىستىكتەر بايقالادى.
- ال بىزدە قازىر ءىس جۇزىندە قوس بيلىك بار: ليتسەنزيانى ءارى ا ح ق و، ءارى ۇلتتىق بانك بەرەدى. بۇل رەتتەۋشىلەر اراسىندا باسەكەلەستىك تۋدىرىپ، دامۋدى تەجەيدى. مەنىڭشە، وكىلەتتىلىكتى تولىق ۇلتتىق بانككە بەرۋ قاجەت، - دەدى ول.
الەۋەتى بار يدەيا
قولدانىستاعى قيىندىقتارعا قاراماستان، ساراپشى سيفرلىق قالا قۇرۋ يدەياسىنىڭ قازاقستان ءۇشىن وزەكتى ءارى بولاشاعى زور ەكەنىن اتاپ ءوتتى. ول ينۆەستيتسيالار تارتىپ، تسيفرلىق ينفراقۇرىلىمدى دامىتىپ، ەلگە بلوكچەين- تەحنولوگيالار سالاسىندا ايماقتىق كوشباسشى مارتەبەسىن بەكىتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
- جوبانى ەگەر بىلىكتى كوماندا قولعا السا جانە اشىق ءارى تۇسىنىكتى ەرەجەلەر جاسالسا، جىلدام جۇزەگە اسىرۋعا بولادى. ەڭ باستىسى - ينۆەستورلار مەن پايدالانۋشىلاردىڭ سەنىمىن يە بولۋ، - دەدى داۋرەن قاراشيەۆ.
وڭىرلىك زەرتتەۋلەر جانە ءومىر ساپاسى ورتالىعىنىڭ جەتەكشى عىلىمي قىزمەتكەرى عابيت ماتايەۆ الاتاۋ اۋماعىندا جاڭا قالا سالۋ يدەياسى بۇرىننان بار ەكەنىن ەسكە سالدى. بۇعان دەيىن جوبا Gate City دەپ اتالعان. ەندى ول قازاقستانداعى العاشقى تولىق سيفرلىق قالاعا اينالۋى ءتيىس.
- مۇنداي مىندەتتى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن ەلەۋلى رەسۋرستار مەن ساياسي ەرىك قاجەت. ارەكەتتەردىڭ بىرىزدىلىگىن قۇرۋ ماڭىزدى: زاماناۋي بايلانىس ينفراقۇرىلىمىن جانە ينجەنەرلىك جەلىلەردى سالۋ، كولىك، ەكولوگيا، مەملەكەتتىك قىزمەت كورسەتۋ ءۇشىن «اقىلدى» سەرۆيستەردى ەنگىزۋ، سونداي- اق بىلىكتى كادرلاردى دايارلاۋ. مۇنىڭ ءبارى جوبانىڭ تابىستى بولۋىنىڭ نەگىزىن قالايدى. سونىمەن قاتار تۇرعىندار ءۇشىن جايلى جاعداي جاساۋ ماسەلەسىن دە ەستەن شىعارماۋ كەرەك، - دەدى ول.
عابيت ماتايەۆتىڭ ايتۋىنشا، سيفرلىق قالا - ۋربانيستيكاداعى جاڭا ۇعىم. ونىڭ ەرەكشەلىگى - بارلىق پروتسەستەردى باسقارۋ زاماناۋي تەحنولوگيالاردىڭ ارقاسىندا بارىنشا ىڭعايلى، جەدەل ءارى اشىق بولادى.
- بۇگىننىڭ وزىندە تسيفرلاندىرۋ كوپتەگەن سالادا ەنگىزىلگەن: ءموبيلدى قوسىمشا ارقىلى جولاقىنى تولەۋگە، دارىگەرگە جازىلۋعا، قۇجات تاپسىرۋعا نەمەسە مەملەكەتتىك قىزمەت الۋعا بولادى. جاڭا قالادا مۇنداي سەرۆيستەر ءبىرىڭعاي جۇيەگە بىرىكتىرىلەدى. قالالىق قىزمەتتەر اقپاراتتىق جۇيە نەگىزىندە جۇمىس ىستەيتىن بولادى: بۇل كولىك اعىندارىن رەتتەۋگە، ەكولوگيالىق كورسەتكىشتەردى باقىلاۋعا، ەنەرگيا تۇتىنۋدى قاداعالاۋعا، كوممۋنالدىق، الەۋمەتتىك جانە تۇرعىن ءۇي ينفراقۇرىلىمىن وڭتايلاندىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى، - دەدى ول.
سونداي-اق عابيت ماتايەۆ پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرماسىمەن قالانىڭ اكىمشىلىگى قۇرىلعانىن ايتتى، ولار قۇجاتتامانى ازىرلەۋمەن اينالىسادى. الدىن الا بولجامعا سايكەس، بازالىق ينفراقۇرىلىم، بايلانىس پەن كوممۋنيكاتسيالاردى دايىنداۋ شامامەن جارتى جىلعا سوزىلادى. «اقىلدى سەرۆيستەر» مەن ءبىرىڭعاي قالالىق قوسىمشانى ەنگىزۋ تاعى 2- 3 جىلدى الادى. ال قالانىڭ تولىققاندى زاماناۋي تسيفرلىق ورتالىققا اينالۋى ءۇشىن كەمىندە 7 جىل قاجەت.
بۇدان بولەك ساراپشى قالا ەكوجۇيەسىنە كريپتوۆاليۋتالاردى قولدانۋ ارقىلى ەسەپ ايىرىسۋدى ينتەگراتسيالاۋ جوسپارلانىپ وتىرعانىن اتاپ ءوتتى.
- بۇعان دەيىن بۇل مۇمكىن ەمەس بولىپ كورىنگەن، ال ءقازىر بۇل ابدەن ىقتيمال. ەڭ باستىسى - قاجەتتى زاڭنامالىق نورمالاردى ازىرلەۋ جانە بەيىمدەلۋگە ۋاقىت بەرۋ، - دەدى ول.
الاتاۋ قالاسىندا نە ىستەلدى؟
2024 -جىلدىڭ قاڭتارىندا الماتى وبلىسىنىڭ ىلە اۋدانىنا قاراستى جەتىگەن اۋىلى وبلىستىق ماڭىزى بار قالا ساناتىنا اۋىستىرىلىپ، جاڭا الاتاۋ اتى بەرىلدى. پرەزيدەنتتىڭ ءتيىستى جارلىققا قول قويعانىنا 1 جىل 9 اي بولدى. وسى ۋاقىت ىشىندە قالا ينفراقۇرىلىمى مەن الەۋمەتتىك- ەكونوميكالىق نەگىزىن قالىپتاستىرۋ بويىنشا ەلەۋلى جۇمىستار اتقارىلدى.
جالپى اۋدانى 6,8 مىڭ گەكتار بولاتىن 13 نۇكتە انىقتالدى. ولاردى يگەرۋ ءۇشىن ەگجەي- تەگجەيلى جوسپارلاۋ جوبالارى ازىرلەنىپ، نەگىزگى ينجەنەرلىك قۇرىلىستاردى، ماگيسترالدىق جەلىلەر مەن كولىك ينفراقۇرىلىمىن سالۋعا جوبالىق- سمەتالىق قۇجاتتاما دايىندالىپ جاتىر.
اتاپ ايتقاندا، 120 دان استام جوبالىق- سمەتالىق قۇجاتتاما ازىرلەنىپ جاتىر، ونىڭ 102 ءسى جول ينفراقۇرىلىمىنا قاتىستى، قالعاندارى - سۋ، ەلەكتر جانە گازبەن جابدىقتاۋ جۇيەلەرىنە، سونداي- اق الەۋمەتتىك جانە اكىمشىلىك نىساندارعا ارنالعان.
ال الاتاۋ ەكونوميكالىق ايماعىنىڭ دامۋىن قولداۋ ءۇشىن China Regional Development Planning Institute كونسالتينگتىك كومپانياسىمەن كەلىسىم جاسالدى. شەنچجەننىڭ تابىستى تاجىريبەسىن قازاقستاندىق جاعدايعا بەيىمدەۋ جۇمىستارى ءجۇرىپ جاتىر.
ەسكە سالايىق، بۇعان دەيىن مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقايەۆ الاتاۋ قالاسىنا ارنايى قۇقىقتىق مارتەبە بەرۋدى جۇكتەدى.