ادولف گيتلەردىڭ ءولىمى: اقيقات پا، اڭىز با؟
استانا. قازاقپارات – 30-ءساۋىر - ادولف گيتلەردىڭ جانى ۇزىلگەن كۇن. ول - ساياساتكەر، فيۋرەر، رەيحسكانسلەر ءارى اڭىز ادام. داقپىرتى مەن اقيقاتى ەگىز اڭىز تۇلعانىڭ 79 جىل بۇرىنعى وقيعاسى تۋرالى Bugin.kz ءتىلشىسى اقپارات بەرەدى.
گيتلەردىڭ ولىمىنە قاتىستى بىرنەشە اقپارات بار. كەيبىر دەرەككوزدەردە وزىنە قول جۇمساعان دەسە، ەندى بىرىندە امان قالىپ، باي-قۋاتتى ءومىر سۇرگەنى تۋرالى ايتىلادى. سونىمەن ءار نۇسقاعا توقتالا كەتەيىك.
سۋيتسيد جاسادى
ادولف گيتلەر 1945 -جىلى 30-ساۋىردە بەرليندەگى فيۋرەربۋنكەرىندە(جەراستى باسپانا - اۆت) ءوزىن اتىپ ءولتىردى. سول ۋاقىتتا قىزىل ارميا رەيحستاگتىڭ ءبىرىنشى قاباتىن باقىلاۋعا الدى جانە رەيح كانسلەرياسىنان نەبارى 700-750 مەتر جەردە بولدى. فيۋرەردىڭ ايەلى ەۆا براۋن دا كالي سيانيدىن ءىشىپ، سۋيتسيد جاساعان. ءدال سول كۇنى ولاردىڭ ءمايىتىن بۋنكەردىڭ اۆاريالىق شىعۋ جولى ارقىلى باسپالداقپەن كوتەرىپ، باققا شىعارعان. بۋنكەر سىرتىنداعى باقتا بەنزين شاشىپ مايىتتەردى ورتەپ جىبەرگەن.
كەڭەستىك بارلاۋ ورگاندارى دا، وداقتاستاردىڭ ءتيىستى قىزمەتتەرى دە كۋاگەرلەردەن جاۋاپ العان. ولاردىڭ جاۋابىنا سايكەس، 1945 -جىلى 30- ساۋىردە بەرليندە كەڭەس اسكەرلەرىنىڭ قورشاۋىندا گيتلەر مەن ونىڭ ايەلى ەۆا براۋن سۋيتسيد جاساپ قايتىس بولعان.
قاشىپ كەتە الدى
انگليالىق تاريحشى دجەرارد ۋيليامستىڭ «سۇر قاسقىر: ادولف گيتلەردىڭ قاشۋى» كىتابى 2011 -جىلى جارىق كوردى. اۆتور گيتلەر شىن مانىندە وقيعا ورنىنان جاسىرىن جولمەن قاشىپ كەتكەن دەگەن نۇسقا ۇسىنادى. ال ءولىمى قولدان جاسالعان دەگەن تاريحي دەرەكتەگى اقپاراتتى جوققا شىعارادى.
اعىلشىن تاريحشىسىنىڭ ايتۋىنشا، 27-ساۋىردە گيتلەر مەن ەۆا براۋن بۋنكەردەن جاسىرىن تۋننەل ارقىلى قاشىپ كەتكەن. سودان كەيىن نەمىس ۇشقىشى پيتەر باۋمگارت ولاردى يسپانياعا جەتكىزگەن. يسپانيادان ولار سۇڭگۋىر قايىقپەن ساپارىن جالعاستىرعان. مارتين بورمان ەسىمدى ازامات 1943 -جىلى اند تاۋلارىنىڭ ەتەگىندە ولارعا پانا دايىندايدى. ۋيليامس گيتلەر 1962 -جىلى قايتىس بولىپ، ارتىندا ەكى قىزى قالدى دەپ جازادى. ۋيليامس امەريكالىق بارلاۋ قىزمەتكەرلەرى گيتلەردىڭ ءتىرى ەكەنىن بىلگەن دەگەن نۇسقا ۇسىنادى.
جۋرناليست تورەعالي تاشەنوۆ ۇسىنعان نۇسقادا گيتلەر مالديۆ ارالىنداعى بازاسىندا 1981 -جىلى كوز جۇمعانى ايتىلادى. گيتلەر 1943 -جىلدان باستاپ جاسىرىنۋ ءۇشىن وزىنە ۇقساس ادامدى ەلدىڭ الدىنا جىبەرىپ، ءوزى پولشاداعى تەڭىز بازاسىندا تۇرعان دەگەن نۇسقانى جازعان.
P. S. فرانسۋز عالىمى فيليپپ شارلە 2017 -جىلدىڭ ناۋرىز-ءساۋىر ارالىعىندا گيتلەردىڭ تىسىنە تالداۋ جاسايدى. رەسەيلىكتەردەن الىنعان سۇيەكتىڭ زەرتتەۋ قورىتىندىسىن ول European Journal of Internal Medicine عىلىمي جۋرنالىندا جاريالاعان.
فيليپپ شارلە جاساعان ساراپتاما قورىتىندىسى ارقىلى گيتلەردىڭ 30-ساۋىردە قايتىس بولعانىن راستاعان.