«قازاقپارات» ح ا ا ءتىلشىسى جۇزدىككە كىرگەن قۋانىش سۇلەيمەنوۆپەن اڭگىمە ءوربىتىپ، تانىمال كاسىپكەردىڭ تابىسقا جەتۋ قۇپياسىمەن ءبولىستى.
قۋانىش سۇلەيمەنوۆ باسقارىپ وتىرعان «شالاباي» شارۋا قوجالىعىن وزگەلەرمەن سالىستىرا المايسىز. سەبەبى، جارما اۋدانىنىڭ تۇكپىرىندەگى «شالاباي» اۋىلىنان 7-8 شاقىرىمدا جاتقان شارۋا قوجالىق كەشەنىنىڭ بىرەگەيلىگىن الىستان بايقاۋعا بولادى. وندا مالشىلارعا ارناپ، ارنايى جاتاقحانا سالىنعان. جاتاقحانا دەگەن اتى بولماسا، ول كەشەننىڭ ىشىندە مونشا، ساۋنا، بيليارد اتاۋلىنىڭ ءبارى بار. ءتىپتى «كينوتەاتر» دەمەسەك تە، كينو كورۋگە ارنالعان ارنايى ورنىنىڭ ءوزى كەشەندە بارلىعى دا ۇلكەن ىقىلاسپەن، ەڭ الدىمەن جۇمىسشىلاردىڭ جايلىلىعى ءۇشىن جاسالعانىن بايقاۋعا بولادى. «جۇمىستا ەمەس، شيپاجايدا ءجۇرمىز» دەگەن شالابايلىق مالشىلاردىڭ ءسوزى جارما وڭىرىندە جەرگىلىكتى ازىلگە اينالعان.
«توقسانىنشى جىلدارى سوۆحوز قۇلاپ، اۋىلدا شارۋاشىلىقتار تاراپ كەتكەن ەدى. جۇمىسىمدى 2000 -جىلداردىڭ باسىندا قاراپايىم تاريح ءپانىنىڭ ءمۇعالىمى بولىپ باستادىم. اۋىلدان ءبارى كوشتى. قۇلازىپ قالعان مەكەنىمىز. وسىدان اۋىلدى قالاي دا كوتەرۋ كەرەك دەگەن ءبىر وي مەنى ءاردايىم مازالاپ جۇرەتىن. 2005 -جىلى ءبىر ينۆەستورلارعا ۇسىنىسپەن شىقتىم. ولار جوباما بىردەن قولداۋ ءبىلدىردى. ول كەزدە مەكتەپ ديرەكتورى ەدىم. سەرىكتەس ينۆەستورلار ء«وزىڭ باستان- اياق شارۋاشىلىقتى باسقارساڭ قالاي؟» دەگەن ۇسىنىس ءبىلدىردى. اقىرى ويلانا كەلە ءبىرجولا كاسىپكەرلىككە بەت بۇردىم»، - دەيدى قۋانىش سۇلەيمەنوۆ.
وسىدان كەيىن-اق، 2006 -جىلدان باستاپ كاسىپكەر تۋعان اۋىلى - جارما اۋدانى شالاباي اۋىلىندا شارۋاشىلىقتى قايتا جانداندىرىپ، جۇمىس جۇرگىزە باستايدى.
«ءبىزدىڭ ۇستانىمىمىز ەڭ ءبىرىنشى - مال ەمەس، ەڭ الدىمەن - ادامنىڭ تۇرمىسىن تۇزەۋ، اۋىل حالقىنىڭ جاعدايىن جاساۋ، اۋىلدى كوركەيتۋ. سول ۇستانىممەن شارۋاشىلىعىمىز وركەندەپ كەلەدى. 2006 -جىلى شارۋاشىلىقتى 150 باس ءىرى-قارامەن باستاعان ەدىك. بۇگىنگى تاڭدا ءىرى- قارانىڭ باسى 3500 گە جەتتى. نەگىزىنەن ەتتى باعىتتاعى اسىل تۇقىمدى قازاقتىڭ اقباس سيىرلارىن وسىرەمىز. بۇگىنگى كۇنى ەكى نۇكتەدە 180 دەي جۇمىسشى ءناپاقاسىن تاۋىپ وتىر. قازاقتىڭ اقباس سيىرىمەن بىرگە، قوي، جىلقى، ۇيرەك-قازعا دەيىن وسىرەمىز. «شالاباي» شارۋا قوجالىعىنداعى جۇمىسشىلاردىڭ ورتاشا ايلىعى - 100-110 مىڭ تەڭگە. مالشىلار اۋىسىم بويىنشا ەڭبەك ەتەدى»، - دەيدى كاسىپكەر.
«شالاباي» شارۋا قوجالىعى قازىرگى تاڭدا جارما اۋدانىنداعى شالاباي، بىرلىك، مارينوۆكا اۋىلدارىنىڭ حالقىن جۇمىسپەن قامتىپ وتىر. شىعىس قازاقستاندا اسىل تۇقىمدى مال وسىرۋگە نيەت بىلدىرگەن كەز كەلگەن كاسىپكەر مالدى اسىلداندىرۋ، اسىل تۇقىمدى تايىنشالاردى الۋ ءۇشىن «شالاباي» شارۋا قوجالىعىنا بارادى.
«قازاقستان بويىنشا قازىرگى تاڭدا قازاقتىڭ اقباس سيىرىنان 275 مىڭ باس قالدى عوي. سونى كوبەيتىپ، ءوسىرۋ باعىتىندا جۇمىس جۇرگىزىلىپ جاتىر. ەندىگى جوسپار - شالاباي اۋىلىندا اسىل تۇقىمدى ءىرى قارانىڭ باسىن - كەڭەس وكىمەتى كەزىندەگىدەي 8 مىڭعا جەتكىزۋ»، - دەيدى قۋانىش سۇلەيمەنوۆ.
مالدى وسىرۋمەن بىرگە «شالاباي» شارۋا قوجالىعىنىڭ باسشىلىعى تۇراقتى تۇردە عىلىمي سەمينار وتكىزۋدى داستۇرگە اينالدىرعان. شەتەلدىك مامانداردى شاقىرىپ، تاجىريبە الماسۋ جاعى دا ۇمىت قالماعان. قۋانىش سۇلەيمەنوۆتىڭ ىرگەلى قوجالىعى وسىلايشا ىلگەرى قادام باسىپ كەلەدى.
جاپون ماماندارى "شالاباي" شارۋا قوجالىعىندا
ەسكە سالا كەتسەك، ق ر پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازاربايەۆ كەشە «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى اياسىندا ۇيىمداستىرىلعان «100 جاڭا ەسىم» جوباسىنىڭ 102 جەڭىمپازىمەن كەزدەسكەن بولاتىن. قازاقستاننىڭ تۋىن بيىككە كوتەرگەن سپورتشىلار مەن اق حالاتتى دارىگەرلەر، مەتسەناتتىقپەن كوزگە تۇسكەن بەلدى كاسىپكەرلەر مەن عالىمدار، مادەنيەت پەن قوعامدىق سالادا ەل اۋزىندا جۇرگەن ازاماتتار ەلباسىنىڭ جىلى لەبىزىنە بولەنگەن ەدى.
قۋانىش سۇلەيمەنوۆ پرەزيدەنتپەن كەزدەسۋ كەشىندە