تەمەكى باعاسى قانشا قىمباتتاسا دا، وعان سۇرانىس 10 پايىزعا وسكەن

темекі
فوتو: Pexels

استانا. KAZINFORM - قازاقستاندا ءاربىر بەسىنشى ەرەسەك تەمەكى شەگەدى. دەسە دە، سوڭعى جىلدارى تەمەكى شەگۋشىلەردىڭ ۇلەسى ازايعان.

ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ ىرىكتەمەلى زەرتتەۋلەرىنىڭ دەرەكتەرىنە سۇيەنسەك، 2023 -جىلى ساۋالناماعا قاتىسقان ەرەسەكتەردىڭ %19,4 تەمەكى ءونىمىن كۇندەلىكتى قولداناتىنىن ايتقان.

ءبىر جىل بۇرىن بۇل كورسەتكىش 20,4 پايىز ەدى.

وسى سالىستىرمالى ءماندى ابسوليۋتتى مانگە اۋدارعان كەزدە ەلىمىزدە تەمەكى قۇمارلار سانى 2,7 ميلليون ەكەنىنە كوز جەتكىزۋگە بولادى.

بۇل دەرەك دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىنىڭ ساراپشىلارى قازاقستاندا جۇرگىزەتىن ەسەپكە جاقىن. د د ۇ ەلىمىزدە 2,9 ميلليون ادام تەمەكى شەگەدى دەپ ەسەپتەيدى.

ۇلتتىق ستاتبيۋرو مالىمەتى بىلتىر قازاقستاندا تەمەكى تۇتىنۋشىلاردىڭ سانى ازايعانىن بىلدىرەدى.

ال كۇن سايىن قولدانىلاتىن تەمەكى ونىمدەرىنىڭ سانى %0,4 عا ارتقانى بەلگىلى بولدى.

الايدا، بۇل جەردە تەك تەمەكى ەمەس، باسقا دا تەمەكى ونىمدەرى (ۆەيپ، سيگار جانە تاعى باسقالارى) اسەر ەتكەنىن اتاپ وتكەن ءجون.

ايتا كەتۋ كەرەك، ساۋالناما سۋبەكتيۆتى جاۋاپتاردىڭ ناتيجەسىنە نەگىزدەلگەن. مۇنداي دەرەكتەر تەمەكى شەگۋشىلەردىڭ كوبەيگەنىن ياكي ازايعانىن ناقتى كورسەتە المايدى.

ال ەندى ناقتى دەرەكتەرگە توقتالساق.

Global Center For Good Governance in Tobacco Control (تەمەكىگە قارسى كۇرەس سالاسىنداعى ءتيىستى باسقارۋدىڭ جاھاندىق ورتالىعى) حالىقارالىق ۇيىمىنىڭ مالىمەتىنە سەنسەك، 2023 -جىلى تەمەكى بيزنەسىنىڭ ارالاسۋ يندەكسى بويىنشا قازاقستان 90 ەلدىڭ ىشىندە 52-ورىنعا تۇراقتاعان.

ەلىمىزدە كورسەتكىش 60 بالل (ماكسيمالدى 100 بال) بولدى. ۇيىمنىڭ ءادىسناماسىنا سايكەس، يندەكس نەعۇرلىم تومەن بولسا، ەلدە تەمەكى لوببيى سوعۇرلىم ءالسىز بولادى جانە بۇل دەنساۋلىق ساقتاۋ كورسەتكىشىنە سوعۇرلىم جاقسى اسەر ەتەدى.

تەمەكى كومپانيالارىنىڭ تەمەكى شەگۋ سالاسىنداعى الەۋمەتتىك جانە زاڭنامالىق نورمالارعا ەڭ از قىسىم كورسەتۋ رەيتينگىسىندە برۋنەي (يندەكس 14)، جاڭا زەلانديا (27) جانە فرانسيا (32) تۇر.

ايتا كەتەيىك، بۇكىل قازاقستاندىق تەمەكى شەگۋشىلەر ۇكىمەت تەمەكىدەن بولاتىن زياندى ازايتۋ ماقساتىندا ەنگىزىپ جاتقان شارالارمەن كەلىسە بەرمەيدى.

وتكەن جىلى ستاتيستيكا جۇرگىزگەن تاڭدامالى زەرتتەۋ ناتيجەسى بويىنشا رەسپوندەنتتەردىڭ تەك %55 دان استامى تەمەكى ونىمىنە سالىناتىن سالىقتى كوتەرۋدى قولداعان.

ال، ساۋالناماعا قاتىسقانداردىڭ %24,8 سالىقتى ارتتىرۋدىڭ قاجەتى جوق دەپ سانايدى.

سوڭعى جاڭالىقتار