قازاقستان ەۋرازياداعى ەڭ ءىرى سيفرلىق حابتاردىڭ بىرىنە اينالۋعا ءتيىس - پرەزيدەنت
الماتى. KAZINFORM - پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقايەۆ «قازاقستان ەۋرازياداعى ەڭ ءىرى سيفرلىق حابتاردىڭ بىرىنە اينالۋعا ءتيىس»، - دەپ الماتىدا عالىمدارمەن كەزدەسۋ بارىسىندا ايتتى. بۇل تۋرالى اقوردانىڭ باسپا ءسوز قىزمەتى ءمالىم ەتتى.
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقايەۆتىڭ ايتۋىنشا، جاھاندىق پوليۋستەر مەن مەملەكەتتەر اراسىندا كۇشەيە تۇسكەن باسەكەلەستىك - جاڭا داۋىرگە قادام باسقانىمىزدىڭ ايقىن دالەلى.
«بۇرىن ەلدىڭ ءال- اۋقاتى اۋماعىنىڭ كولەمىنە جانە حالقىنىڭ سانىنا بايلانىستى بولسا، قازىر تەحنولوگيا مەن ادام كاپيتالىنىڭ ساپاسى الدىڭعى قاتارعا شىقتى. مىسالى، ⅩⅨ عاسىردىڭ باسىندا جەر شارى حالقىنىڭ ۇشتەن بىرىنە جۋىعى قىتايعا تيەسىلى بولعان. بۇل ەلدىڭ الەمدىك ەكونوميكاداعى ۇلەسى دە وسى شامادا ەدى. الايدا ХХІ عاسىردىڭ باسىنا قاراي جاعداي تۇبەگەيلى وزگەردى. دۇنيەجۇزى حالقىنىڭ 5 پايىزى عانا تۇراتىن ا ق ش الەمدىك ج ءى و- ءنىڭ 20 پايىزىن يەلەندى.
بۇگىندە ەكونوميكالىق باسەكە گەوساياسي كۇرەستىڭ كەزەكتى كەزەڭىنە ۇلاستى. وسى ورايدا يننوۆاتسيانىڭ ماڭىزى ارتا تۇسەدى. الەمدىك دامۋدان شەت قالماۋ ءۇشىن ەلىمىزدى جان- جاقتى جاڭعىرتۋ قارقىنىن ۇدەتۋ كەرەك. ءبىز وركەنيەتتىڭ كوشىن قۋىپ جەتەتىن ەمەس، باسىپ وزاتىن مودەلدى نەگىزگە الۋىمىز قاجەت. ايتپەسە، ساعىم قۋىپ جۇرە بەرەمىز»، - دەدى مەملەكەت باسشىسى.
پرەزيدەنتتىڭ سوزىنشە، قولدا بار رەسۋرستىڭ ءبارىن جانە باسەكەلەستىك جولىنداعى ارتىقشىلىعىمىزدى تولىقتاي پايدالانۋ ماڭىزدى. جاھاندىق عىلىمي-تەحنيكالىق ريەۆوليۋتسيا جاعدايىندا عالىمدار مەن ءبىلىمپازداردىڭ ءرولى بىردەن ارتادى. الايدا ەڭ باي ەلدەردىڭ ءوزى بارلىق سالا بويىنشا جوعارى دەڭگەيدە زەرتتەۋ جۇرگىزە المايدى.
«تابىسقا جەتۋ ءۇشىن باسىم باعىتتاردى ايقىنداپ الىپ، عىلىمي قاۋىمداستىقتىڭ، مەملەكەت پەن بيزنەستىڭ كۇش-جىگەرىن جۇمىلدىرۋ كەرەك. بۇل رەتتە عالىمدارىمىز كابينەتتەرىندە تىپ- تىنىش وتىرىپ، تەك تەوريالىق ىزدەنىستەرمەن شەكتەلمەي، ناقتى ىسپەن جانە قولدانبالى زەرتتەۋلەرمەن اينالىسۋعا ءتيىس»، - دەپ اتاپ ءوتتى پرەزيدەنت.
سونداي-اق، مەملەكەت باسشىسى بىزگە ەكونوميكامىزدىڭ اسا ماڭىزدى سالالارى ءۇشىن يننوۆاتسيالىق جوبالار مەن ۇتقىر شەشىمدەر قاجەت ەكەنىن ءسوز ەتتى.
«ەڭ الدىمەن، قوعامداعى بارلىق ۇدەرىستەر مەن سالالاردى ودان ءارى سيفرلاندىرۋعا نازار اۋدارۋ كەرەك. بۇل ورايدا جاس عالىمداردىڭ، ينجەنەرلەر مەن كاسىپكەرلەردىڭ الەۋەتىن بىرىكتىرۋ ماڭىزدى ءرول اتقارادى. بىلىمگە نەگىزدەلگەن ەكونوميكا جوعارى تەحنولوگيالىق بيزنەس تۋرالى پىكىرىمىزدى تۇبەگەيلى وزگەرتتى. بۇگىندە وراسان زور كاپيتال نەمەسە قىزمەتكەرلەردىڭ كوپتىگى ەمەس، بىرەگەي يدەيالاردى تۋدىرىپ، ولاردى جۇزەگە اسىرا ءبىلۋ قابىلەتى باستى ارتىقشىلىق سانالادى. ال ول جاستاردىڭ، وزگەرىستەردەن قورىقپايتىن تاباندى ءارى باتىل ادامداردىڭ، سونىڭ ىشىندە عالىمداردىڭ قولىنان كەلەدى. الەمدەگى Google, Microsoft, Apple سياقتى كوپتەگەن تەحنولوگيالىق الپاۋىتتاردىڭ نەگىزىن ستۋدەنتتەر قالاعان. ءبىزدىڭ ەلىمىزدە دە تالانتتى كوماندالار پايدا بولادى جانە ولار جاھاندىق نارىقتا كوش باستايتىن IT كومپانيالار قۇرادى دەپ سەنەمىن»، - دەدى ول.
پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقايەۆتىڭ ايتۋىنشا، ءوز مۇمكىندىگىمىزدى ءمۇلت جىبەرمەي، الەمدىك تەحنولوگيالىق باسەكەدەگى پوزيتسيامىزدى نىقتاي ءتۇسۋ قاجەت. قارجى تەحنولوگياسى مەن ەلەكتروندى ۇكىمەت سالالارىن دامىتۋدا ايتارلىقتاي ىلگەرىلەدىك. الايدا مۇنىمەن توقتاپ قالۋعا بولمايدى. قازاقستان ەۋرازياداعى ەڭ ءىرى سيفرلىق حابتاردىڭ بىرىنە اينالۋعا ءتيىس. وعان ەلىمىزدىڭ الەۋەتى تولىق جەتەدى. ماقساتقا جەتۋ ءۇشىن جاساندى ينتەللەكتىنى بارلىق سالاعا جىلدام ەنگىزۋ قاجەت. قازىر الەم ەكونوميكاسىنداعى وزىق تەحنولوگيالاردىڭ ۇلەسى ارتىپ كەلەدى. ساراپشىلار ونىڭ كولەمى 2030 -جىلعا قاراي 16 تريلليون دوللارعا جەتەدى دەپ بولجاپ وتىر. ءبىز وسى كوشتىڭ باسىندا بولۋىمىز كەرەك. ول ءۇشىن جاساندى ينتەللەكتىنى دامىتۋعا تەزىرەك قولايلى جاعداي جاساعانىمىز دۇرىس. بۇل قادام ەكونوميكانى ورنىقتى دامىتۋعا تىكەلەي اسەر ەتەدى. سونداي- اق ەلىمىزدىڭ تەحنولوگيالىق تاۋەلسىزدىگىن ساقتاۋعا ىقپالىن تيگىزەدى.
«قازىر وسى سالانىڭ ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋ ءۇشىن ناقتى شارالار قولعا الىندى. سۋپەركومپيۋتەر جاساۋعا قاتىستى جۇمىس جۇرگىزىلىپ جاتىر. مەملەكەتتىك ورگاندارمەن قاتار، عىلىمي قاۋىمداستىق پەن بيزنەس تە ونىڭ يگىلىگىن كورەتىن بولادى. جاساندى ينتەللەكتىنى دامىتۋ ىسىندە ەلدىڭ كادرلىق الەۋەتى ماڭىزدى ءرول اتقارادى. سوندىقتان بىلىكتى مامانداردىڭ قاتارىن كوبەيتۋ كەرەك. جوعارى وقۋ ورىندارى بۇل جۇمىسپەن مىقتاپ اينالىسۋى قاجەت. بۇگىندە الەمنىڭ جەتەكشى ۋنيۆەرسيتەتتەرىنىڭ ءبىلىم بەرۋ ۇدەرىسىندە پراكتيكاعا باسىمدىق بەرىلەدى جانە ستۋدەنتتەردىڭ جاڭاشىلدىققا ۇمتىلىپ، ستارتاپتار ازىرلەۋىنە جاعداي جاسالعان. ەلىمىزدىڭ وقۋ ورىندارى وسىنداي ادىستەن ۇلگى الۋى كەرەك دەپ ويلايمىن. ماشينالىق ۇيرەتۋدى دامىتۋ ماڭىزدى. بۇل ساراپتاما جاساۋ جانە مۇقيات پىسىقتالعان شارالار قابىلداۋ ءۇشىن وزىق تاسىلدەردى يگەرۋگە ىقپال ەتەدى. ءبىراق اتالعان تەحنولوگيانى كەڭ كولەمدە ەنگىزۋمەن قاتار مۇقيات زەردەلەۋدى جانە جاۋاپكەرشىلىكتى قاجەت ەتەتىن جاڭا سىن- قاتەرلەر دە پايدا بولادى. ەڭ الدىمەن، جاساندى ينتەللەكتىنى دامىتۋ، قولدانۋ ىسىندە اشىقتىق پەن ەتيكاعا ساي بولۋ ماسەلەلەرىنە باسا ءمان بەرگەن ءجون»، - دەدى پرەزيدەنت.
ونىڭ ايتۋىنشا، دەرەكتەردىڭ تاراپ كەتۋى ءوز الدىنا بولەك قاۋىپ. سيفرلاندىرۋ داۋىرىندە مالىمەتتەر ساف «التىنعا» اينالادى. سوندىقتان ولاردى تولىققاندى قورعاۋ ماسەلەسىنىڭ ماڭىزى زور. بۇگىننەن باستاپ كيبەرقاۋىپسىزدىك سالاسىندا مامان دايارلاپ، وزىق زەرتتەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ قاجەت.
«جالپى قازىر كوز الدىمىزدا الەمدىك ەكونوميكادا تەحنولوگيالىق تۇرعىدان ايتارلىقتاي وزگەرىستەر ورىن الىپ جاتىر. عالامدىق دەڭگەيدە ەنەرگيانىڭ جاڭارتىلاتىن جانە بالامالى تۇرلەرىن كوبىرەك پايدالانۋعا نەگىزدەلگەن قۋات كوزىنە كوشۋ قارقىن الدى»، - دەدى پرەزيدەنت.
