قازاقستاندا 444,6 مىڭ ادام جۇمىسسىز: قاي وڭىرلەردە كورسەتكىش جوعارى؟
استانا. قازاقپارات - قازاقستاندا 2026 -جىلدىڭ II توقسانىندا 444,6 مىڭ ادام جۇمىسسىز رەتىندە تىركەلگەن. جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى 4,5 پايىزدى قۇرادى. بۇل تۋرالى ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگى رەسمي ساۋالعا بەرگەن جاۋابىندا مالىمدەدى، دەپ حابارلايدى BAQ. KZ.
ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ مالىمەتىنشە، وڭىرلەر بولىنىسىندە جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى ەڭ جوعارى كورسەتكىشتەردىڭ ءبىرى باتىس جانە وڭتۇستىك وڭىرلەردە بايقالادى.
اتاپ ايتقاندا، ماڭعىستاۋ وبلىسىندا جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى 5 پايىزدى قۇراپ، رەسپۋبليكا بويىنشا ەڭ جوعارى كورسەتكىشكە جەتكەن. اتىراۋ، جامبىل جانە پاۆلودار وبلىستارىندا بۇل كورسەتكىش 4,8 پايىزدى قۇرادى.
جۇمىسسىزدىقتىڭ نەگىزگى سەبەپتەرى قانداي؟
مينيسترلىكتىڭ مالىمەتىنشە، وڭىرلەردەگى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيىنە ەكونوميكانىڭ قۇرىلىمى، دەموگرافيالىق احۋال جانە ەڭبەك نارىعىنداعى سۇرانىس سياقتى فاكتورلار اسەر ەتەدى.
ماڭعىستاۋ جانە اتىراۋ وبلىستارىندا ەكونوميكانىڭ مۇناي- گاز سەكتورىنا باعىتتالۋى نەگىزگى فاكتورلاردىڭ ءبىرى بولىپ وتىر. ءوندىرىستىڭ اۆتوماتتاندىرىلۋى جانە مۇناي سالاسىنداعى ءىرى جوبالاردىڭ اياقتالۋىنا بايلانىستى مەردىگەر ۇيىمدارداعى جۇمىس ورىندارىنىڭ قىسقارۋى ەڭبەك نارىعىنا اسەر ەتەدى.
سونىمەن قاتار جەرگىلىكتى تۇرعىنداردىڭ جوعارى جالاقى ۇسىنىلاتىن مۇناي سالاسىندا جۇمىس ىستەۋگە باسىمدىق بەرۋى، ال باسقا سالالارداعى جۇمىس ورىندارىنا سۇرانىستىڭ تومەن بولۋى دا سەبەپتەردىڭ ءبىرى رەتىندە كورسەتىلگەن.
جامبىل وبلىسىندا دەموگرافيالىق ءوسىمنىڭ جوعارى بولۋى ەڭبەك نارىعىنا جىل سايىن كوپ جاستىڭ قوسىلۋىنا ىقپال ەتەدى. بۇعان قوسا، وڭىردە اۋىل شارۋاشىلىعى مەن قۇرىلىس سالالارىنداعى ماۋسىمدىق جۇمىستىڭ ۇلەسى جوعارى.
جۇمىسسىزدىقتى ازايتۋ ءۇشىن قانداي شارالار قابىلدانىپ جاتىر؟
ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيىن تومەندەتۋ ماقساتىندا ءبىرقاتار بەلسەندى شارالاردى جۇزەگە اسىرىپ جاتىر.
اتاپ ايتقاندا، جاستاردى جۇمىسپەن قامتۋ ءۇشىن «جاستار پراكتيكاسى» جانە «العاشقى جۇمىس ورنى» جوبالارى ىسكە اسىرىلىپ جاتىر. بۇل باعدارلامالار جوعارى جانە ورتا ارناۋلى وقۋ ورىندارىن جاڭادان بىتىرگەن تۇلەكتەرگە العاشقى ەڭبەك تاجىريبەسىن جيناۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. جوبا اياسىنداعى جالاقى مەملەكەت تاراپىنان سۋبسيديالانادى.
سونداي-اق «كۇمىس جاس» جانە «كونتراكت ۇرپاقتار» جوبالارى ارقىلى ازاماتتاردى جۇمىسپەن قامتۋ شارالارى جۇزەگە اسىرىلۋدا.
بۇدان بولەك، ازاماتتارعا سۇرانىسقا يە ماماندىقتار بويىنشا تەگىن قايتا دايارلاۋ جانە بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ كۋرستارى ۇسىنىلادى. بوس جۇمىس ورىندارىن تۇرعىندار «Enbek.kz» سيفرلىق ەكوجۇيەسى ارقىلى ونلاين رەجيمدە ىزدەي الادى.
مينيسترلىك جۇمىسسىز ازاماتتاردىڭ كاسىپ باستاۋىنا دا قولداۋ كورسەتەدى. اسىرەسە الەۋمەتتىك وسال توپتار مەن جاستارعا بيزنەس- يدەيالارىن جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن قايتارىمسىز گرانتتار جانە جەڭىلدەتىلگەن 2,5 پايىزدىق شاعىن نەسيەلەر بەرىلەدى.
