ۇكىمەتتە تۇرعىن ءۇي سالاسىن كوممەرتسيالىق قارجىلاندىرۋ ۇلەسىن ارتتىرۋ ماسەلەسى تالقىلاندى

جيىنعا دۇنيەجۇزىلىك بانك، ەۋروپالىق قايتا قۇرۋ جانە دامۋ بانكى، حالىقارالىق قارجى كورپوراتسياسى، ەۋرازيالىق تۇراقتاندىرۋ جانە دامۋ قورى، سونداي-اق بەينەبايلانىس ارقىلى ەۋرازيالىق دامۋ بانكى، يسلام دامۋ بانكى، ازيا دامۋ بانكى جانە فرانسۋز دامۋ اگەنتتىگىنىڭ وكىلدەرى قاتىستى.

وتىرىستا اۋقىمدى رەفورمالار اياسىندا قازاقستان دامۋىنىڭ جاڭا كەزەڭدەرىنە ەرەكشە نازار اۋدارىلدى. جاڭا كونستيتۋتسيانىڭ نەگىزگى قاعيداتتارىنىڭ ءبىرى - بيزنەستى دامىتۋعا جانە ەل ءۇشىن باسىم ينۆەستيتسيالىق جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋعا قولايلى جاعداي جاساۋ.

- قازاقستاندا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقايەۆتىڭ باسشىلىعىمەن كونستيتۋتسيالىق جانە ينستيتۋتسيونالدىق باعىتتاردى قامتيتىن اۋقىمدى رەفورمالار جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر. مۇنىڭ بارلىعى ەلىمىزدىڭ ورنىقتى ءارى سەرپىندى ەكونوميكالىق دامۋىنا، ونىڭ ىشىندە حالىقارالىق قارجى ۇيىمدارى جانە ينستيتۋتتارىمەن ارىپتەستىك اياسىندا ىقپال ەتەتىنىنە سەنىمدىمىن. ۇكىمەت ءوزارا ءتيىمدى سەرىكتەستىكتى نىعايتۋعا جانە قازاقستاننىڭ الەۋمەتتىك- ەكونوميكالىق دامۋىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان ديالوگ قۇرۋعا، ۇسىنىمدار مەن ۇسىنىستاردى تالقىلاۋعا ءاردايىم اشىق ءارى دايىن ەكەنىن اتاپ وتەمىن،- دەدى ولجاس بەكتەنوۆ.

جيىندا سۋ شارۋاشىلىعى، تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى جانە كوممۋنالدىق ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ ماسەلەلەرىنە ەرەكشە نازار اۋدارىلدى.

وتىرىسقا قاتىسۋشىلار تۇرعىن ءۇيدى قارجىلاندىرۋ باعىتى بويىنشا ازاماتتاردى قولجەتىمدى باسپانامەن قامتاماسىز ەتۋ مىندەتتەرىن تالقىلادى. حالىقارالىق قارجى كورپوراتسياسىنىڭ باسشىسى زافار حاشيموۆ قازاقستان جان باسىنا شاققانداعى ج ءى ءو بويىنشا ورتالىق ازيانىڭ كوشباسشىسى بولىپ سانالاتىنىن اتاپ ءوتتى.

2025-جىلى ەلىمىزدە 20 ميلليون شارشى مەتردەن استام تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلگەنى، بيىلعى 8-ايدا بۇل كورسەتكىش 11,3 ميلليون شارشى مەتر بولعان. تۇرعىن ءۇي سالاسىن كوممەرتسيالىق قارجىلاندىرۋ ۇلەسىن ارتتىرۋ جانە مەملەكەتتىك اتاۋلى قولداۋ تەتىكتەرىن جەتىلدىرۋ الەۋەتى اتاپ ءوتىلدى.

وسىعان بايلانىستى قولدانىستاعى قۇرالداردىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋعا، يپوتەكالىق تەتىكتەردى دامىتۋعا جانە نىسانالى سۋبسيديالاۋعا باعىتتالعان شارالار كەشەنى تالقىلاندى.

ءىرى ينفراقۇرىلىمدىق جانە ەكولوگيالىق جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋعا نازار اۋدارىلدى. «سولتۇستىك ارال تەڭىزى جانە يرريگاتسيالىق جۇيەلەردى جاڭعىرتۋ» جوباسىنىڭ ءبىرىنشى كەزەڭى بويىنشا حالىقارالىق قايتا قۇرۋ جانە دامۋ بانكىمەن (ح ق د ب، دۇنيەجۇزىلىك بانك توبىنا كىرەدى) بىرلەسىپ، قىزىلوردا جانە تۇركىستان وبلىستارىندا بيىلدان باستاپ ارالدى قالپىنا كەلتىرۋ جانە كانالداردى رەكونسترۋكتسيالاۋ جۇمىستارى باستالدى.

جۇمىستاردىڭ اياقتالۋى 2030-جىلعا جوسپارلانعان. جوبا سۋ قاۋىپسىزدىگىن نىعايتۋعا، اۋىل شارۋاشىلىعى مەن بالىق شارۋاشىلىعىن دامىتۋعا، اگروتەحنولوگيالىق نىسانداردى جاڭعىرتۋعا جانە سولتۇستىك ارال تەڭىزىنىڭ ەكوجۇيەسىن قالپىنا كەلتىرۋگە باعىتتالعان.

دۇنيەجۇزىلىك بانكتىڭ قازاقستانداعى تۇراقتى وكىلى اندرەي ميحنيەۆ جوبانىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتىپ، قارجى ينستيتۋتىنىڭ ءوڭىردىڭ سۋ رەسۋرستارىن ۇزاقمەرزىمدى باسقارۋدا ساراپتامالىق جانە قارجىلىق قولداۋ كورسەتۋگە دايىندىعىن راستادى. سونىمەن قاتار ە ق د ب- مەن بىرلەسىپ، شىعىس قازاقستان وبلىسى مەن اباي وبلىسىنداعى گيدروتەحنيكالىق قۇرىلىستار مەن جالپى ۇزىندىعى 676 شاقىرىمنان اساتىن 56 كانالدى قالپىنا كەلتىرۋ جوباسى جۇزەگە اسىرىلادى.

سۋارمالى جەرلەردىڭ سۋمەن قامتاماسىز ەتىلۋىن 80,6 مىڭ گەكتاردان 92,3 مىڭ گەكتارعا دەيىن ارتتىرۋ جانە سۋ جيناۋ كولەمىن 42,7 ميلليون تەكشە مەتردەن 114,5 ميلليون تەكشە مەترگە دەيىن ۇلعايتۋ جوسپارلانىپ وتىر. ناتيجەسىندە اگروونەركاسىپ كەشەنىنىڭ دامۋىنا وڭ اسەر ەتەدى دەپ جوسپارلانعان.

ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس ءمينيسترى ەرسايىن ناعاسپايەۆ ە ق د ب- مەن بىرلەسىپ، ريددەر قالاسىنداعى تاۋلىگىنە 19 مىڭ تەكشە مەتر سۋ تازارتۋ قۋاتىنا يە كارىزدىك تازارتۋ قۇرىلىستارىن رەكونسترۋكتسيالاۋ جوسپارلارى تۋرالى باياندادى. بۇل ينفراقۇرىلىمدى جاڭارتۋعا جانە تيحايا وزەنى باسسەينىندەگى سۋ ساپاسىن جاقسارتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

ە ق د ب- نىڭ ورتالىق ازيا جانە موڭعوليا بويىنشا باسقارۋشى ديرەكتورى حۋسەين وزحان سۋ رەسۋرستارىن ۇتىمدى پايدالانۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتىپ، بانكتىڭ قازاقستاننىڭ سۋ جانە كوممۋنالدىق ينفراقۇرىلىمىن جاڭعىرتۋعا قاتىسۋ نيەتىن راستادى.

كوتەرىلگەن ماسەلەلەر بويىنشا پرەمەر- ءمينيستردىڭ ورىنباسارى - ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى سەرىك جۇمانعارين، پرەمەر- ءمينيستردىڭ ورىنباسارى قانات بوزىمبايەۆ، پرەزيدەنت كەڭەسشىسى - ستراتەگيالىق جوسپارلاۋ جانە رەفورمالار اگەنتتىگىنىڭ ءتوراعاسى اسەت ەرعاليەۆ، قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگىنىڭ ءتوراعاسى ءمادينا ءابىلقاسىموۆا، قارجى ءمينيسترى ءمادي تاكيەۆ، سۋ رەسۋرستارى جانە يرريگاتسيا ۆيتسە- ءمينيسترى جاندوس ساليموۆ، «وتباسى بانك» ا ق باسقارما ءتوراعاسى ءلاززات يبراگيموۆا ءسوز سويلەدى.

وتىرىس قورىتىندىسى بويىنشا پرەمەر- مينيستر تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىن دامىتۋدىڭ جانە سۋ رەسۋرستارى سالاسىنداعى جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋدىڭ ستراتەگيالىق ماڭىزىن اتاپ ءوتتى.