ءاتىر دەنەنىڭ حيميالىق قورعانىسىن السىرەتەدى - زەرتتەۋ
ادام تەرىسى اۋاداعى حيميالىق پروتسەستەرگە بەلسەندى تۇردە اسەر ەتە الادى، ال كۇندەلىكتى قولداناتىن پارفيۋمەريا مەن كوسمەتيكالىق قۇرالدار بۇل تابيعي ۇدەرىستەرگە كەدەرگى كەلتىرۋى مۇمكىن. بۇل تۋرالى گەرمانياداعى ماكس پلانك ينستيتۋتىنىڭ عالىمدارى جاريالاعان جاڭا زەرتتەۋدە ايتىلدى، دەپ حابارلايدى turkystan.kz.
زەرتتەۋگە سايكەس، ءار ادام كوزگە كورىنبەيتىن «حيميالىق بۇلتپەن» قورشالعان. بۇل مەتافورا ەمەس، عىلىمي فاكت: تەرى، تەر جانە دەنە جىلۋى اينالامىزدا «ادامنىڭ توتىعۋ ءورىسى» دەپ اتالاتىن بەلسەندى ايماقتى قالىپتاستىرادى. بۇل ءورىس اۋاداعى مولەكۋلالارمەن ارەكەتتەسىپ، كەيبىر زياندى ۇشپا قوسىلىستاردى بەيتاراپتاندىرۋعا كومەكتەسەدى.
الايدا پارفيۋم، لوسون سىندى كوسمەتيكالىق ونىمدەر بۇل تابيعي جۇيەنى بۇزۋى مۇمكىن. Science جۋرنالىندا جاريالانعان زەرتتەۋ ناتيجەلەرى ادەتتەگى گيگيەنالىق قۇرالداردىڭ ءدال بەت ماڭىنداعى اۋانىڭ حيميالىق قۇرامىنا اسەر ەتەتىنىن، ءتىپتى تىنىس الۋ جانە تەرى ارقىلى اعزاعا تۇسەتىن زاتتاردى وزگەرتۋى مۇمكىن ەكەنىن كورسەتتى.
ەكسپەريمەنتكە ءتورت ەرىكتى قاتىسىپ، ارنايى كليماتتىق باقىلاۋى بار بولمەدە پارفيۋمەريالىق قۇرالدار قولدانعان. عالىمدار فەنوكسيەتانول، ەتانول جانە مونوتەرپەن سياقتى قوسىلىستاردىڭ اۋاعا بولىنگەنىن انىقتادى. بۇل زاتتاردىڭ كونتسەنتراتسياسى تەرى ماڭىندا، اسىرەسە بەت اۋماعىندا، قورشاعان اۋاعا قاراعاندا 2,8 ەسە جوعارى بولعان. ولار اۋانىڭ تابيعي تازارتۋشى كومپونەنتتەرى - گيدروكسيلدى راديكالدارمەن ارەكەتتەسىپ، ولاردىڭ مولشەرىن ازايتتى.
عالىمدار بۇل اسەردى كۇشەيتۋ ءۇشىن بولمەگە وزون گازىن ەنگىزگەن. وزون تەرى مايىمەن ارەكەتتەسىپ، توتىعۋ ءورىسىن كۇشەيتەدى. الايدا، لوسون جاعىلعان جاعدايدا بۇل پروتسەسس بۇزىلادى: وزوننىڭ كونتسەنتراتسياسى 34 پايىزعا تومەندەگەن. ال پارفيۋم قولدانعاندا تەرى ماڭىنداعى ۇشپا قوسىلىستاردىڭ مولشەرى 10 ەسەگە ارتقان.
زەرتتەۋ تىكەلەي دەنساۋلىققا اسەرىن قاراستىرماسا دا، كۇندەلىكتى گيگيەنالىق ادەتتەرىمىزدىڭ اينالامىزداعى حيميالىق ورتاعا، ياعني تىنىس الىپ جۇرگەن اۋامىزعا اسەر ەتەتىنىن كورسەتتى. بۇعان دەيىن گيدروكسيلدى راديكالداردىڭ اۋانى تازارتۋدا ماڭىزدى ءرول اتقاراتىنى دالەلدەنگەن ەدى. ال ولار كوسمەتيكالىق قۇرالدارمەن ارەكەتتەسكەندە، بۇل تابيعي «تازارتۋ جۇيەسى» السىرەيدى.