بەلگيا كورولى قازاقستاننىڭ ليتي مەن نيكەلدى وڭدەۋ تەحنولوگيالارىنا قىزىعۋشىلىق تانىتتى

ءىس-شارا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقايەۆ پەن بەلگيا كورولى فيليپپ اراسىنداعى كەلىسسوزدەر بارىسىندا قول جەتكىزىلگەن ۋاعدالاستىقتاردى جۇزەگە اسىرۋ اياسىندا ۇيىمداستىرىلدى. وعان ىسكەرلىك، عىلىم جانە ءبىلىم بەرۋ سالالارىنىڭ وكىلدەرى، سونداي-اق مۇددەلى مەملەكەتتىك ورگاندار مەن ۇيىمداردىڭ باسشىلارى قاتىستى.

- اسا ماڭىزدى مينەرالدار قازىرگى زامانعى ەكونوميكانىڭ نەگىزىن قۇرايدى. ولار تەحنولوگيا، ونەركاسىپ پەن قاۋىپسىزدىك سالالارىنىڭ بەرىك تىرەگى سانالادى. بەلگيادا ۋنيۆەرسيتەتتىك عىلىم مەن ونەركاسىپ اراسىنداعى تولىق سەنىمگە نەگىزدەلگەن ءتيىمدى ىنتىماقتاستىق ۇلگىسى تابىستى جۇزەگە اسىرىلىپ كەلەدى. ءبىز وسى تاجىريبەمىزدى قازاقستانمەن بولىسۋگە جانە ءوزارا سەنىم رۋحىندا بىرلەسكەن جۇمىستى دامىتۋعا دايىنبىز. قازاقستاننىڭ مول مينەرالدىق رەسۋرستارى مەن اكتيۆتەرىن بولاشاق يندۋسترياعا اينالدىرۋ جونىندەگى ستراتەگيالىق پايىمىنا ءتانتىمىز، - دەدى بەلگيالىقتار كورولى فيليپپ.

دوڭگەلەك ۇستەل بارىسىندا قازاقستاننىڭ ەۋروپالىق وداقپەن جانە بەلگيا كورولدىگىمەن ءوزارا ىنتىماقتاستىعىنىڭ ستراتەگيالىق سيپاتى اتاپ ءوتىلدى. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقايەۆتىڭ تاپسىرمالارىنا سايكەس، ەلىمىزدە كاپيتال تارتۋ ءۇشىن بارىنشا قولايلى جاعداي جاساۋعا باعىتتالعان جاڭا ينۆەستيتسيالىق كەزەڭ قالىپتاسۋدا. قازاقستان شيكىزات ەكسپورتىنان ونى تەرەڭ وڭدەۋگە جانە جوعارى تەحنولوگيالىق ءونىم وندىرۋگە كوشۋ ارقىلى ونەركاسىپتىك الەۋەتىن دايەكتى تۇردە نىعايتىپ كەلەدى.

ءىس-شاراعا قاتىسۋشىلار اسا ماڭىزدى مينەرالدار سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى كەڭەيتۋ پەرسپەكتيۆالارىن تالقىلادى. بىرلەسكەن ونەركاسىپتىك جانە يننوۆاتسيالىق جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋعا، قايتا وڭدەۋ وندىرىستەرىن دامىتۋعا، قوسىلعان قۇننىڭ تۇراقتى تىزبەكتەرىن قالىپتاستىرۋعا نازار اۋدارىلدى. شەتەلدىك وزىق تەحنولوگيالاردى تارتۋعا، عىلىمي-زەرتتەۋ بايلانىستارىن نىعايتۋعا، گيدرومەتاللۋرگيانى دامىتۋعا، ونەركاسىپتىك قالدىقتاردى قايتا وڭدەۋگە جانە سيرەك جانە ءتۇستى مەتالداردى ءداستۇرلى ءوندىرۋ مەن وڭدەۋمەن قاتار اينالمالى ەكونوميكا قاعيداتتارىن ەنگىزۋگە دە باسا دەن قويىلدى.

ودان بولەك، نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق ورتا، جەر قويناۋىن پايدالانۋ پروتسەستەرىن سيفرلاندىرۋ جانە ترانسكاسپي حالىقارالىق كولىك باعىتىن دامىتۋ ەسەبىنەن سەنىمدى لوگيستيكالىق مارشرۋتتاردى قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەلەرى قارالدى. كولىك جانە لوگيستيكا، ەنەرگەتيكا، ونەركاسىپ، اۋىل شارۋاشىلىعى، بيوتەحنولوگيا، سيفرلاندىرۋ جانە جاساندى ينتەللەكت، عارىشتىق تەحنولوگيالار سالاسىنداعى ءوزارا ءىس-قيمىلدىڭ ماڭىزدىلىعى اتاپ ءوتىلدى.

كەزدەسۋ قورىتىندىسى بويىنشا قازاقستان ۇكىمەتى مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقايەۆتىڭ كورول فيليپپەن كەلىسسوزدەرى بارىسىندا قول جەتكىزگەن ۋاعدالاستىقتارىنىڭ جۇزەگە اسىرىلۋىن ەرەكشە باقىلاۋعا الدى. ءوزارا ءتيىمدى ينۆەستيتسيالىق، ونەركاسىپتىك جانە عىلىمي-تەحنولوگيالىق جوبالاردى دامىتۋعا ەرەكشە نازار اۋدارىلاتىن بولادى.

بەلگيا كورولى فيليپپ پەن پاتشايىم ماتيلداعا عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم ءمينيسترى ساياسات نۇربەك پەن NU پرەزيدەنتى، پروفەسسور ۆاكار احماد قازاقستاندىق عىلىمي-زەرتتەۋ ازىرلەمەلەرىن تانىستىردى.

جاڭا ماتەريالدار جانە ەنەرگەتيكالىق تەحنولوگيالار ينستيتۋتىن (INMET) ازىرلەۋ نەگىزگى باعىتتاردىڭ ءبىرى بولدى. عالىمدار اككۋمۋلياتور وندىرىسىندە قولدانىلاتىن ماتەريالداردى الۋ ءۇشىن وتاندىق ليتي مەن نيكەل قورلارىن پايدالانۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن تەحنولوگيالاردى ەنگىزدى. زەرتتەۋدىڭ جەكە باعىتى سيرەك جەر ەلەمەنتتەرىن يگەرۋمەن جانە ولاردىڭ نەگىزىندە جوعارى تەحنولوگيالىق سالالار ءۇشىن ونىمدەر شىعارۋمەن بايلانىستى. بۇل جوبالاردىڭ پراكتيكالىق ماڭىزدىلىعى - مينەرالدى شيكىزات ەكسپورتىنان تەرەڭ وڭدەلگەن ونىمدەر شىعارۋعا جانە وتاندىق ونەركاسىپتىڭ جاڭا باعىتتارىن قالىپتاستىرۋعا كوشۋ مۇمكىندىگىندە. تەحنولوگيالاردى ودان ءارى دامىتۋ پەرسپەكتيۆالارى، ونىڭ ىشىندە ەۋروپالىق عىلىمي ورتالىقتارمەن جانە ونەركاسىپتىك كومپانيالارمەن ىنتىماقتاستىق ارقىلى قاراستىرىلادى.

سيفرلىق تەحنولوگيالار سالاسىندا كومپيۋتەرلىك عىلىمدار جانە جاساندى ينتەللەكت مەكتەبى (SCAI) مەن اقىلدى جۇيەلەر جانە جاساندى ينتەللەكت ينستيتۋتى (ISSAI) جۇرگىزگەن زەرتتەۋلەردىڭ ناتيجەلەرى ۇسىنىلدى. ازىرلەمەلەر قاتارىندا وتاندىق KAZ-LLM تىلدىك مودەلى، ماشينالىق اۋدارما جۇيەلەرى جانە روبوتوتەحنيكالىق شەشىمدەر بار. بۇل جوبالار وتاندىق جاساندى ينتەللەكت ونىمدەرىن دامىتۋعا، ۇلتتىق تىلدەردەگى اقپاراتتى وڭدەۋ مۇمكىندىكتەرىن كەڭەيتۋگە جانە كۇردەلى ۇدەرىستەردى اۆتوماتتاندىرۋعا ارنالعان عىلىمي-تەحنولوگيالىق نەگىز قالىپتاستىرادى.

جاساندى ينتەللەكتىنىڭ تاۋ- كەن مەتاللۋرگيا سالاسىنا ينتەگراتسياسى ەرەكشە قىزىعۋشىلىق تۋدىرادى. وسى باعىتتى دامىتۋ بەلگيالىق سەرىكتەستەرمەن بىرلەسكەن قولدانبالى زەرتتەۋلەر جۇرگىزۋگە جانە كەيىننەن ونەركاسىپكە تەحنولوگيالىق شەشىمدەردى ەنگىزۋ ءۇشىن پەرسپەكتيۆالار اشۋعا مۇمكىندىك بەرەدى

ساپار سوڭىندا بەلگيا كورولى فيليپپ پەن پاتشايىم ماتيلدا قۇرمەتتى قوناقتار كىتابىنا ەستەلىك جازبا قالدىرىپ، جىلى قابىلداعانى ءۇشىن العىس ايتتى جانە ەكى ەل اراسىنداعى ارىپتەستىكتىڭ تابىستى داميتىنىنا سەنىم ءبىلدىردى.