قوسشى قالا اتانۋعا لايىق پا؟

نۇر-سۇلتان. قازاقپارات - ەلوردا ىرگەسىندەگى قوسشىعا قالا مارتەبەسى بەرگەلى جاتىر، اقجولتاي اقپار ايتىپ، ءسۇيىنشى سۇراپ جاتقان ادامنىڭ قاراسى كوپ.

ءبىراق تاياقتىڭ ەكى ۇشى بار. 50 مىڭنان استام حالقى بار قوسشى قالاعا اينالسا، ونداعى مۇعالىمدەر مەن دارىگەرلەر جەڭىلدىكتەن قاعىلادى. شارۋالاردىڭ دا شارۋاسى بىتەدى. قانشاما ادام وسىعان دەيىن بەرىلىپ كەلگەن كۆوتادان قول ءۇزىپ قالادى. اۋىل حالقى ازىرگە مۇنى ويلاپ جاتقان جوق. ولاردىڭ ۋايىمى باسقا.

داستان سەيىلحان ۇلى، ءتىلشى:

- قوسشى ەلوردانىڭ ىرگەسىندە. تاياق تاستام جەردە. باس قالاعا جاقىن تۇر دەمەسەڭ، باس قاتىراتىن ماسەلە كوپ مۇندا. «كەزىگە كەتكەندەر الدىمەن كەڭەزەمىز كەپتى»، - دەيدى. جازدا سۋدان ايىرىپ تاستايدى. جارىقتان دا جۇرداي قىلادى. شامدانىپ جاتقانداردىڭ شامىنا تيەتىن تاعى ءبىر ماسەلە بار. «شوقىراق جول شىمبايىمىزعا ابدەن باتتى»، - دەيدى. وسىنى ايتىپ، بيلىكتەگىلەرگە تالاي بارعان. ءبىراق اتقا قونعانداردىڭ انتقا كەلگەندە اياساپ قالاتىنى قىنجىلتادى.

اۆتوبۋس تىزگىندەپ جۇرگەندەر جولدىڭ جايىن ايتسا، جولاۋشىلار ايالداما ىزدەپ الەك بولىپ ءجۇر. قوسشىدا ايالدامالار جوق. ادامدار قوعامدىق كولىكتەردى مىناداي بۇرىشتا تۇرىپ كۇتۋگە ءماجبۇر. ال بۇل جاققا اۆتوبۋستاردىڭ توقتايتىنىن وسىنداي بەلگىگە قاراپ قانا بىلە الاسىڭ. بەلگىگە كەلگەندە بۇل جاقتاعىلاردىڭ شەبەر ەكەنىن بىلدىك. اسفالت توسەۋگە اسىق بولماسا دا، بەلگى ورناتۋدان الدىنا جان سالمايدى ەكەن. ءبىن نارسەنى تۇسىنبەي تۇرمىن. مىناۋ قوسالقى كوشەگە قويىلاتىن بەلگى عوي. جۇرگىزۋشىلەرگە ارناپ ورناتسا كەرەك. ءبىراق «مىنا جولمەن كولىك جۇرەدى» دەگەنگە، ءاي، كۇمانىم بار مەنىڭ. جۇرگىزۋشىلەردىڭ جايى بەلگىلى عوي. وقۋشىلارعا وبال بولدى. قاراقۇرىم ادام تۇراتىن اۋىلدا ەكى- اق مەكتەپ بار.

سەنەسىز بە؟ ! ەكەۋى دە ءۇش اۋىسىممەن وقىتادى. سودان نە كەرەك، ءبىلىم ىزدەگەن بالانى دا، ەم ىزدەگەن ەگدە جاستاعىلاردى دا كوردىك. قوسشىدا ءبىر عانا ەمحانا بار ەكەن. ونداعىلار بارىنە بىردەي كومەك كورسەتىپ ۇلگەرمەيدى. حالىق سانى كوبەيگەن سايىن، قالدىراتىن قالدىقتارى دا ەسەلەپ ارتقان. الىستان ىزدەۋدىڭ كەرەگى جوق. اۋىلعا كىرەبەرىستە قوبىرسىپ جاتىر. قوسشىنىڭ قاتقىل قالدىققا قاقالىپ تۇرعانىن دا ايتۋ كەرەك شىعار. قوقىس شىعارۋ ماسەلەسى بۇل جاقتا كۇيىپ تۇر. كىمنەن سۇراي قالساڭ دا، اۋەلى سونى ايتادى. ءبىراق بۇقارا بازىناسىنا قۇلاق اسىپ جاتقان ەشكىم جوق.

بۇقارا بازىناسىن ارقالاپ اكىمدىككە باردىق. بۇگە- شۇگەسىنە دەيىن سۇراپ الماق ەدىك. ال اۋىل اكىمى - ادەتتەگىدەي ورنىندا جوق. قوردالانىپ قالعان ماسەلە كوپ عوي. جاي- جاپسارىن بىلمەككە اۋىل اكىمىنە كەلگەنبىز. ءبىراق ول كىسى، وزدەرىڭىز كورىپ تۇرعانداي، ورنىندا جوق. تۇستەنۋگە كەتتى دەيىن دەسەڭ، ءالى ەرتە سياقتى، قالاي ويلايسىزدار؟ اكىمنىڭ قايدا كەتكەنىن ەشكىم بىلمەيدى. ايتەۋىر اۋداننان كەلگەن مامان ءجۇر ەكەن. سوزگە تارتتىق. اۋىلدا اۋىز سۋدان تارشىلىق بارىن ول كىسى دە مويىندادى.

ۆالەري اسامبايەۆ، تسەلينوگراد اۋدانى تۇرعىن ءۇي ينسپەكتسياسى جانە كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق ءبولىمى باسشىسىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى:

- اۋىلدا سۋ ۇڭعىماسى جەتپەيدى. قازىر التاۋى بار. ءبىراق ولار اۋىل حالقىن تولىقتاي اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتە المايدى. سوندىقتان قوسىمشا ۇڭعىما سالامىز. جوباسىن دايىنداپ قويدىق. قارجى دا بولىنگەن. جۇمىستى جاقىن كۇندەرى باستايمىز.

قوسشىنىڭ قالا بولعانىن قالايتىندار كوپ. ادام سانى ارتىپ كەتكەن سوڭ ايتاتىن شىعار. ايتپەسە، قالا بولار اۋىلدىڭ سيقى اناۋ. كىم بىلەدى، مارتەبەسى ارتسا جاعدايى دا جاقسارىپ قالار. ازىرگە اتاۋى عانا قالاعا سۇرانىپ تۇرعانداي. «مەنى دە سول قاتارعا قوسشى» دەپ قيىلىپ تۇرعانداي.

www.24.kz