قازاق كۇرەسىنە قاتىستى مەكتەپ باعدارلاماسى ازىرلەنىپ جاتىر - ەرلان ەستەك
قازاق كۇرەسىنەن ەكى دۇركىن الەم چەمپيونى، قازاق كۇرەسىنەن ۇلتتىق قۇرامانىڭ باس جاتتىقتىرۋشى ەرلان ەستەك «قازاقپارات» تىلشىسىنە ەلىمىزدە وسى سپورت تۇرىمەن شۇعىلدانۋعا قانداي جاعداي جاسالىپ جاتقانىن، بولاشاق جوسپارى قانداي ەكەنى تۋرالى سۇحبات بەردى.
- تۋعان جەرى، وتباسىڭىز تۋرالى ايتساڭىز.
- مەن قوستاناي وبلىسى، جانگەلدين اۋدانىندا دۇنيەگە كەلگەنمىن. التى اعايىندىمىن. اجەم ماعان سپورت سالاسىنا بارۋىم كەرەك ەكەنىن ايتىپ، باعىت بەرگەن. تۋعان ءىنىم دە قازاق كۇرەسىمەن اينالىسىپ، رەسپۋبليكالىق تۋرينيرلەردە توپ جارىپ ءجۇردى. جالپى بارلىق باۋىرىم وسى قازاق كۇرەسىنە قاتىسىپ، كەيىن اركىم ءوز جولىمەن كەتتى.
ءوزىم ى. التىنسارين اتىنداعى ارقالىق مەملەكەتتىك پەداگوگيكالىق ينستيتۋتتا وقىدىم. ودان كەيىن الماتىدا ماگيستراتۋراعا ءتۇستىم. پەداگوگيكا عىلىمدارىنىڭ ماگيسترىمىن. ءوز وتباسىما كەلەتىن بولسام: ەكى قىزىم، ءبىر ۇلىم بار. ۇلكەن قىزىم حالىقارالىق اقپاراتتىق تەحنولوگيالار ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ 1-كۋرسىنا ءتۇستى. ەكىنشى قىزىم ءتورتىنشى سىنىپ وقيدى، ال ۇلىم ءتورت جاستا.
- قازاق كۇرەسىمەن قاي جاسىڭىزدان باستاپ اينالىسا باستادىڭىز؟ نە سەبەپتى باسقا ەمەس، قازاق كۇرەسىنە توقتالدىڭىز؟
- بالا كەزىمدە ەركىن كۇرەسپەن اينالىسقانمىن. ارقالىق قالاسىنا وقۋعا كەلگەننەن كەيىن 5-6 جىل بويى دزيۋدومەن اينالىسىپ، جاستار اراسىندا قازاقستان چەمپيوناتىنىڭ كۇمىس جانە قولا جۇلدەگەرى بولدىم. ودان كەيىن ەلورداعا كوشىپ كەلدىك. بۇل جاقتا وتباسىلىق ومىرىمە كوبىرەك كوڭىل ءبولىپ، دزيۋدومەن كاسىبي تۇردە اينالىسۋدى جالعاستىرۋعا مۇمكىندىك بولعان جوق.
- قازىرگى تاڭدا ءوزىڭىز قازاق كۇرەسىنەن ۇلتتىق قۇرامانىڭ باس جاتتىقتىرۋشىسىز. بۇعان دەيىن سپورت سالاسىندا تالاي بەلەستى باعىندىرعانىڭىزدى بىلەمىز. ەڭ العاشقى جەڭىستى ساتىڭىزبەن ءبولىسىڭىزشى. ول ءسىزدى قانداي اسەرگە بولەدى؟
- 2008 -جىلى رەسەيدە 66 كەلى سالماق دارەجەسىندەگىلەر اراسىندا الەم چەمپيوناتىنا قاتىستىم. العاشقى جەڭىسىم سوندا بولدى. چەمپيوناتقا ەكى اۆتوبۋس دەلەگاتسيا بولىپ باردىق. ول جەردە ايتارلىقتاي كوپ قارسىلاس بولعان جوق. ودان بەرى ءبىراز ۋاقىت ءوتىپ كەتتى، قانداي اسەردە بولعانىم ناقتى ەسىمدە جوق.
- جالپى، قارسىلاستارىڭىز مىقتى بولۋ، جەڭۋ قيىنعا تۇسكەن چەمپيونات ەسىڭىزدە مە؟
- ازيا چەمپيوناتى مەن الەم چەمپيوناتىنا جولداما الۋ ءۇشىن قازاقستان چەمپيوناتىنا قاتىسۋ كەرەكسىڭ. مەن ءۇشىن ەڭ قيىنى - قازاقستان چەمپيوناتى، سەبەبى قازاق كۇرەسىن قازاقتاردان ارتىق جاقسى مەڭگەرگەن كىم بار؟ الەم چەمپيوناتىنا قىرىقتان استام مەملەكەت قاتىسسا، ازيا چەمپيوناتىنا ازيا قۇرلىعىنداعى سپورتشىلار عانا قاتىسادى. جاقسى قارسىلاستاردىڭ ءبارى ازيا چەمپيونتاتىندا كەزدەسەدى. وزبەك، موڭعول، تاجىك پالۋاندارى قازاق كۇرەسىن وتە جاقسى مەڭگەرگەن.
- سوڭعى وتكەن الەم چەمپيوناتىندا ونەر كورسەتكەن پالۋاندارعا باس باپكەر رەتىندە قانداي باعا بەرەسىز؟
- سوڭعى الەم چەمپيوناتى اقتوبە قالاسىندا ءوتتى. ۇيىمداستىرۋ جاعى جوعارى جەڭگەيدە بولدى. چەمپيوناتقا مىقتى- مىقتى پالۋاندار شاقىرىلدى. بۇرىن ساپا جاعىنان السىزدەۋ پالۋاندار كەلسە، قازىرگى ۋاقىتتا دايىندىعى جاقسى، مىقتى پالۋاندار كەلۋدە. ءوزىمىزدىڭ پالۋاندارعا كەلەتىن بولساق، بىلتىر ەل چەمپيوناتىن ۇتقان پالۋاندار قاتىستى. ولاردىڭ بەسەۋى الەم چەمپيونى بولدى. قالعاندارى دا ورىنسىز قالعان جوق.
- اۋىل- ايماقتاعى قازاق كۇرەسىن دامىتۋ ءۇشىن قانداي جۇمىستار ىستەلىپ جاتىر؟
- قازاق كۇرەسىنە قاتىستى جاقسى جۇمىس جۇرگىزىلىپ جاتىر. مەكتەپ باعدارلاماسىنا قازاق كۇرەسىن كىرگىزۋ جوسپارى بار. 2-3 جىلدا قازاق كۇرەسىنىڭ ساباق نۇسقاسى شىعادى. سپورت مەكتەپتەرىندە دە قازاق كۇرەسىنە قاتىستى جاقسى باعدارلاما جازىلىپ جاتىر. كاسىبي تۇردە اينالىساتىن سپورتشىلارعا ارنالعان باعدارلاما دا جازىلۋدا. بۇل باعدارلامالار ارنايى كىتاپ بولىپ شىعادى.
- قازىرگى ۋاقىتتا ءوزىڭىزدىڭ دە جەڭىسكە جەتىپ جۇرگەن شاكىرتتەرىڭىز از ەمەس. ولاردى قالاي شابىتتاندىرىپ، قالاي موتيۆاتسيا بەرەسىز؟
- ەڭ باستىسى - سپورتتى جاقسى كورۋ كەرەك، ودان كەيىن ۇزدىكسىز جاتتىعۋ كەرەك. شىن كوڭىلمەن بەرىلىپ ىستەگەن جۇمىستىڭ ناتيجەسى جاقسى بولادى. ۇستازى نە ۇيرەتەدى شاكىرتى سونى قابىلدايدى، دەمەك شاكىرتتەرىمنىڭ كوبى مەنىڭ ءادىس- تاسىلىممەن كۇرەسەدى. قازاق كۇرەسىنىڭ العاشقى الەم چەمپيوناتى 2006 -جىلى الماتىدا وتكەن. بۇگىنگى تاڭعا دەيىن الەم چەمپيوناتى، ازيا چەمپيوناتى، الەم بارىسى، ەۋرازيا بارىسى ءوتتى. ۇلتتىق سپورت تۇرىنە بيلىك تاراپىنان جاقسى قولداۋ بولىپ جاتىر. قازىرگى ۋاقىتتا قازاق كۇرەسىمەن اينالىسامىن دەيتىن بالالارعا بارلىق جاعداي جاسالىپ جاتىر.
- قازاق كۇرەسىمەن اينالىسۋدى، چەمپيوناتتارعا قاتىسۋدى توقتاتقان كەزدە قانداي سەزىمدە بولدىڭىز؟
- قازاق كۇرەسى - مەنى العا جەتەلەيتىن كۇش بولاتىن. جارىستان جارىسقا، وقۋ- جاتتىعۋ جۇمىستارىنا قاتىسىپ، ەركىنسۋگە جول بەرىلمەيتىن. كۇرەسپەن اينالىسۋدى توقتاتقان كەزدە ءومىر توقتاپ قالعانداي كۇي كەشىپ قالعانىم راس. ءبىراق ورنىڭدى جاستارعا بەرۋ دە - ءومىر زاڭدىلىعى.
- بيىل اقپان ايىندا kuresi Qazaq قاۋىمداستىعى قۇرىلعان بولاتىن. سونىڭ جۇمىسى تۋرالى توقتالىپ وتسەڭىز.
- Qazaq kuresi قاۋىمداستىعىنىڭ پرەزيدەنتى - كارىم ءماسىموۆ. قاۋىمداستىقتىڭ قۇرىلۋ ماقساتى - قازاق كۇرەسىن الەمدىك دەڭگەيدە دامىتۋ، ناسيحاتتاۋ. جاقىن ارادا قازاق كۇرەسى اكادەمياسى اشىلىپ، قازاق كۇرەسىنە قاتىستى عىلىمي جۇمىستىڭ بارلىعى سول جەردە قورعالاتىن بولادى.
- سۇحباتىڭىز ءۇشىن راحمەت!
***
ەرلان ەستەك - قازاق كۇرەسىنەن ەكى دۇركىن الەم چەمپيونى (2008,2013). ازيا چەمپيونى (2010)، الەم كۋبوگىنىڭ جەڭىمپازى (2011). قازاق كۇرەسىنەن ۇلتتىق قۇرامانىڭ باس باپكەرى (2017).
شاكىرتتەرى: سەيتەن ايبات - قازاق كۇرەسىنەن ازيا، ق ر چەمپيونى. ءاشىم ساعىندىق - قازاق كۇرەسىنەن ق ر چەمپيوناتىنىڭ جەڭىمپازى. عاني سەيدىلدايەۆ - «قازاقستان بارىسى» قولا جۇلدەگەرى، الەمنىڭ ەكى دۇركىن، ازيانىڭ 3 دۇركىن جەڭىمپازى. بيجانوۆ دارحان - ازيانىڭ ءۇش دۇركىن كۇمىس جۇلدەگەرى. شەگەنوۆ تالعات - ق ر چەمپيونى.
اۆتور: زارينا قاھارمان