كوروناۆيرۋسقا قارسى ۆاكسينا: حالىقتى تۇگەل قامتيتىن اۋقىمدى ءوندىرىس قاشان باستالادى
وسى جىلدىڭ ناۋرىز ايىنىڭ وزىندە 35 زەرتحانا مەن ينستيتۋت كوروناۆيرۋسقا قارسى ۆاكسينانى ازىرلەۋ جۇمىسىنا كىرىسىپ كەتكەن بولاتىن. سول تۇستىڭ وزىندە قولدا بار پروتوتيپتەرگە كلينيكالىق سىناق جۇرگىزىلە باستادى. الەمدىك ساراپشىلاردىڭ كوبى جانە دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمى ۆاكسينانى ويلاپ تابۋ ءۇشىن ءبىر جارىم جىل ۋاقىت كەرەكتىگىن جاريالاعان ەدى. الايدا رەسەي ماماندارى ءتىپتى بۇل ۆاكسينا 11 ايدىڭ ىشىندە جاسالاتىنىنا سەنىم ءبىلدىرىپ وتىر، دەپ حابارلايدى قازاقپارات ءتىلشىسى.
قازىرگى تاڭدا كوروناۆيرۋسقا قارسى ۆاكسينانى جاساۋ باعىتىندا الەمدە 150 جوبا باستالىپ كەتكەن. ماسەلەن ناۋرىز ايىنىڭ سوڭىندا قىتاي بيلىگى الدىن الا تيىمدىلىگىن كورسەتكەن ۆاكسينانى ويلاپ تاپقانىن جاريا ەتكەن ەدى. قىتايلىق ماماندار سىناق جۇمىستارى سەگىز ايدىڭ ىشىندە اياقتالۋى مۇمكىن ەكەنىن مالىمدەگەن. ماۋسىم ايىنىڭ سوڭىندا قىتايدا اتالمىش ۆاكسينا اسكەري پرەپارات رەتىندە ماقۇلدانعانى حابارلاندى.
شەتەلدىك ب ا ق- تىڭ ءدال قازىرگى اقپاراتىنا سەنسەك، قىتايلىق CanSino Biologics اتتى ۇمىتكەر- ۆاكسينا 508 پاتسيەنتتىڭ 85 پايىزىنىنىڭ اعزاسىندا بەيتاراپتاندىراتىن انتيدەنە قالىپتاستىرعان. %90 دان استامىندا ت- جاسۋشالىق جاۋاپ بولعان. امەريكالىق عالىمدار دا كوروناۆيرۋسقا قارسى ەكسپەريمەنتالدى ۆاكسينانى كلينيكالىق زەرتتەۋلەرەن وتكىزۋدىڭ ءبىرىنشى كەزەڭىنەن كەيىن شىلدەدە ءۇمىت بەرەرلىك ناتيجەگە قول جەتكىزدى.
تەستىلەۋگە قاتىسقان ەرىكتىلەردىڭ اعزاسىندا COVID-19 قوزدىرعىشىنا قارسى انتيدەنەلەر انىقتالعان. ماسساچۋسەتس شتاتىنداعى «Moderna» بيوتەحنولوگيالىق كومپانياسى جاساعان كوروناۆيرۋسقا قارسى تاجىريبەلىك ۆاكسينا ەرتە كلينيكالىق زەرتتەۋلەردە تەرىس اسەرسىز يممۋندىق رەاكتسيانى تۋدىرعان. ا ق ش تاعى ءبىر ۆاكسينانى ساۋىردە برازيليادا جانە وڭتۇستىك افريكا رەسپۋبليكاسىندا كلينيكالىق سىناقتاردان وتكىزە باستاعانى حابارلانعان بولاتىن.
ناقتىراق ايتقاندا برازيليادا، ۆاكسينانى اسىرەسە COVID-19 ينفەكتسياسىن جۇقتىرعان مىڭداعان مەديسينا قىزمەتكەرىنە سىناپ جاتقانى جاريالانعان. وكسفورد ۋنيۆەرسيتەتى AstraZeneca كومپانياسىمەن بىرلەسىپ ازىرلەنگەن ۆاكسينا سىناقتان وتكەن 1077 ادامنىڭ بويىندا ايتارلىقتاي يممۋندىق رەاكسيانى كورسەتتى. بەيتاراپتاندىراتىن انتيدەنەلەر پاتسيەنتتەردىڭ %90 دان استامىنان تابىلسا، بارلىق قاتىسۋشىلاردىڭ بويىندا ت- جاسۋشالار جاۋابى انىقتالعان.
نەمىس اقپارات قۇرالدارى دا ءساۋىر ايىندا كوروناۆيرۋس ينفەكسياسىنا قارسى ۆاكسينانىڭ العاشقى كلينيكالىق سىناقتاردان وتەتىنىن جارىسا جازعان. الايدا بەلگىلى بولعانداي شىلدە ايىندا رەسەي فەدەراتسياسىندا جاسالعان ۆاكسينا الەمدە ءبىرىنشى بولىپ جاپپاي وندىرىسكە ەنگىزىلمەك.
رەسەيلىك بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىنىڭ حابارلاۋىنشا، COVID-19 ىندەتىنە قارسى ۆاكسينا وندىرىسىنە رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى وسى جىلدىڭ تامىز ايىندا ماقۇلداۋى مۇمكىن. ال الەمنىڭ باسقا ەلدەرى مۇنداي شەشىمدى قىركۇيەكتە شىعارۋى ىقتيمال. قالاي بولعاندا دا، 20 شىلدەدە سەچەنوۆ ۋنيۆەرسيتەتى حابارلاعانداي، رەسەي فەدەراتسياسى دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ گامالەيا ۇلتتىق ەپيدەميولوگيا جانە ميكروبيولوگيا عىلىمي ورتالىعى جاساعان جاڭا كوروناۆيرۋسقا قارسى ۆاكسينانى تەكسەرۋگە قاتىسقان ەرىكتىلەردىڭ ەكىنشى توبىنىڭ ءبارى دە ەمحانادان شىعارىلعان. ەرىكتىلەر ۆاكسينانى جاقسى قابىلداعان.
ەشقانداي جاناما تەرىس اسەر بولماعانى جاريالانىپ وتىر. رەسەي جىل سوڭىنا دەيىن باسقا سەرىكتەس ەلدەرمەن بىرگە 200 ميلليون دوزا ءوندىرۋدى كوزدەپ وتىر. لاتىن امەريكاسى، تاياۋ شىعىس جانە باسقا مەملەكەتتەر گامالەيا ۇلتتىق ەپيدەميولوگيا جانە ميكروبيولوگيا عىلىمي ورتالىعى جاساعان رەسەيلىك ۆاكسينانى ساتىپ الۋعا قىزىعۋشىلىق تانىتقان كورىنەدى. ءوز كەزەگىندە پرەمەر- مينيستر اسقار مامين قازاقستان رەسەيلىك پرەپاراتتى العاشقىلاردىڭ ءبىرى بولىپ ساتىپ الاتىنىنا ۇمىتتەنەتىنىن ايتىپ ءوتتى.
قازاقستاندىق عىلىمعا كەلەتىن بولساق، وتاندىق عالىمدار دا COVID-19 ىندەتىنە قارسى ۆاكسينانى جاساۋ ءۇشىن بەلسەندى جۇمىس جۇرگىزۋدە. دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمى تىركەگەن كانديداتتىق ۆاكسينا كلينيكالىق سىناقتاردان قىركۇيەك ايىندا باستالۋى مۇمكىن. كلينيكاعا دەيىنگى سىناق جۇمىستارى مامىر ايىنىڭ ورتاسىندا باستالعان ەدى.
بۇل - قازاقستان رەسپۋبليكاسى ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى عىلىم كوميتەتىنىڭ بيولوگيالىق قاۋىپسىزدىك ماسەلەلەرى جونىندەگى عىلىمي- زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ دامۋى ءونىمى. جالپى قازاقستاندا كوروناۆيرۋسقا قارسى ۆاكسينانىڭ بەس پروتوتيپى بويىنشا جۇمىس جۇرگىزىلىپ جاتىر. COVID-19 ۆاكسيناسىن جاساۋ بويىنشا جۇمىستاردىڭ بارىسىنا قىزىعۋشىلىق تانىتقان ازاماتتار د د س ۇ ۆەب- سايتىندا ۆاكسيناعا ۇمىتكەرلەر تۋرالى جالپى شولۋدى وقي الادى. ۆاكسيناعا ۇمىتكەرلەردىڭ ءتىزىمى ۇنەمى جاڭارتىلىپ وتىرادى.
