سۋعا باتىپ بارا جاتقان ادامدى قالاي قۇتقارۋ كەرەك؟
نۇر-سۇلتان. قازاقپارات -«قاتە اياق استىنان» دەپ جاتادى دانا حالقىمىز. سۋعا باتۋدان ەشكىم ساقتاندىرىلماعان. تاجىريبەلى ءجۇزۋشى بولسا دا، اۋەسقوي دا...
ەندەشە، سۋعا باتىپ بارا جاتقان ادامدى قالاي قۇتقارۋ كەرەك؟ ادامداردىڭ سۋعا باتۋىنىڭ ءجيى كەزدەسەتىن سەبەبى - سۋدا قاۋىپسىزدىك ەرەجەلەرىن ساقتاماۋ. مىسالى: ماس كۇيىندە نەمەسە كۇنگە قاتتى قىزىپ كەتىپ سۋعا ءتۇسۋ، تانىس ەمەس جەردە ءجۇزۋ، سۋىق سۋدا ۇزاق ءجۇزۋ جانە ت. ب. ادامنىڭ سۋعا باتىپ بارا جاتقانىن قالاي بىلەمىز؟
ادامنىڭ سۋعا باتىپ بارا جاتقانى فيلمدەردەگىدەي انىق كورىنبەيدى: ولاردىڭ قول بۇلعاپ، كومەك شاقىراتىن كۇشى بولمايدى. مىنا بەلگىلەر اپاتتى انىقتاۋعا كومەكتەسەدى:
- سۋ وكپەگە تۇسكەندە سايكەسىنشە جوتەل رەتىندە رەفلەكس تۋىندايدى؛
- ادام تۇيسىكتى ارەكەت ەتىپ، بارىنشا كوبىرەك اۋا الۋعا تىرىسادى؛
- ادام سۋعا جارماسىپ جاتقانداي قوزعالادى. ادەتتە، سۋعا باتىپ بارا جاتقان ادامنىڭ قولدارى ەكى جاققا جايىلىپ قوزعالادى. قالاي ارەكەت ەتۋ كەرەك؟ باستىسى - ادامنىڭ تىنىس الۋ جولدارى جابىلىپ، وتتەگى ازايعانشا ۇلگەرۋ.
ستاتيستيكا بويىنشا، سۋعا باتقاننان كەيىنگى العاشقى مينۋتتا سۋعا باتقاننىڭ %90 ىن ساقتاپ قالۋ مۇمكىندىگى بولسا، 6-7 مينۋتتان سوڭ تەك %3 ىن قۇتقارۋعا بولادى. سۋدا ارەكەت ەتۋ نۇسقاۋلىعى:
- سۋعا باتىپ بارا جاتقان ادامنىڭ ارتىنان كەلىڭىز، ايتپەسە، ول ءسىزدىڭ قولىڭىزعا نەمەسە باسىڭىزعا جارماسادى. ادەتتە، ادام ۇرەيلەنىپ، ءوز قوزعالىسىن باقىلاي المايدى؛
- تىنىس الۋىن جەڭىلدەتۋ ءۇشىن ونىڭ باسىن سۋ بەتىنە شىعارىڭىز؛
- ونىڭ ارتىنا نەمەسە جانىنا تۇرىپ، قولتىعىنىڭ استىنان ۇستاپ، قول- اياعىڭىزدى قوزعاپ، جاعاعا ءجۇزىڭىز. جاعاعا شىققان سوڭ نە ىستەۋ كەرەك؟ الدىمەن ونىڭ اۋزىندا قۇم نەمەسە بالدىر بولماۋىن تەكسەرىڭىز. ونىڭ تىنىس الۋىنا كەدەرگى كەلتىرەتىن بارلىق نارسەنى الىپ تاستاڭىز. سودان سوڭ جۇرەك- وكپە رەانيماتسياسىن باستاڭىز:
- سۋعا كەتكەن ادامدى ءوز تىزەڭىزگە ىشىمەن جاتقىزىڭىز: ونىڭ بەتى تومەن قاراپ تۇراتىنداي باسى سالبىراپ تۇرۋى كەرەك.
- ول قۇسۋ ءۇشىن ءتىلىنىڭ ءتۇبىن قاتتى باسىپ جىبەرىڭىز.
- زاقىمدانۋشىنى شالقاسىنان جاتقىزىپ، جاساندى دەم بەرىڭىز: تىنىس الىڭىز، اۋزىڭىزدى ونىڭ اۋزىنا تاقاپ، ۇلكەن كۇشپەن دەم شىعارىڭىز. ول كەزدە زاقىمدانۋشىنىڭ تاناۋىن قولىڭىزبەن قىسۋىڭىز كەرەك.
- ەگەر سۋعا باتقان ادامنىڭ جۇرەگى سوقپاي جاتسا، جۇرەككە جاساندى ماسساج جاساۋ كەرەك: زاقىمدانۋشىنىڭ جۇرەگىنە الاقانىڭىزدى ءبىر- ءبىرىنىڭ ۇستىنە قيىستىرا قويىپ، مينۋتىنا 15 رەت باسىڭىز. زاقىمدانۋشى ءوز- وزىنە كەلسە دە، مىندەتتى تۇردە جەدەل جاردەم شاقىرۋ كەرەك. سەبەبى اۋا جەتكىلىكسىزدىگى، كەۋدە اۋرۋى، جوتەل، دەمىكپە، قان ارالاس قاقىرىق، تامىردىڭ ءجيى سوعۋى سەكىلدى بەلگىلەر زاقىمدانۋشىنى قۇتقارعان سوڭ 72 ساعات ىشىندە ءبىلىنۋى مۇمكىن.